jump to navigation

Dallimet Kryesore në mes Islamizmit dhe Krishterimit

Postuar tek: Islamizmi

DALLIMET KRYESORE
“NĂ‹ MES ISLAMIZMIT DHE KRISHTERIMIT”

Titulli i origjinalit: “Christ or Muhammad? The Bible or the Kuran?”
(Nga F.S.Copleston)
PĂ«rkthyer: Nga Gani Smollica
Boton: Misioni Ungjillor, Korçë
Shtyp: Misioni Ungjillor 

PO Box 388, Wrexham, Clwyd, LL11 2TW,
Britania E Madhe

Shënime shpjeguese

TĂ« gjitha citimet biblike nĂ« kĂ«tĂ« libĂ«r janĂ« marrĂ« nga “Dhiata e Re dhe Psalmet”. Citimet e Kuranit janĂ« marrĂ« nga versioni shqip pĂ«rkthyer nga H. Sherif Ahmet botuar nĂ« PrishtinĂ« 1988.

Duhet vënë re se disa prej emrave e fjalëve në Kuran ndryshojnë disi prej atyre në Bibël. Për të bërë më të lehtë kuptimin e librit po japim barazvlerësit ose shpjegimin e kuptimit të tyre:

Tevrati: pesë librat e parë të Dhiatës së Vjetër, Ligji i Moisiut

Zabur: Psalmet

Isa: Jezui

Inxhil: Ungjilli, katër librat e parë të Dhiatës së Re.

Musai: Moisiu.

Gjithashtu në përdorur edhe disa shkurtime të cilat po i shpjegojmë më poshtë:

DhV - Dhiata e Vjetër - Pjesa e parë e Biblës

DhR - Dhiata e Re ose - Pjesa e dytë e Biblës

BR - Besëlidhja e Re

KAPITULLI 1
DĂ‹SHMIA E KURANIT PĂ‹R SHKRIMIN E SHENJTĂ‹

Myslimanët mendojnë se Shkrimet e Shenjta, që tani janë në duart e hebrenjve dhe të krishterëve, nuk janë të njëjta me ato të kohës së Muhamedit, por që janë ndryshuar në atë mënyrë që të mos dëshmojnë për Muhamedin i cili, sipas besimit muhamedan, është Profeti për të cilin kishte profetizuar Moisiu - Profet i fundit i Zotit - dhe Zëvendësi për të cilin kishte premtuar Jezui.

Ata mendojnë se Shkrimet e Shenjta janë ndërruar në atë mënyrë që thonë se Jezui është Zoti i mishëruar në të birin e Virgjëreshës Mari dhe se Ai (Jezui) është Shpëtimtari i tërë botës përmes pajtimit në Kryq. Ata poashtu mendojnë se vetë Kurani na mëson se Shkrimet e Shenjta janë ndryshuar ashtu si pohojnë ata. Ata thonë se Kurani i ka shfuqizuar edhe Dhiatën e Vjetër edhe Besëlidhjen e Re dhe se për këtë mund të mësojmë në Kuran.

Prandaj, është e domosdoshme t’i bindim myslimanët se Kurani nuk na i mëson këto gjëra.

1) Në Kuran shkruhet se Zoti ua dha këto Shkrime profetëve dhe Jezuit,

i) “Ne i patĂ«m dhĂ«nĂ« edhe Musait librin”

(Suretu 32:23; shih edhe 2:53, 5:44, 11:17,21:25, 25:35, 37:117, 40:53)

Referimi këtu i është bërë Tevratit.

ii) “Davidit i kemi dhĂ«nĂ« Zebar” (Suretu 17:55).

iii) “Atij (Isait) i dhamĂ« Inxhilin” (Suretu 5:46, 19:30,57:27)

iv) “Ai i zbriti mĂ« parĂ« Tevratin dhe Inxhilin” (Suretu 3:3)

2) Për Shkrimet e Shenjta flitet me lavdi. Kështu, në Kuran, Tevrati quhet:

i) “librin e Allahut” (5:44)

ii) “Furkanin” (21:48), titull i lartĂ« qĂ« poashtu i jepet edhe Kuranit.

iii) “libĂ«r i ndritshĂ«m” (3:184)

iv) “dritĂ« e udhĂ«rrĂ«fyes pĂ«r njerĂ«z”, “plotĂ«sim pĂ«r atĂ« qĂ« tregon bindje tĂ« mirĂ«” (6:91, 154)

3) Ekzistojnë disa vargje në Kuran që flasin për autoritetin frymëzues dhe për përdorimin me vend të Shkrimeve të Shenjta që i kishin hebrenjtë dhe të krishterët:

i) “Ne tĂ« frymĂ«zuam ty (Muhamedin) me shpallje sikurse e patĂ«m frymĂ«zuar Nuhun dhe pejgamberĂ«t pas tij” (4:163)

“Ai (Allahu) ia mĂ«son atij (Isait) librin, urtĂ«sinĂ«, Tevratin dhe Inxhilin” (3:48)

ii) “Ai u pĂ«rcaktoi juve pĂ«r fe atĂ« qĂ« i pati pĂ«rcaktuar Nuhut dhe atĂ« qĂ« Ne ta shpallĂ«m ty dhe atĂ« me çka e patĂ«m porositur Ibrahimin, Musain dhe Isain” (42:13).

iii) “Atij (Isait) i dhamĂ« Inxhilin, qĂ« Ă«shtĂ« udhĂ«zim i drejtĂ« dhe dritĂ«, qĂ« Ă«shtĂ« vĂ«rtetues i Tevratit qĂ« kishin pranĂ«, qĂ« ishte udhĂ«zues e kĂ«shillues pĂ«r tĂ« devotshmit” (5:46).

iv) PĂ«r hebrenjtĂ« dhe tĂ« krishterĂ«t thuhet se janĂ« lexues tĂ« zellshĂ«m tĂ« Shkrimeve tĂ« tyre tĂ« Shenjta - “ata tĂ« dy palĂ«t e lexojnĂ« librin” (2:113, 10:94 cp 3:113).

v) Zbatimi i Tevratit dhe Ungjillit medoemos do të shpërblehet (5:66).

vi) Nga hebrenjtĂ« e tĂ« krishterĂ«t kĂ«rkohet qĂ« jo vetĂ«m ta pranojnĂ« Kuranin, por edhe tĂ« besojnĂ« e ta shqyrtojnĂ« edhe Tevratin e Ungjillin: “Ju nuk jeni asgjĂ« derisa tĂ« mos zbatoni Tevratin, Inxhilin dhe atĂ« qĂ« ju zbriti nga Zoti juaj” (5:68) “Kush nuk i beson Allahut… (dhe) librave tĂ« tij… ai ka humbur tepĂ«r larg” (4:136).

vii) Vetë Muhamedit i është thënë të besojë në Shkrimet e Shenjta dhe ta shpallë besimin e tij në to:

“thuaj: UnĂ« kam besuar nĂ« librat qĂ« i shpalli Allahu” (42:15)

“thuajuni: Ne i besuam asaj qĂ« na u zbrit neve dhe qĂ« u zbriti juve” (29:46)

“thuaj: Ne i kemi besuar Allahut, edhe asaj qĂ« na u zbrit neve, edhe asaj qĂ« i Ă«shtĂ« zbritur Ibrahimit, Ismailit, Is-hakut, Jakubit dhe pasardhĂ«sve. Edhe asaj qĂ« i Ă«shtĂ« dhĂ«ne Musait dhe Isait, edhe asaj qĂ« u Ă«shtĂ« zbritur tĂ« gjithĂ« pejgamberĂ«ve nga Zoti i tyre. Ne nuk bĂ«jmĂ« kurrfarĂ« dallimi nĂ« mes tyre” (3:84)

4) Njerëzit japin mësim se Kurani i vërteton dhe provon Shkrimet e mëparshme:

i) “Ai tĂ« zbret ty (Muhamed) librin me argument qĂ« eshtĂ« vĂ«rtetues i librave tĂ« mĂ«parshĂ«m. Ai e zbriti mĂ« parĂ« Tevratin dhe Inxhilin” (3:3)

ii) “Ne edhe ty (Muhamed) ta zbritĂ«m librin (Kuranin) e vĂ«rtetĂ« qĂ« Ă«shtĂ« vĂ«rtetues i librave tĂ« mĂ«parshĂ«m dhe garantues i tyre” (5:48).

5) Ekzistojnë vargje në Kuran që thonë se Fjala e Zotit nuk mund të ndërrohet apo të ndryshohet:

i) “Nuk ka kush qĂ« mund t’i ndryshojĂ« fjalet e tij” (18:27)

ii) “Premtimet e Allahut nuk mund tĂ« pĂ«sojnĂ« ndryshim” (10:64)

iii) “s’ka kush qĂ« ndryshon fjalĂ«t (premtimet) e Allahut” (6:34)

iv) “FjalĂ«t e Zotit tĂ«nd janĂ« plot tĂ« vĂ«rteta dhe plot tĂ« drejta. S’ka kush qĂ« tĂ« ndryshojĂ« fjalĂ«t e tij” (6:115)

Fakti qĂ« Muhamedi i referohet DhiatĂ«s sĂ« VjetĂ«r dhe BesĂ«lidhjes sĂ« Re, tregon qartĂ« se ai nuk i konsideron kĂ«to dy shkrime si tĂ« ndryshuara apo tĂ« shtrembĂ«ruara nĂ« ndonjĂ« mĂ«nyrĂ« ose tĂ« shfuqizuara nga Kurani pasi fjalĂ«t “vĂ«rtetues”, “garantues” pĂ«rjashtojnĂ«shtrembĂ«rimin e shfuqizimin.

Kështu, në mënyrë që Muhamedi të mbetej besnik ndaj asaj që mësonte në lidhje me Shkrimet hebraike e të krishtera, ai nuk i konsideronte ato si të shtrembëruara në kohën e tij apo të shfuqizuara nga Kurani. Prandaj, nga kjo rrjedh se, ai nuk ka mundur t’i akuzojë as hebrenjtë e as të krishterët për ndryshimin e shkrimeve të tyre vetëm për t’iu kundërvënë pohimeve të tija. Po ashtu, ai kurrë nuk i ka akuzuar të krishterët se i kanë shtrembëruar shkrimet e tyre për ta paraqitur Jezuin ndryshe nga ai që paraqitet në Kuran.

Duke menduar se dĂ«shmia e Shkrimeve tĂ« Shenjta pĂ«r Jezuin Ă«shtĂ« e rrejshme, myslimanĂ«t e arsyetojnĂ« besimin e tyre duke thĂ«nĂ« se Dhiata e VjetĂ«r dhe BesĂ«lidhja e Re janĂ« ndryshuar qĂ« nga koha e Muhamedit, kur ai pati deklaruar rreshtur se Kurani kishte zbritur si “vĂ«rtetues” e “garantues”. Me kĂ«tĂ« ata poashtu e sqarojnĂ« si “vĂ«rtetues” e “garantues”. Me kĂ«tĂ« ata poashtu e sqarojnĂ« dallimin e madh nĂ« mes BiblĂ«s dhe Kuranit nĂ« pĂ«rshkrim, detaje historike dhe nĂ« doktrinĂ«, ashtu qĂ« Kurani nĂ« asnjĂ« mĂ«nyrĂ« nuk i pohon apo vĂ«rteton ato.

Por, ky arsyetim i besimit të tyre paraqet vetëm mosnjohjen e një fakti të madh - se krahasimi i shkrimeve të sotme me dorëshkrimet e vjetra që ende ekzistojnë e që datojnë shumë para ekzistimit të Muhamedit, vërteton përfundimisht se shkrimet e sotme ose edhe Dhiata e Vjetër edhe Besëlidhja e Re janë të njëjta me ato të kohës së Muhamedit.

Dëshmia këtu është shumë e qartë, përfundimtare dhe ka rëndësi të madhe. Nëse myslimanët mund të gjejnë prova se akuza e tyre është me vend, d.m.th. se Shkrimet e sotme të Dhiatës së Vjetër dhe të Besëlidhjes së Re në doktrinat e tyre për Zotin, Krishtin dhe shpëtimin janë plotësisht të ndryshme nga shkrimet e kohës së Muhamedit dhe se ato vërtetë e kanë parashikuar Muhamedin e Kuranit, atëherë baza e tërë e besimit të hebrenjve e të të krishterëve do të shkatërrohet plotësisht.

Por, nëse dëshmia vërteton pa dyshim se shkrimet e Dhiatës së Vjetër dhe të Re kanë doktrinë të njëjtë sot sikur edhe në kohën e Muhamedit, atëherë kjo dëshmi e shkatërron plotësisht bazën e Islamizmit dhe të Kuranit, duke vërtetuar se kjo bazë është plotësisht e rrejshme. Nëse Bibla, për të cilën Muhamedi ka thënë se Kurani e vërteton si zbulim hyjnor, mund të vërtetohet se ka qenë e njëjtë gjithmonë dhe që doktrinat për Zotin, Krishtin dhe shpëtimin janë plotësisht të ndryshme në Bibël e Kuran, atëherë kurrsesi nuk mund të thuhet se Kurani i vërteton Shkrimet e Shenjta. Kurani do të shpallej i rrejshëm, pra s’mund të jetë Fjala e Zotit sepse Muhamedi ka thënë për të gjëra të rrejshme. Nuk ka nevojë për asnjë dëshmi tjeter - asnjë mysliman i ndershëm, që do ta njihte këtë dëshmi, nuk do të mbetej mysliman më.

Dëshmi në lidhje me Besëlidhjen e Re

Ka shumë dëshmi se BR është e njëjtë sikur ajo e kohës së Muhamedit. Ekzistojnë më se 5.300 dorëshkrime greke të BR per t’u krahasuar me BR të sotme. Po i përmendim disa:

i) Codex Vaticanus (daton nga viti 325-350 e.s.), që ruhet në bibliotekën e Vatikanit e që përmban gati tërë Biblën.

ii) Codex Sinaiticus (350 e.s.), tani gjendet në Muzeun Britanik. Përmban gati tërë BR dhe më se gjysmën e DhV.

iii) Codex Alexandrinus (400 e.s.), poashtu gjendet në Muzeun Britanik dhe përmban gati tërë Biblën.

iv) Codex Ephraemi (shekulli i pestë e.s.) gjendet në Bibliothèque Nationale, Paris. Përmban të gjithë librat e BR, përveç letrës së dytë të Selanikasve dhe letrës së dytë të Gjonit.

v) Codex Bezae (450 e.s.), gjendet në Bibliotekën Universitare të Kembrixhit. Përmban ungjijtë dhe librin e Veprave në gjuhët greke e latine.

Të gjitha këto dokumente mësojnë doktrina të njëjta sikur BR e sotme.

Përkthimet e hershme të Besëlidhjes së Re

Dëshmi të tjera për të vërtetuar se BR e sotme është e njëjtë për nga doktrinat e saj për Zotin e shpëtimin sikur shkrimet e para na ofrojnë përkthimet e hershme të BR. Për shembull, përkthimet janë bërë në gjuhët siriake dhe latine rreth vitit 150 e.s.

i) Përkthimi në siriakishten e vjetër, viti 150 e.s.

ii) PĂ«rkthimi nĂ« siriakishten “Peshita”, i bĂ«rĂ« nĂ« mes viteve 150-250 e.s. MĂ« se 350 dorĂ«shkrime tĂ« kĂ«tij pĂ«rkthimi qĂ« datojnĂ« nga shekulli V ekzistojnĂ« ende.

iii) Përkthimi në latinishten e vjetër. Ka dëshmi që flasin se ky përkthim ka qarkulluar në shekullin e tretë.

iv) Latin Vulgate, i përkthyer nga Xherome në mes të viteve 364-384 e.s.

v) Përkthimi koptik ose egjiptian, në mes viteve 200-300 e.s.

Të gjitha këto përkthime kanë qenë në përdorim para lindjes së Muhamedit dhe poashtu dëshmojnë se doktrinat e BR të ditëve tona janë të njëjta sikur në përkthimet e përmendura. Asnjëra prej tyre nuk i referohet Muhamedit.

Dëshmia e Pergamenit të Detit të Vdekur

Deri në gjetjen e pergamenit të detit të vdekur në vitin 1947 në Shpellat e Kumranit, dorëshkrimi më i vjetër i DhV në hebraisht datonte nga viti 900 e.s. Shkaku i kësaj ishte fakti se hebrenjtë gjithmonë i shkatërronin kopjet e vjetra posa i kompletonin të rejat. Por, dorëshkrimet e gjetura në vitin 1947, datojnë nga shekuj para kohës së Muhamedit, bile edhe para Krishtit.

Arçer Glisoni shkruan: “Edhe pse dy kopjet e librit tĂ« JeshajĂ«s, tĂ« gjetura nĂ« ShpellĂ«n I tĂ« Kumranit afĂ«r detit tĂ« vdekur nĂ« vitin 1947, ishin njĂ« mijĂ« vjet mĂ« tĂ« vjetra se dorĂ«shkrimet mĂ« tĂ« hershme ekzistuese, ato ishin fjalĂ« pĂ«r fjalĂ« identike me BiblĂ«n tonĂ« standarde hebreje nĂ« mĂ« se 95% tĂ« tekstit.” 5% tĂ« dallimeve kanĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« me gabimet e mundshme nĂ« shkrim apo drejtshkrim. Edhe ato fragmente tĂ« pergamenĂ«s sĂ« detit tĂ« vdekur tĂ« Nomit tĂ« DytĂ« dhe tĂ« Samuelit qĂ« paraqesin njĂ« familje tjetĂ«r dorĂ«shkrimesh nga teksti i sotĂ«m hebre, nuk paraqesin ndonjĂ« ndryshim nĂ« mĂ«simet doktrinare. Ato fare nuk kanĂ« ndikim nĂ« porosinĂ« e zbulimit.

Nga 166 fjalĂ«t e kapitullit 53 tĂ« JeshajĂ«s, nĂ« dyshim janĂ« vetĂ«m 17 germa. DhjetĂ« nga kĂ«to germa kanĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« me drejtshkrimin, i cili nuk ndikon fare nĂ« domethĂ«nie. KatĂ«r germa tĂ« tjera janĂ« ndryshime tĂ« vogla stilistike, siç janĂ« lidhĂ«zat. Tri germat e mbetura pĂ«rfshijnĂ« “dritĂ«”, e cila shtohet nĂ« vargun 11, dhe nuk ka ndikim tĂ« madh nĂ« domethĂ«nie. Aq mĂ« tepĂ«r, kjo fjalĂ« pĂ«rputhet me Shkrimet e Shenjta greke.

Dëshmia e Shkrimeve të Shenjta Greke (Septuagint)

Pushtimet e Lekës së Madh mundësuan që gjuha greke të flitej nga shumë njerëz të zakonshëm mu sikur gjuha angleze që flitet në shumë vende të botës sot. Ky fakt, së bashku me përhapjen e madhe të hebrenjve - një koloni e madhe u vendos në Aleksandri - dhe interesimi i madh i Ptolomeut për letërsinë dhe pikëpamja e tij që shkonte në favor të hebrenjve, mundësoi që shkrimet hebreje të DhV të përkthehen në gjuhën greke në Aleksandri në vitet 285-246 para e.s.

Xhosh MĂ«kdauelli shkruan: “Septuaginti, qĂ« Ă«shtĂ« shumĂ« afĂ«r tekstit Mazoretik (916 e.s) qĂ« e kemi sot, na ndihmon ta caktojmĂ« vĂ«rtetĂ«sinĂ« e bartjes brez pas brezi nĂ«per 1.300 vjet.”

Kështu, mund të shohim se materiali në dispozicion për t’i krahasuar shkrimet e sotme me ato të kohës së Muhamedit është i bollshëm. Pasi ato të gjitha mësojnë doktrina të njëjta, do të duhej që të gjitha shkrimet të ndryshohen për të mos u pajtuar me Kuranin në çdo pikë në mënyrë që ta arsyetojë thënien e myslimanëve që shkaku pse Kurani nuk vërteton shkrimet është se hebrenjtë dhe të krishterët i kanë ndryshuar shkrimet e tyre për ta hequr dëshminë e tyre për Muhamedin.

Besimi i Nicenes

Besimi i Nicenes, i shkruar në vitin 325 e.s., na ofron doktrinat e besimit të besimtarëve të asaj kohe, të nxjerra nga Shkrimet. Ai u shkrua për t’i përgënjeshtruar racionalistët e asaj kohe të cilët nuk u besonin mësimeve të Shkrimit të Shenjtë. Kështu, mund të shihet se doktrinat e besimit të besimtarëve të sotëm janë të njëjta sikur ato të kohës para Muhamedit.

Në gjuhën shqipe, Besimi i Nicenes është sa vijon:

“Besoj nĂ« njĂ« Hyj tĂ« vetĂ«m, Atin e gjithpushtetshĂ«m, Krijuesin e qiellit e tĂ« tokĂ«s, tĂ« gjitha sendeve qĂ« shihen e qĂ« nuk shihen.

Edhe në një Zot të vetëm Jezu Krishtin, një të vetmin Birin e Hyjit, të lindur prej Atit para të gjithë shekujve, Hyj prej Hyjit, Dritë prej Dritës, Hyj i vërtetë prej Hyjit të vërtetë.

Të lindur e jo të krijuar, të njëgjëjtë me Atin: nëpërmjet të cilit u krijuan të gjitha sendet. Ai për ne njerëzit dhe shpëtimin tonë zbriti prej qiellit. U mishërua për virtyt të Shpirtit të Shenjtë në kraharorin e virgjëreshës Mari: e u bë njeri. Dhe u kryqëzua për ne nën Poncin Pilat; pësoi dhe u varros, dhe u ngall të tretën ditë sipas Shkrimeve, e u ngrit në qiell dhe rri në të djathtën e Atit. Dhe përsëri do të vijë me lavdi për të gjykuar të gjallët e të vdekurit, e mbretëria e tij nuk do të ketë mbarim.

Edhe nĂ« Shpirtin e ShenjtĂ«, qĂ« Ă«shtĂ« Zot e jetĂ«bĂ«rĂ«s: qĂ« rrjedh prej Atit e prej Birit. Dhe sĂ« bashku me Atin e me Birin adhurohet dhe lavdĂ«rohet, qĂ« foli me anĂ« tĂ« profetĂ«ve.”

Doktrina e Shfuqizimit

Siç kemi parĂ« nga referimet e mĂ«parme me Kuranin, Muhamedi vazhdimisht ka pohuar se Kurani ka zbritur pĂ«r t’i vĂ«rtetuar shkrimet hebreje e tĂ« krishtera. Prandaj, Muhamedi nuk ka mundur tĂ« thotĂ« se Kurani i shfuqizon Shkrimet e Shenjta pasi shfuqizimi Ă«shtĂ« e kundĂ«rta e pohimit, vĂ«rtetimit dhe provimit. NĂ«se myslimanĂ«t besojnĂ« se referencat nĂ« Kuran qĂ« kanĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« me shfuqizimin janĂ« nĂ« lidhje me Shkrimet e Shenjta, atĂ«herĂ« ata e akuzojnĂ« Muhamedin se bie nĂ« kundĂ«rshtim me veten. PĂ«rkundrazi, fjala “shfuqizim” nĂ« Kuran nuk pĂ«rdoret nĂ« lidhje me Shkrimet e Shenjta tĂ« tĂ« krishterĂ«ve por nĂ« lidhje me vetĂ« Kuranin (shih tek Suretu 2:106). KĂ«shtu, pra, Kurani nuk i shfuqizon Shkrimet e Shenjta tĂ« hebrenjve dhe tĂ« tĂ« krishterĂ«ve.

Prandaj, shihet qartë se dy bazat me të cilat myslimanët mundohen ta refuzojnë Biblën dhe doktrinat e saj për Zotin, Krishtin e shpëtimin, d.m.th.: i) se Kurani i shfuqizon Shkrimet e Shenjta të hebrenjve e të të krishterëve dhe ii) se të krishterët e kanë ndryshuar Biblën në mënyrë që nga ajo t’i heqin referimet për Muhamedin dhe për t’i bërë doktrinat për Zotin dhe Krishtin të tilla siç janë ato sot, janë të rrejshme dhe të pabaza.

KAPITULLI 2
A PĂ‹RMĂ‹NDET MUHAMEDI NĂ‹ BIBĂ‹L?

Në këtë kapitull do të merremi me pohimin e myslimanëve që Muhamedi përmendet në Bibël, se ai është profeti ardhjen e të cilit e kishte profetizuar Moisiu tek Nomi i Dytë 15:15, 18, dhe se është zëvendësi per të cilin kishte premtuar Jezui tek Gjoni 14:16.

Në që të dy rastet do të shohim se është e pamundur që Muhamedi të jetë jetësim i këtyre profecive, prandaj Muhamedi nuk përmendet në Bibël fare e as që kishin profetizuar Moisiu e Krishti për të. Do të shohim se profecia e Moisiut është realizuar me Jezuin, kurse zëvendësi për të cilin flet Jezui është Shpirti i Shenjtë i cili së pari erdhi në Ditën e Pentakostit dhe i cili është i pranishëm edhe sot e gjithë ditën me besimtarët e vërtetë.

Profeti Sikur Moisiu

Nomi i dytë 18:15-22 thotë:[1]

Zoti, Perëndia yt, do të ngrejë për ty një profet nga mesi yt, nga vëllezërit e tu, posi unë; atë ta dëgjoni; pas të gjitha atyre kerkove prej Zotit, Perëndisë tënd, në Horib në ditët e mbledhjes, kur the: Le të mos e dëgjoj më zërin e Zotit, Perëndisë tim, as të mos e shoh më këtë zjarr të madh, që të mos vdes. Edhe Zoti më tha: Mirë thanë sa që folën. Do t’u ngre atyre një profet nga mesi i vëllezërve të tyre, posi ty; do të vë fjalët e mia në gojën e tij, dhe ai do t’u flasë atyre të gjitha ato që do ta urdhëroj unë. Edhe kushdo që nuk i dëgjon fjalët e mia që do t’i flasë ai në emrin tim, unë kam për të kërkuar këtë prej tij. Po ai profet që do të guxojë të flasë në emrin tim fjalë që s’e kam urdhëruar atë ta flasë ose ai që të flasë në emrin e perëndive të tjerë, do të vritet. Edhe po të thuash në zemrën tënde, Qysh do ta njoh atë fjalë që nuk e ka folur Zoti? Kur të flasë ndonjë profet në emrin e Zotit, dhe ajo fjalë të mos dalë, as të mos bëhet, kjo është fjalë që nuk e ka folur Zoti; profeti e foli me madhështi; nuk do t’ia kesh frikën.

Së pari, është me rëndësi se edhe pse Muhamedi pohonte që është Profet sikur Moisiu ai nuk parashikoi asgjë. Kur ra në sprovë për të vërtetuar pohimet e tij se është profet, ai kuptoi se nuk ishte në gjendje ta bënte këtë. Ai ishte përgjigjur se Kurani ishte aq i mrekullueshëm sa që nuk duhej asnjë profeci e tij për ta vërtetuar pohimin e tij.

Mirëpo, konteksti i vargjeve nga Nomi i Dytë që i kemi cituar më sipër, flet qartë se shenjat e profetit të vërtetë janë: (a) se ai profetizon, d.m.th. i parasheh gjërat që do të vijnë; dhe (b) se ato gjëra realizohen në jetë (18:20-22). Vargjet 21, 22 thonë qartë se profeti duhet të profetizojë. Fakti se Muhamedi nuk arriti të bënte profeci fare tregon menjëherë se fjalët nga Nomi i dytë 18:15,18 nuk kanë të bëjnë me të. Profeti duhet të profetizojë, Muhamedi nuk ka profetizuar.

Nga libri i Nomit të Dytë shihen qartë profecitë e Moisiut në lidhje me Izraelin të cilat janë realizuar më vonë. Ato profeci flisnin për dënimet që do t’ua sillte Zoti izraelitëve për idhujtarinë e tyre, përmes zaptimit të tyre nga sirianët dhe babilonasit, dhe pas kthimit në shtetin e tyre, dënimi tjetër që i zuri në vitet 65-70 e.s. kur i okupoi Roma; e pas të cilit okupim hebrenjtë u shpërndanë nëpër tërë botën (Nomi i dytë 28:25-68).

Përveç kësaj, nëse e vështrojmë jetën e Jezu Krishtit në ungjijtë, shihet qartë se profecitë e tij u realizuan, pra Ai ishte profet. Për shembull, tek Mateu 24:1,2, Luka 23:28-31 Jezui profetizoi Shkatërrimin e Tempullit, Rënien e Jerusalemit dhe vuajtjet e hebrenjve gjatë rrethimit të Jerusalemit nga romakët në vitet 65-70 e.s.

SĂ« dyti, nga kĂ«to vargje tĂ« Nomit tĂ« DytĂ« shihet qartĂ« se profeti qĂ« do tĂ« zbresĂ« do tĂ« jetĂ« izraelit dhe do t’u predikojĂ« hebrenjve - “njĂ« profet nga mesi i vĂ«llezĂ«rve tĂ« tyre… ai t’u flasĂ« atyre tĂ« gjitha ato qĂ« do ta urdhĂ«roj unĂ«” (v18).

Se shprehja “nga mesi i vĂ«llezĂ«rve tĂ« tyre” u referohet izraelitĂ«ve Ă«shtĂ« e qartĂ« nga pĂ«rdorimi i saj nĂ« fragmentet e tjera tĂ« DhV (Nomi i dytĂ« 17:14,15; 18:1,2; GjyqtarĂ«t 20:13, 21:6; 2 Sam 2:26).

Disa myslimanĂ« pohojnĂ« sĂ« shprehja “nga mesi i vĂ«llezĂ«rve tĂ« tyre” mund t’u referohet IsmaelitĂ«ve (Ismaeli ishte djalĂ« i Abrahamit, prandaj farefis i izraelitĂ«ve). MirĂ«po, duhet tĂ« ceket se izraelitĂ«t ishin pasardhĂ«s tĂ« Abrahamit jo vetĂ«m pĂ«rmes Isakut por poashtu edhe pĂ«rmes Jakobit e jo Ismaelit. Pra, kurrsesi shprehja “vellezĂ«rve” nuk mund t’u referohet IsmaelitĂ«ve. Profeti i profetizuar duhej tĂ« rridhte nga izraelitĂ«t, pasardhĂ«sit e Jakobit.

Pra, profeti i parashikuar nga Moisiu duhej të rridhte nga radhët e popullit të njëjtë - izraelitëve. Muhamedi nuk ishte hebre por arab i cili nuk ishte profet i Izraelit pasi Izraeli nuk ka ekzistuar si komb qysh nga shkatërrimi i Jerusalemit në vitin 70 e.s. Muhamedi u ka predikuar banorëve të Arabisë, rreth Mekës e Medinës. Pastaj, ai kurrë nuk ka folur në emër të Jehovës (v 19). Por, është plotësisht e qartë se Jezui ka qenë hebre dhe i ka predikuar popullit të Izraelit.

Jezui, Profet sikur Moisiu

Në shkrimet e BR mund të gjejmë prova të shumta për realizimin e profecisë së Moisiut në vetë Jezu Krishtin. Për shembull, pasi vetë kanë qenë pronarë të Shkrimeve të Shenjta, hebrenjtë në kohën e Jezuit e dinin se profeti i parashikuar do të ishte izraelit dhe e pritnin të vinte (Gjon 1:21).

Samaritanët, që kishin vetëm Tevratin, e dinin se Moisiu e kishte parashikuar ardhjen e Mesisë (Gjoni 4:25,29,42).

NxĂ«nĂ«sit e Jezuit e kuptuan se Ai ishte Profeti i parashikuar - Gjoni 1:45 “Filipi pĂ«rsĂ«ri e kĂ«rkoi Natanaelin e i tha:

Kemi gjetur AtĂ« pĂ«r tĂ« cilin shkroi Moisiu nĂ« Ligj dhe tĂ« cilin profetĂ«t e parathanĂ«. Ă«shtĂ« Jezui nga Nazareti, biri i Jozefit.” MrekullitĂ« e Jezuit treguan qartĂ« se Ai ishtĂ« Profeti - Gjoni 6:14 “Ky Ă«shtĂ« padyshim Profeti qĂ« duhet tĂ« vijĂ« nĂ« botĂ«!”

Po ashtu është e qartë se Jezui vetë pohonte vazhdimisht se Moisiu kishte shkruar për të. Për shembull, në një rast, kur u fliste prijësve religjioz hebrenj, Ai tha:

“Mos mendoni se do t’ju akuzoj para Atit tim. Moisiu ju akuzon, i njĂ«jti Moisiu tek i cili i varni shpresat tuaja. NĂ« qoftĂ« se me tĂ« vertetĂ« i besoni Moisiut, do tĂ« mĂ« besonit edhe mua; sepse ai shkroi pĂ«r mua. Por, meqĂ« ju nuk i besoni asaj qĂ« ai shkroi rreth meje, si mund t’u besoni fjalĂ«ve tĂ« mia?” (Gjoni 5:45-47).

Në ditën e Ringjalljes së Tij, Krishti u tha dy nxënësve të cilët takoi në rrugë për në Emaus:

“Sa tĂ« verbuar jeni! Sa vĂ«shtirĂ« e keni tĂ« besoni krejt çfarĂ« kanĂ« parafolur profetĂ«t! Mesia duhej t’i pĂ«sonte kĂ«to qĂ« tĂ« hynte nĂ« madhĂ«shtinĂ« e tij qiellore.” E Jezui u tregoi ato qĂ« ishin shkruar pĂ«r tĂ« duke filluar qĂ« nga librat e Moisiut dhe duke vazhduar me librat e profetĂ«ve e me gjithĂ« Shkrimin” (Luka 24:25-27).

Pak më vonë, po atë ditë, grupit të nxënësve të mbledhur në dhomën e sipërme, Jezui i tha:

“Kur isha me ju, ju thashĂ«: Gjithçka qĂ« u shkrua pĂ«r mua nĂ« Ligjin e Moisiut, nĂ« ProfetĂ«t dhe nĂ« Psalmet duhet tĂ« plotĂ«sohet.” (Luka 24:44,45).

Apostulli Pjetër ka deklaruar shumë qartë se Profeti i parathënë është Jezui, Mesia dhe Shpëtimtari i botës, duke cituar drejtpërdrejt nga fragmenti i Nomit të Dytë në fjalimin e tij në Veprat 3:17-26:

Ju e dini mirĂ«, vĂ«llezĂ«r; ju dhe kryetarĂ«t keni vepruar kĂ«shtu veç nga padija. Por nĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ« PerĂ«ndia bĂ«ri tĂ« realizohej ajo qĂ« kishin parathĂ«nĂ« tĂ« gjithĂ« profetĂ«t: se Mesia i tij do tĂ« pĂ«sonte. LĂ«rini, pra, mĂ«katet tuaja e kthehuni te PerĂ«ndia qĂ« t’ju shlyhen ato. AtĂ«herĂ« do tĂ« sjellĂ« kohĂ«n e shpĂ«timit dhe do t’ju dĂ«rgojĂ« MesinĂ«. Jezui Ă«shtĂ« ky Mesi, e sipas vullnetit tĂ« PerĂ«ndise zuri vend nĂ« qiell, derisa tĂ« plotĂ«sohet gjithçka qĂ« Ă«shtĂ« parafolur qĂ« prej kohĂ«sh me anĂ« tĂ« profetĂ«ve tĂ« tij: rikthimi i tĂ« gjithave. PĂ«r atĂ« Moisiu tha: “Zoti, PerĂ«ndia juaj, do tĂ« nxjerrĂ« nga gjiri i vĂ«llezĂ«rve tuaj njĂ« profet sikurse mua; AtĂ« dĂ«gjoni pĂ«r gjithçka. Kush nuk e dĂ«gjon kĂ«tĂ« profet, do tĂ« pĂ«rjashtohet nga populli.” Edhe ato qĂ« i njoftuan Samueli dhe tĂ« gjithĂ« profetĂ«t e mĂ«vonshĂ«m u plotĂ«suan nĂ« kohĂ«n tonĂ«. PĂ«r ju ndodhi kjo, sepse ju jeni pasardhĂ«sit e profetĂ«ve dhe me tĂ« parĂ«t tuaj PerĂ«ndia lidhi besĂ«lidhjen e Tij. I tha Abrahamit: “Me anĂ« tĂ« pasardhĂ«sit tĂ«nd unĂ« do t’i bekoj tĂ« gjitha fiset e tokĂ«s.” KĂ«shtu PerĂ«ndia e ngriti ShĂ«rbĂ«torin e Tij dhe jua dĂ«rgoi juve mĂ« parĂ«, qĂ« secili prej jush tĂ« kthehet nga udha juaj e mbrapshtĂ« te PerĂ«ndia. (Veprat 3:17-26).

Është e vërtetë të thuhet se nxënësit pritnin që Ardhja e Dytë e Jezuit ta realizonte profecinë e Veprave 3:21, por poashtu është e vërtetë nga vargjet e sipërshënuar se ata e shihnin realizimin e Nomit të Dytë 18:15,18 në vetë Jezuin, e posaçerisht në Ardhjen e Tij të Parë.

Kështu, nga shkrimet është plotësisht e qartë se hebrenjtë pritnin që Profeti të rridhte nga gjiri i tyre dhe se nxënësit shihnin në Jezuin realizimin e profecisë së Moisiut. Vetë Jezui e bëri të qartë se profecia kishte të bënte me të e me askë tjetër. Pra, në dy rastet, (a) se Muhamedi nuk ishte hebre dhe kurrë nuk u ka profetizuar hebrenjve, dhe (b) se Jezu Krishti qartë ka thënë se profecia ka të bëjë me të, mund të konkludojmë me siguri se Muhamedi nuk është profeti i parathënë nga Moisiu. Profecia e Moisiut gjen realizimin e saj në Jezu Krishtin, Mesinë dhe Shpëtimtarin e botës.

Pretendimi i Muhamedit se ai është trashëgimtari i Krishtit

Në këtë pjesë do të merremi me pohimin e myslimanëve se Jezui, kur ishte në tokë, profetizoi se pas tij do të vinte një lajmëtar i Zotit për njerëzimin, duke u bazuar në vargjet tek Suretu 61:6.

Suretu 61:6 “Dhe, kur Isai, bir i Merjemes tha: O beni israilĂ«, unĂ« jam i dĂ«rguar i Allahut te ju, jam vĂ«rtetues i Tevratit qĂ« ishte para meje dhe jam pĂ«rgĂ«zues pĂ«r njĂ« tĂ« dĂ«rguar qĂ« do tĂ« vijĂ« pas meje, emri i tĂ« cilit Ă«shtĂ« Ahmed!”

MyslimanĂ«t pohojnĂ« se nĂ« BibĂ«l Jezui ka folur pĂ«r ardhjen e Muhamedit tek Gjoni 14:16 “Une do t’i lutem Atit qĂ« t’ju japĂ« zĂ«vendĂ«sin tim, Shpirtin e sĂ« VĂ«rtetĂ«s qĂ« do tĂ« mbetet pĂ«rgjithmonĂ« me ju.” Ata thonĂ« se fjalĂ«t “ZĂ«vendĂ«si im”, “Shpirti i sĂ« VĂ«rtetĂ«s” i referohen Muhamedit, “Ahmed” tek Suretu 61:6. Se vetĂ« Muhamedi pretendonte tĂ« ishte realizimi i profecisĂ« sĂ« Krishtit shihet qartĂ« nĂ« fjalĂ«t tek Suretu 61:9.

MyslimanĂ«t pohojnĂ« se nĂ« gjuhĂ«n greke fjala e pĂ«rkthyer nĂ« gjuhĂ«n shqipe me “zĂ«vendĂ«si” ishte ‘paraklytos’, qĂ« do tĂ« thotĂ« “i lavdĂ«ruari” e qĂ« ka kuptim tĂ« njĂ«jtĂ« me fjalĂ«n “Ahmed”. Ata poashtu pohojnĂ« se tĂ« krishterĂ«t e ndryshuan fjalĂ«n e sipĂ«rshĂ«nuar nĂ« ‘paraklitos’, nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« heqin dorĂ« nga dĂ«shmia e Krishtit pĂ«r Muhamedin si trashĂ«gimtar i tij.

Por, e vĂ«rteta Ă«shtĂ« se me qindra dorĂ«shkrime greke tĂ« Shkrimeve, ose fragmenteve tĂ« tyre ku gjendet ky varg, janĂ« ruajtur deri sot e kĂ«saj dite. TĂ« gjitha rrjedhin nga koha para Muhamedit. NĂ« asnjĂ«rin prej tyre nuk gjendet fjala ‘paraklytos’: nĂ« asnjĂ«rin prej Shkrimeve ajo fjalĂ« nuk Ă«shtĂ« shkruar ‘paraklytos’. KĂ«shtu, vetĂ«m mosnjohja e plotĂ« e fakteve Ă«shtĂ« baza e kĂ«tij besimi tĂ« myslimanĂ«ve.

Ky vĂ«rtetim i marrĂ« nga BR nuk Ă«shtĂ« provĂ« e vetme e pakundĂ«rshtueshme qĂ« vĂ«rteton se tek Gjoni 14:16 Krishti nuk foli pĂ«r Muhamedin por pĂ«r Shpirtin e ShenjtĂ«. T’i studiojmĂ« vargjet ku Krishti flet pĂ«r ardhjen e Shpirtit tĂ« ShenjtĂ«, “ZĂ«vendesit,” “Shpirtit tĂ« sĂ« VĂ«rtetĂ«s”. AtĂ«herĂ« do tĂ« jetĂ« plotĂ«sisht e qartĂ« se Ă«shtĂ« e pamundur qĂ« Muhamedi tĂ« jetĂ« realizimi i tyre.

Shpirti i Shenjtë, Zëvendësi i premtuar

Krishti ka thënë se Shpirti i Shenjtë do t’u jepej nxënësve menjëherë pas Ngjitjes së Tij, e jo disa shekuj më vonë:

  1. Luka 24:49: Por unë do t’jua dërgoj Shpirtin që Ati im ju ka premtuar. Rrini këtu në qytet, derisa të forcoheni me Fuqinë nga lart.
  2. Veprat 1:4,5: Rrini në Jerusalem e priteni Shpirtin e Shenjtë, të cilin Ati im ju ka premtuar e për të cilin ju njoftova. Gjoni i ka pagëzuar njerëzit me ujë, por së shpejti ju do të pagëzoheni me Shpirtin e Shenjtë. (Shih edhe tek Gjoni 7:37-39).

Si mund të shihet, ky premtim i Krishtit u realizua:

Veprat 2:1-4: NĂ« festĂ«n çifute tĂ« rrĂ«shajĂ«ve ishin tĂ« mbledhur pĂ«rsĂ«ri tĂ« gjithĂ« ata qĂ« ishin nĂ« anĂ«n e Jezuit. Papritur u dĂ«gjua njĂ« zhurmĂ« e madhe, sikur zbriste nga qielli njĂ« stuhi. Pastaj u duk diçka si zjarr qĂ« u nda dhe nĂ« secilin nga ata u ul njĂ« gjuhĂ« e flakĂ«s. TĂ« gjithĂ« u mbushĂ«n me Shpirtin e ShenjtĂ« e…” (Shih edhe tek Veprat 2:33,38; 1 Kor 12:13; Efes 1:13,14; 5:18; Rom. 8:9,11,13-16).

Muhamedi nuk ishte lindur deri diku rreth vitit 570 e.s.

  1. Shpirti i Shenjtë do të hynte të jetonte tek besimtarët dhe do të ishte burimi i fuqisë dhe i suksesit të tyre duke dëshmuar për Krishtin (Gjoni 14:16; Veprat 1:8) - për Krishtin, e jo për Muhamedin.
  2. Shpirti i ShenjtĂ« do tĂ« jetĂ« me ta “pĂ«rgjithmonĂ«” (Gjoni 14:16) - kjo Ă«shtĂ« e pamundur pĂ«r ndonjĂ« njeri pĂ«r ta realizuar.
  3. Shpirti i Shenjtë nuk do të flasë për vetveten por vetëm për Krishtin (Gjoni 15:26; 16:13). Muhamedi në shumë raste ka folur për vete.
  4. Shpirti i Shenjtë duhet t’i sjellë të gjitha gjërat për të cilat Jezui u ka folur nxënësve të tij në mendjen e tyre, për të folur e shkruar për të (Gjoni 14:26).
  5. Shpirti i Shenjtë duhet t’i bindë njerëzit për mëkatin që e bëjnë kur nuk besojnë në Jezu Krishtin - e jo për mosbesimin në Muhamedin (Gjoni 16:8,9).
  6. Shpirti i Shenjtë duhet t’u zbulojë nxënësve të Krishtit gjërat që do të ngjajnë (Gjoni 16:13).
  7. Shpirti i Shenjtë do t’i udhëheqë në të vërtetën ashtu që ata gjatë dëshmimit, predikimit dhe shkrimit do ta thonë vetëm të vërtetën (Gjoni 16:13).
  8. Shërbimi i Shpirtit të Shenjtë do të jetë madhërimi i Krishtit e jo i Muhamedit (Gjoni 16:14).

Aq më tëpër, Jezui ka thënë se mëkati i vetëm që nuk falet është blasfemi (sharja e Zotit) kundër Shpirtit të Shenjtë (Mateu 12:31,32) që tregon se Shpirti i Shenjtë është person hyjnor pasi vetëm ndaj Zotit mund të ketë blasfemi. Natyrisht, askush nuk mund të pohojë se Muhamedi ka qenë person hyjnor! Ai vetë ka thënë se është vetëm një paralajmërues (Suretu 7:188; 27:92).

KĂ«shtu, nga faktet e sipĂ«rme mund tĂ« shohim qartĂ« se pĂ«r Muhamedin ka qenĂ« e pamundur tĂ« ishte pĂ«rmbushja e premtimit tĂ« Krishtit pĂ«r “zĂ«vendĂ«sin” tek Gjoni 14:16. Pohimi i Muhamedit se ai Ă«shtĂ« kjo pĂ«rmbushje dhe pohimi i myslimanĂ«ve se Muhamedi Ă«shtĂ« ajo pĂ«rmbushje bazohet nĂ« injorancĂ«n ndaj mĂ«simeve biblike pĂ«r Shpirtin e ShenjtĂ« i cili, si pĂ«rmbushje e fjalĂ«s sĂ« Krishtit, erdhi nĂ« DitĂ«n e Pentakostit, menjĂ«herĂ« pas Ngjitjes sĂ« Krishtit dhe i cili ende jeton tek tĂ« gjithĂ« besimtarĂ«t e krishterĂ« sot.

KAPITULLI 3
A Ă‹SHTĂ‹ KRYQĂ‹ZUAR JEZUSI?

Në këtë kapitull do të merremi me problemin e kryqëzimit të Jezuit - A është kryqëzuar (gozhduar) Jezui apo jo? Disa mund të pyesin se a vlen që kjo çështje të shqyrtohet fare, pasi shumë e shumë gjenerata deri tashti e kanë pranuar këtë gjë si ngjarje historike dhe nuk dyshojnë fare në të, e më shumë merren me faktin se a është ringjallur Jezui apo jo.

Mirëpo kur duhet krahasuar dallimet në mes Islamizmit dhe Krishterimit, çështja e kryqëzimit bëhet shumë e rëndësishme. Kjo është kështu sepse dallimi në besim është shumë i dukshëm dhe, për shkak të rëndësisë kryesore të vdekjes (dhe të ringjalljes) së Jezuit për besimin e krishterë, se Jezui ka vdekur për mëkatet tona për të na pajtuar me Zotin, prandaj duhet të merremi me këtë çështje.

Kryqëzimi dhe vdekja e Jezu Krishtit është njëri nga gurët themeltarë me anë të të cilit mund ta bëjmë krahasimin se a është Islamizmi apo Krishterimi besim i vërtetë. Tek Suretu 4:157,158, Kurani thotë kategorikisht se Jezui nuk është kryqëzuar, kurse Bibla thotë kategorikisht se Ai është kryqëzuar (Marku 15:22,24,37 etj.) - që të dyja këto thënie nuk mund të jenë të vërteta, ose njëra ose tjetra e thotë të vërtetën. Pra, ose Kurani e thotë të vërtetën dhe kështu mund të themi se është Fjala e Zotit ose Bibla ka të drejtë dhe është Fjala e Zotit.

Nëse mund të vërtetojmë se a është kryqëzuar Jezui apo jo atëherë mund ta njohim të vërtetën, përndryshe vërtetohen pohimet e myslimanëve se Kurani është i pagabueshëm dhe se është Fjala e Zotit. Prandaj, në këtë studim do t’i qasemi kësaj çështjeje.

Pohimi i myslimanëve se Jezui nuk është kryqëzuar bazohet tek Suretu 4:156-158:

Edhe për shkak të mosbesimit dhe të thënies së tyre shpifëse kundër Merjemes; madje për shkak të thënies së tyre:
‘Ne e kemi mbytur mesihun, Isain, birin e Merjemes, tĂ« dĂ«rguarin e Allahut.’ Po ata as nuk e mbytĂ«n as nuk e gozhduan (nuk e kryqĂ«zuan nĂ« gozhda), por atyre u pĂ«rngjau. Ata qĂ« nuk u pajtuan rreth (mbytjes sĂ«) tij, janĂ« nĂ« dilemĂ« pĂ«r tĂ« (pĂ«r mbytje) e nuk kanĂ« kurrfarĂ« dije tĂ« saktĂ« pĂ«rveç qĂ« iluzojnĂ«. E ata me siguri nuk e mbytĂ«n atĂ«. PĂ«rkundrazi, Allahu e ngriti atĂ« pranĂ« Vetes. Allahu Ă«shtĂ« i plotfuqishĂ«m, i dijeshĂ«m.

Sqarimi i këtyre vargjeve nga myslimanët është se Allahu e mori Jezuin për ta shpëtuar nga kryqëzimi dhe në vend të tij solli një të ngjashëm Jezuin (shumë njerëz thonë se ky ka qenë Juda, tradhtari) ashtu të gjithë kanë menduar se personi që u var nuk ka qenë Jezui, por dikush tjetër që i ka përngjarë Jezuit.

Kjo thĂ«nie, se Jezui Ă«shtĂ« shndĂ«rruar nĂ« dikĂ« qĂ« i ka ngjarĂ« atij mund tĂ« gjendet nĂ« librin e rrejshĂ«m dhe pa kurrfarĂ« vlerĂ« “Veprat e Gjonit” qĂ« ekzistonte nĂ« Arabi nĂ« kohĂ«n e jetĂ«s sĂ« Muhamedit. Ky libĂ«r thotĂ« se, nĂ« kohĂ«n e kryqĂ«zimit, Jezui kinse ka qenĂ« i gjallĂ« nĂ« Jerusalem dhe se ka folur me apostullin Gjon duke i thĂ«nĂ« kĂ«to fjalĂ«: “Para masĂ«s sĂ« madhe nĂ« Jerusalem mua janĂ« duke mĂ« kryqĂ«zuar dhe duke mĂ« dhĂ«nĂ« uthull tĂ« pi. Por, unĂ« po tĂ« them ty… UnĂ« nuk jam ai tĂ« cilin po e kryqĂ«zojnĂ« e qĂ« ti po e sheh por po ia dĂ«gjon zĂ«rin. TĂ« tjerĂ«t mendojnĂ« se unĂ« jam ai qĂ« po e kryqĂ«zojnĂ«, e jo ai qĂ« jam nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«… AsnjĂ« nga vuajtjet pĂ«r tĂ« cilat do tĂ« flasin unĂ« nuk i kam vuajtur.” (Cituar nga “Islamizmi dhe Krishterimi”, Suitmen faqe 97, 99, 101).

MirĂ«po, kjo Ă«shtĂ« pika e parĂ« ku ne hasim nĂ« problem. Muhamedi, duke cituar nga libri “Veprat e Gjonit”, dhe duke shkruar nĂ« Kuranin se dikush tjetĂ«r Ă«shtĂ« kryqĂ«zuar nĂ« vend tĂ« Jezuit, citon vetĂ«m disa fjalĂ« dhe me levĂ«rdi tĂ« madhe i injoron fjalĂ«t e tjera. Pjesa e shkrimit thotĂ« se nĂ« kohĂ«n e kryqĂ«zimit, Jezui ishte nĂ« Jerusalem duke biseduar me Gjonin, por vĂ«reni se nĂ« Kuran Muhamedi e ndryshon kĂ«tĂ« fakt dhe thotĂ« se Allahu e mori Jezuin nĂ« Qiell. Pse u bĂ« kĂ«shtu?

Ndoshta kjo u tha nga fakti se (i) nĂ«se Jezui nĂ« kohĂ«n e kryqĂ«zimit ka qenĂ« nĂ« Jerusalem do tĂ« kishte qenĂ« e pamundur qĂ« hebrenjtĂ« ta kishin kryqĂ«zuar dikĂ« tjetĂ«r nĂ« vend tĂ« tij pasi Ai ka qenĂ« shumĂ« i njohur nĂ« popull dhe dikush do ta kishte njohur, dhe (ii) Jezui nuk do tĂ« lejonte qĂ« dikush tjetĂ«r tĂ« kryqĂ«zohej nĂ« vendin e Tij. PĂ«r ta zgjidhur kĂ«tĂ« dilemĂ«, Muhamedi thjesht thotĂ« se Allahu e mori Jezuin nĂ« Qiell. Por kur e tha kĂ«tĂ«, Muhamedi nuk e diti se po binte nĂ« kundĂ«rshtim me burimin e pohimit tĂ« tij “Veprat e Gjonit.”

Karakteri i Allahut

Ky problem nuk është i vetmi që inicohet nga këto vargje të Kuranit. Problemi tjetër, që ndoshta është shumë më i rëndësishëm, është problemi i karakterit të Allahut.

Thjesht, nëse myslimanët besojnë se Jezui nuk është kryqëzuar por dikush tjetër, dhe se Allahu e ka bërë të mundur që ai person të duket sikur Jezui, atëherë sipas kësaj Zoti është mashtrues sepse i shtyri ata që kanë qëndruar rreth kryqit të besonin në një gënjeshtër - duke menduar se janë duke e kryqëzuar Jezuin e, ç’është e vërteta, ata e paskan kryqëzuar dikë tjetër.

Aq mĂ« tepĂ«r, gjatĂ« 550 vjetĂ«ve tĂ« ardhshĂ«m, deri nĂ« kohĂ«n e Muhamedit, tĂ« gjithĂ« kanĂ« besuar se Jezui ishte kryqĂ«zuar. Pra, nĂ«se Muhamedi kishte tĂ« drejtĂ«, Allahu lejoi qĂ« gjenerata tĂ« tĂ«ra njerĂ«zish tĂ« mashtroheshin duke besuar njĂ« tĂ« pavĂ«rtetĂ«. “rrethanĂ« tjetĂ«r mĂ« e madhe mund tĂ« thuhet pĂ«r akuzimin e Zotit se pĂ«r tĂ« thĂ«nĂ«, si thotĂ« Kurani, se ai i mashtron njerĂ«zit? Ky prezentim i rrejshĂ«m i karakterit tĂ« Zotit mund tĂ« shihet edhe nĂ« vende tĂ« tjera nĂ« Kuran.

Duke besuar në fjalët e Kuranit, myslimanët poashtu nuk e marrin në konsiderim edhe një fakt tjetër - nëse vërtetë dikush tjetër është kryqëzuar në vend të Jezuit, pse ka heshtur ai person? Nëse hebrenjtë dhe romakët kishin ndërmend ta vritnin Jezuin dhe ky person e ka ditur se ata janë duke bërë gabim, është e natyrshme që ai do të kundërshtonte me gjithë mundësinë e tij, për ta shpëtuar jetën e vet! Ai nuk do të bëhej bashkëpunëtor i Allahut në këtë konspiracion!

Vetë fakti se si Muhamedi nuk i ka kuptuar këto gjëra tregon sa shumë është mashtruar ai. Poashtu, askush nuk do t’i besonte dikujt që thotë se është mashtrues ose për të cilin binden se është mashtrues - si, pra, mund të besojnë myslimanët që një mashtrues i vetëquajtur të jetë Zot? Ky fakt mund të sqarohet vetëm me mashtrim satanik (djallëzor) të shkallës së lartë!

Kur e ka marrë Allahu Jezuin në Qiell?

Një fakt tjetër të cilin myslimanët nuk mund ta sqarojnë është ky - kur saktësisht e ka marrë Allahu Jezuin në Qiell? Asgjë nuk mund të jetë më e qartë se fakti që personi të cilin e kanë kryqëzuar hebrenjtë në vend të Jezuit ka qenë personi i njëjtë me atë të cilin e kanë arrestuar për Jezuin në kopshtin e Getsemanës dhe të cilin asnjëhërë nuk e kanë lëshuar nga sytë e tyre. Si ka mundur, pra, Allahu ta merrte atë nga duart e hebrenjve e në vend të tij t’ua jepte hebrenjve dikë tjetër për ta kryqëzuar gabimisht?

1) Kur Ă«shtĂ« arrestuar nĂ« kopsht, ky njeri ka thĂ«nĂ« se Ă«shtĂ« Jezui: “U doli pĂ«rpara (nga kopshti) dhe i pyeti: `KĂ« po kĂ«rkoni?’Jezuin nga Nazareti!’ - iu pĂ«rgjigjĂ«n. ‘UnĂ« jam ai,’ tha Jezui.” (Gjon 18:4,5)

2) Atyre qĂ« kishin ardhur pĂ«r ta arrestuar ai u kishte thĂ«nĂ«: “VĂ«rtetĂ« duhet tĂ« afroheni me shpata dhe me shkopinj, sikur tĂ« isha unĂ« kriminel? ¨do ditĂ« isha me ju nĂ« Tempull, dhe nuk mĂ« arrestuat. Por tani ka ardhur ora juaj. Tani Zoti u dha fuqive tĂ« errĂ«ta pushtet mbi mua.” (Luka 22: 52, 53)

3) Kur Pjetri u mundua ta shpĂ«tonte Jezuin, ia kĂ«puti veshin Malkusit, shĂ«rbĂ«torit tĂ« njĂ« prijĂ«si kishtar, ky njeri ia shĂ«roi veshin, duke i thĂ«nĂ« Pjetrit: “Ktheje shpatĂ«n nĂ« mill; sepse tĂ« gjithĂ« ata qĂ« rrokin shpatĂ«n, prej shpatĂ«s edhe do tĂ« vdesin. A nuk e di qĂ« mund t’i kĂ«rkoj ndihmĂ« Atit e Ai do tĂ« mĂ« dĂ«rgonte menjĂ«herĂ« mĂ« shumĂ« se dymbĂ«dhjetĂ« legjione engjĂ«jsh? Por atĂ«herĂ« si mund tĂ« plotĂ«sohen profecitĂ« e Shkrimit tĂ« ShenjtĂ« qĂ« thonĂ« se kĂ«shtu duhet tĂ« ndodhĂ«?” (Mateu 26: 52-54; Marku 14:43-50; Luka 22:47-53; Gjoni 18:1-11)

4) Këtë njeri masa e ka dërguar në Sanhedrin (Mateu 26:57).

5) NĂ« gjykimin e kĂ«tij njeriu nĂ« Sanhedrin, disa dĂ«shmitarĂ« kanĂ« thĂ«nĂ«: “Ky njeri ka thĂ«nĂ«: UnĂ« mund ta rrĂ«noj Tempullin e PerĂ«ndisĂ« e ta rindĂ«rtoj pĂ«r tri ditĂ«.” Njeriu nuk e ka mohuar kĂ«tĂ«. (Mateu 26:61)

6) Kur kryeprifti i kishte thĂ«nĂ«: “A je ti Mesia, Biri i PerĂ«ndisĂ«?” ky njeri ishte pĂ«rgjigjur: “UnĂ« jam! E ju do ta shihni Birin e njeriut tĂ« ulur nĂ« tĂ« djathtĂ« tĂ« tĂ« Gjithpushtetshmit (PerĂ«ndi). Gjithashtu do tĂ« shihni se si do tĂ« vijĂ« ai (si GjykatĂ«s) me re tĂ« qiellit.” (Marku 14:61, 62)

7) Pasi në Sanhedrin vendosën ta mbytnin, ata e dërguan këtë njeri te Pilati të lidhur. (Mateu 27:2)

8) Pastaj Pilati e dërgoi te Herodi, ku kryeprifti e njohu që ishte po ai njeri të cilin e zunë në fillim. (Luka 23:7-10)

9) Herodi e ktheu te Pilati i cili përsëri e mori në pyetje. (Luka 23:11, 13, 14f)

10) Kur Pilati e kishte pyetur: “A je ti mbreti i çifutĂ«ve?” ky njeri ishte pĂ«rgjigjur: “MbretĂ«ria ime nuk rrjedh nga kjo botĂ«, pĂ«rndryshe shĂ«rbĂ«torĂ«t e mi do tĂ« luftonin qĂ« tĂ« mos bie nĂ« duart e udhĂ«heqĂ«sve çifutĂ«. Jo, mbretĂ«ria ime Ă«shtĂ« krejt tjetĂ«r.” Kur Pilati e pyeti edhe njĂ« pyetje: “E, megjithatĂ«, ti je mbret, apo jo?” ky njeri ishte pĂ«rgjigjur: “Po, unĂ« jam mbret. U emĂ«rova dhe erdha nĂ« botĂ« qĂ« ta bĂ«j tĂ« njohur tĂ« VĂ«rtetĂ«n. Kush i takon sĂ« VĂ«rtetĂ«s, e dĂ«gjon fjalĂ«n time.” (Gjoni 18:33-37)

11) Pasi e dënuan me vdekje, ushtarët e fshikulluan me kamxhik dhe e rrahën. (Mateu 27:27-31)

12) Pastaj, e kanë udhëhequr nëpër qytet dhe e kanë dërguar në Golgotë për ta kryqëzuar, me të ka pasur shumë njerëz me të cilët ai ka folur. (Gjoni 19:16; Luka 23:26-31)

13) Pastaj, mu ky njeri u kryqëzua ashtu që e panë të gjithë. (Luka 23:33)

14) NĂ« kryq i njĂ«jti njeri u lut pĂ«r ata qĂ« po e kryqĂ«zonin: “AtĂ«, fali, sepse nuk dinĂ« se ç’bĂ«jnĂ«!” (Luka 23:34)

15) Kur krimineli besimtar i tha kĂ«tij njeriu: “KujtomĂ«, o Jezu, kur tĂ« vish si mbret qĂ« tĂ« mbretĂ«rosh!” ai iu pĂ«rgjigj: “UnĂ« po tĂ« them, qĂ« sot do tĂ« jesh me mua nĂ« parajsĂ«!” (Luka 23:39-43)

16) Mu ky njeri kishte bĂ«rtitur: “Eli, Eli! Lama sabakthani?” (Mateu 27:46)

17) I njëjti njeri vdiq në kryq dhe po atë Dhjetari romak e njohu se ishte Jezui. E njohu edhe disa gra. (Mateu 27:50, 54-56)

Sikur njeriu që u kryqëzua të ishte dikush tjetër e jo Jezui atëherë të gjitha fjalët që i tha ai do t’i kundërshtonin hebrenjtë e mbledhur sikur ato fjalë të mos ishin të vërteta. Ky njeri nuk ka qenë askush tjetër por Jezuit të ungjijve.

Ekziston njĂ« thĂ«nie shumĂ« interesante nĂ« Kuran, e cila qartĂ« e sqaron se Jezui do tĂ« vdiste dhe do tĂ« ringjallej (tek Suretu 19:33). Komentuesit myslimanĂ« kanĂ« qĂ«ndrime tĂ« ndryshme pĂ«r kĂ«tĂ« varg. Jusuf Aliu thotĂ«: “Ata qĂ« besojnĂ« se Ai nuk ka vdekur duhet tĂ« mendojnĂ« pĂ«r kĂ«tĂ« varg.”

Tashti do t’i shohim provat që flasin qartë se Jezui është kryqëzuar dhe se ka vdekur në kryq. Këto prova mund të gjenden nëse vështrohen pjesët e Biblës dhe poashtu në shkrimet e historianëve jokrishterë të cilët kanë shkruar pas kohës së Krishtit dhe të cilët i vërtetojnë ngjarjet historike në kryq.

Parashikimi i Krishtit për vdekjen e Tij

Në disa raste gjatë kohës së shërbimit të Tij, Jezui u kishte thënë nxënësve të tij se do të vritej. Disa thënie të tija në lidhje me këtë po i përmendim më poshtë:

  1. Mateu 16:21: QĂ« atĂ«herĂ« Jezui filloi t’u shpjegojĂ« pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« nxĂ«nĂ«sve se ç’e priste. “UnĂ« duhet tĂ« shkoj nĂ« Jerusalem. Atje unĂ« do tĂ« vuaj shumĂ« nga ana e kĂ«shilltarĂ«ve, kryepriftĂ«rinjve dhe mĂ«suesve tĂ« Ligjit. UnĂ« do tĂ« vritem, por ditĂ«n e tretĂ« do tĂ« ngjallem.” (Krahaso Marku 8:31, 32; Luka 9:22)
  2. Mateu 17:22, 23: Kur nxĂ«nĂ«sit e Jezuit u bashkuan nĂ« Galile, ai u tha: “SĂ« shpejti Biri i njeriut do t’u dorĂ«zohet njerĂ«zve. Ata do ta vrasin, por ditĂ«n e tretĂ« do tĂ« ngjallet.” NxĂ«nĂ«sit u trishtuan shumĂ« pĂ«r kĂ«tĂ«. (Krahaso Marku 9:30-32; Luka 9:44, 45)
  3. Mateu 20:17-19: UdhĂ«s pĂ«r nĂ« Jerusalem, Jezui i mori veças tĂ« dymbĂ«dhjetĂ« nxĂ«nĂ«sit dhe u tha: “DĂ«gjoni! Po shkojmĂ« nĂ« Jerusalem. Atje Biri i njeriut do t’u dorĂ«zohet kryepriftĂ«rinjve e mĂ«suesve tĂ« Ligjit. Ata do ta dĂ«nojnĂ« me vdekje dhe do t’ua dorĂ«zojnĂ« tĂ« huajve tĂ« pafe pĂ«r ta vĂ«nĂ« nĂ« lojĂ«, pĂ«r ta fshikulluar e kryqĂ«zuar. Por, nĂ« ditĂ«n e tretĂ« ai do tĂ« ngjallet.” (Krahaso Marku 10:32-34; Luka 18:31-34)
  4. Mateu 20:28: Biri i njeriut nuk erdhi që të shërbehet, por që të shërbejë, edhe ta japë jetën e tij shpërblim për shumë veta. (Përkthim i Konstandin Kristoforidhit)
  5. Mateu 26:1-2: Jezui, kur i mbaroi tĂ« gjitha kĂ«to fjalime, u tha nxĂ«nĂ«sve tĂ« tij: “Siç e dini, pasnesĂ«r Ă«shtĂ« festa e PashkĂ«ve dhe Biri i njeriut do tĂ« dorĂ«zohĂ«t pĂ«r t’u kryqĂ«zuar.”
  6. Mateu 26:12: Ajo e derdhi këtë parfum mbi trupin tim për ta përgatitur atë për varrim. (Krahaso Gjoni 12:7)
  7. Mateu 26:24: Biri i njeriut, vërtetë, do të vritet, siç thuhet në Shkrimin e shenjtë. (Krahaso Marku 14:21; Luka 22:22)
  8. Gjoni 18:32: Kështu u realizua se çfarë kishte thënë Jezui për mënyrën e vdekjes së tij.

Profecitë e Dhiatës së Vjetër që u realizuan në kohën e Kryqëzimit

Prova të tjera për ta vërtetuar faktin se Jezu Krishti është kryqëzuar janë edhe profecitë e thëna me qindra vite para asaj kohe në lidhje me ngjarjet e shënuara në Besëlidhjen e Re. Këto profeci i kanë thënë profetët e Dhiatës së Vjetër.

Po i pĂ«rmendim 29 profeci tĂ« mbledhura nga besimtari hebre, Herman Njumark, nĂ« fletushkĂ«n me titull “ProfecitĂ« shekullore tĂ« realizuara brenda njĂ« dite”:

1) Ai u shit për 30 monedha argjendi (Zekerija 11:12; Mateu 26:14, 15).

2) Atë tradhtoi një shok (Psalmi 55:12-14; Mateu 26:47-50; Gjoni 13:18).

3) Paratë do t’i hidhen (a) argjendta, (b) tridhjetë monedha, (c) të hidhen, (ç) në tempulllin e Zotit. (Zekerija 11:13; Mateu 27:3-10).

4) Nxënësit e Tij do ta braktisin. (Zek 13:7; Mateu 26:56; Marku 14:27).

5) Atë do ta akuzojnë me dëshmi të rrejshme (Psalmet 55:4; 109:2; Mateu 26:59, 60).

6) Atij do t’i mëshojnë me shkop në fytyrë (Mikahu 5:1; Mateu 26:67).

7) Atë do ta pështyjnë e do ta rrahin (a) në shpinë, (b) në fytyrë (Jeshaja 50:6; Luka 22:63, 64; Mateu 26:67, 68).

8) Fytyra e tij do të shëmtohet (Jesh 52:14; Mateu 27:29, 30; Luka 22:64).

9) Ai do të heshtë para akuzuesve të tij (Jesh 53:7; Mateu 27:12-14; 1 Pjetrit 2:23).

10) Atë do ta lëndojnë e varrojnë (Jesh 53:5; Mat 27:26,29).

11) Duart dhe këmbët do t’ia shpojnë (Ps 22:17; Luka 23:33; Gjoni 20:25-27).

12) Ai do të kryqëzohet së bashku me kriminelë (Jesh 53:12; Marku 15:27, 28).

13) Njerëzit do të tallen me të (Ps 22:8; Mateu 27:41-43).

14) Njerëzit do të mahniten (Ps 22:18; Jesh 52:14; Luka 23:35).

15) Ai do të lutet për vrasësit e tij (Jesh 53:12; Ps 109:4; Luka 23:34).

16) Njërëzit do të lëkundin kokat e tyre (Ps 109:25; Ps 22:8; Mateu 27:39).

17) Rroba e tij do të ndahet dhe për të do të vihet bast (Ps 22:19; Gjoni 19:24).

18) Ai do tĂ« bĂ«rtasĂ«: “O Zot! Zoti im! Pse mĂ« ke harruar?” (Ps 22:2; Mateu 27:46).

19) Ai do të ketë etje (Ps 69:4,22; Ps 22:15; Gjoni 19:28).

20) Ata do t’i japin uthull për të pirë (Ps 69:22; Mateu 27:34; Gjoni 19:28, 29).

21) Ai do t’ia dorëzojë veten e tij Zotit (Ps 31:6; Luka 23:46).

22) Miqtë e tij nuk do t’i afrohen (Ps 38:12; Luka 23:49).

23) Eshtrat e tij nuk do të thehen (Ps 34:21; Dalja 12:46), por do të nxjerrën nga nyjet (Ps 22:15, 18; Gjoni 19:31-36).

24) Brinjët e tij do të shpohen (Zek 12:10; Gjoni 19:34-37).

25) Zemra do t’i thehet (Ps 22:15; Gjoni 19:34).

26) Errësira do ta mbulojë tokën (Amos 8:9; Mateu 27:45).

27) Do të varroset në varrin e një të pasuri (Jesh 53:9; Mat
27:57-60).

28) Vdekja e tij do të jetë vullnetare (Jesh 53:12; Ps 40: 7-9; Gjoni 10:11, 17, 18; Galatasve 2:20).

29) Vdekja e tij do të jetë vdekje në vendin tonë (për ne) (Jesh 53:4-6; Dan 9:26; Mat 20:18; 1 Kor 15:3; 1 Pjet 2:24; Apokalipsi 1:5, 6).

Të gjitha këto ngjarje kanë ngjarë në tërësi brenda 24 orësh dhe i ka përjetuar Jezui nga Nazareti. Sipas ligjit të probabilitetit, gjasa se ato ngjanë së bashku rastësisht është në proporcion 1 me 537.000.000!

ProfecitĂ« e mbledhura nga Herman Njumarku janĂ« vetĂ«m disa nga shumĂ« profeci nĂ« lidhje me MesinĂ«. NĂ« librin e tij, “Shkenca flet”, profesori Stouner thotĂ«: “Njihen mĂ« se 300 profeci qĂ« kanĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« me ardhjen e Krishtit. Secila prej tyre Ă«shtĂ« realizuar.” Gjon M. Gerstner, nĂ« revistĂ«n e Bili Grehemit, “Vendimi”, ka llogaritur se probabiliteti i plotĂ«simit tĂ« kĂ«tyre 300 profecive si rastĂ«si Ă«shtĂ« nĂ« proporcion 1 thye pĂ«r numrin 84 me 23 zero, d.m.th. :

Vërtetë pamundësi astronomike!

Faktet historike të vërtetuara nga historianët në favor të Kryqëzimit

Faktet për kryqëzimin e Jezu Krishtit në kryq mund të gjenden jo vetëm në Bibël, por edhe në shkrimet e historianëve jokrishterë botërorë të asaj kohe.

Xhosh MĂ«kdauelli nĂ« librin e tij “Evidence that demands a verdict” (faqe 84, 86, 87) jep referenca tĂ« shkrimtarĂ«ve romakĂ«.

SĂ« pari, Kornelius Taciti (i lindur nĂ« vitin 54 e.s.), i cili ishte historian romak dhe Guvernator i AzisĂ«, dhĂ«ndri i Julius AgrikolĂ«s, Guvernatorit tĂ« BritanisĂ« nĂ« vitet 80-84 e.s.: Taciti e pĂ«rmend vdekjen e Jezuit kur shkruan pĂ«r kohĂ«n e Neronit. Neroni, duke u munduar ta heqĂ« fajin nga vetja e tij pĂ«r zjarrin e madh tĂ« RomĂ«s “pa fakte i akuzon dhe i dĂ«non me torturat mĂ« tĂ« rĂ«nda, njerĂ«zit e quajtur tĂ« krishterĂ«… Ky rrjedh nga Krishti, i cili u dĂ«nua nga Pont Pilati, gjyqtar i JudesĂ« nĂ« kohĂ«n e sundimit tĂ« Tiberiusit…” (Taciti: Analet XV:44).

SĂ« dyti, Lukiani, shkrimtar i shekullit tĂ« dytĂ«, i cili shkroi me pĂ«rbuzje pĂ«r Krishtin dhe tĂ« krishterĂ«t. Lukiani i pĂ«rmendi ata nĂ« kontekst me sinagogat e PalestinĂ«s dhe pĂ«r Krishtin thoshte se Ă«shtĂ« “…njeriu i cili ishte kryqĂ«zuar nĂ« PalestinĂ« sepse ia solli sektin e tij tĂ« ri botĂ«s…” (Lukiani: “The Passing Peregruis”).

SĂ« treti, Flavius Jozefi, historian hebre i lindur nĂ« vitin 37 e.s.. Ai nĂ« “Antikitete xviii 33″ thotĂ«: “Ne atĂ« kohĂ«, Jezui, njĂ« njeri i mençur, nĂ«se Ă«shtĂ« e drejtĂ« tĂ« quhet njeri, pasi bĂ«nte shumĂ« mrekulli, ishte mĂ«sues i njerĂ«zve tĂ« tillĂ« qĂ« pranonin tĂ« vĂ«rtetĂ«n me kĂ«naqĂ«si. Ai i bĂ«ri pĂ«r vete shumicĂ«n e hebrenjve dhe shumicĂ«n e popullatĂ«s johebreje.

Ai ishte Krishti, dhe kur Pilati, me propozimin e njerĂ«zve kryesorĂ« midis nesh, e pati dĂ«nuar e dĂ«rguar nĂ« kryq, ata qĂ« e donin nĂ« fillim, nuk e harruan; sepse ai u ngjall pĂ«r ta prapĂ« nĂ« ditĂ«n e tretĂ«; mu sikurse kanĂ« parashikuar profetĂ«t hyjnorĂ« kĂ«tĂ« dhe mijĂ«ra mrekulli tĂ« tjera nĂ« lidhje me tĂ«” (Jozefi: Antiketet XVIII:33).

SĂ« katĂ«rti, njĂ« shkrimtar i krishterĂ« i quajtur Julius Afrikanus, rreth vitit 221 e.s., u referohet shkrimeve tĂ« njĂ« historiani tĂ« quajtur Tali (Thallus) i cili ka shkruar nĂ« vitin 52 e.s.: “Tali, nĂ« librin e tretĂ« tĂ« historive tĂ« tij, e sqaron kĂ«tĂ« errĂ«sirĂ« si njĂ« zĂ«nie tĂ« diellit - qĂ« mua mĂ« duket e paarsyeshme (natyrisht, e paarsyeshme sepse zĂ«nia e diellit nuk mund tĂ« bĂ«het nĂ« kohĂ«n e hĂ«nĂ«s sĂ« plotĂ«) kurse Krishti ka vdekur nĂ« kohĂ«n e hĂ«nĂ«s sĂ« plotĂ«, nĂ« PashkĂ«.” Nga kjo shohim se errĂ«sira qĂ« pĂ«rmendet nĂ« ungjij, e qĂ« ngjau nĂ« kohĂ«n e kryqĂ«zimit, ishte plotĂ«sisht e njohur por kĂ«rkonte sqarim natyror nga jobesimtarĂ«t tĂ« cilĂ«t e kishin parĂ«.

SĂ« pesti, Xhastin Martiri, duke i shkruar Perandorit Anton Pijusit nĂ« veprĂ«n e tij “Mbrojtja e Krisherimit” rreth vitit 150 e.s., i referohet raportit tĂ« Pilatit. FjalĂ«t “Ata m’i shpuan duart dhe kĂ«mbĂ«t”, thotĂ« ai, “janĂ« pĂ«rshkrim i gozhdave qĂ« i ishin futur nĂ« duart e kĂ«mbĂ«t e Tij nĂ« kryq; dhe pasi ishte kryqĂ«zuar, ata qĂ« kryqĂ«zuan vunĂ« bast pĂ«r rrobĂ«n e Tij, dhe e ndanĂ« atĂ« mes njĂ«ri-tjetrit; se kĂ«to gjĂ«ra kanĂ« ngjarĂ« mu ashtu mund tĂ« mĂ«soni nga “Veprat” tĂ« cilat janĂ« shĂ«nuar nĂ« kohĂ«n e Pont Pilatit.” Xhastini po ashtu thotĂ«: “Se ai i bĂ«ri ato mrekulli mund tĂ« bindeni nga “Veprat” e Pont Pilatit.” (Xhastin Martir: Apologji I:48).

Talmudi i hebrenjve po ashtu ka tĂ« dhĂ«na pĂ«r kryqĂ«zimin e Krishtit - “Jezui u kryqĂ«zua njĂ« ditĂ« para PashkĂ«vĂ«.”

Heshtja e hebrenjve

Prova mĂ« e fortĂ« pĂ«r ta vĂ«rtetuar kryqĂ«zimin e Krishtit Ă«shtĂ« fakti se vetĂ« hebrenjtĂ« pajtohen se e kanĂ« vrarĂ« AtĂ«. Ata nuk e vĂ«nĂ« kĂ«tĂ« gjĂ« nĂ« dyshim fare, bile e vĂ«rtetojnĂ« (krahaso referencat e mĂ«parme tĂ« Talmudit tĂ« hebrenjve dhe tĂ« shkrimeve tĂ« historianit hebre Jozefit). Deri nĂ« ditĂ«t e sotme hebrenjtĂ« e kanĂ« pranuar vdekjen e Krishtit. Edhe pse nĂ« shumĂ« vende tĂ« botĂ«s ata janĂ« ndjekur si “vrasĂ«s tĂ« Krishtit”, ata kurrĂ« nuk e kanĂ« mohuar se e kanĂ« vrarĂ«.

Hebrenjtë, duke mos besuar se Krishti është Mesia i tyre, thonë se ai ka qenë mashtrues, dikush që ka pohuar se është Mesia dhe është vrarë për blasfemin e Tij. është shumë interesant të shikojmë në Bibël dhe të gjejmë arsyet e vërteta pse priftërinjtë hebrenj dëshironin ta vritnin Krishtin dhe insistonin që Romakët ta kryqëzonin.

Nga ungjijtë shihet qartë se priftërinjtë ishin shumë xheloz ndaj Jezuit, sepse ai bënte mrekulli, kishte autoritet kur jepte mësim dhe sepse populli i zakonshëm hebre e dëgjonte dhe i shkonte pas kudo, (Mat. 12:22-24; 21:15; 22:33; Luka 20:19-26; Gjoni 9; 12:10,18, 19). Shumë herë ata janë munduar ta kapin por pa sukses (Luka 4:28-30; Gjoni 7:32; 44-49; 8:59; 10:39) dhe vazhdimisht kërkonin arsye për ta vrarë dhe raste të volitshme për ta kapur (Marku 3:6; 14:1,2; Mateu 21:45, 46); Luka 19:47, 48; Gjoni 11:46-53).

Më në fund, rasti iu dha kur Juda, nga dashuria për paratë, u pajtua ta tradhtonte Krishtin dhe Ai u zu në kopshtin e Getsemanes (Mat 26:14-16, 36, 47-56). është me interes të ceket se gjatë gjykimit të Tij në Sanhedrin, asnjëri nga dëshmitarët (e rrejshëm) nuk dhanë dëshmi të njëjta për Krishtin dhe priftërinjtë nuk kishin baza ligjore në bazë të të cilave do të mund ta dënonin, e mos të flasim që ta ekzekutonin (Mat 26:59-61; Marku 14:55-59).

Kur kryeprifti Kajafa e pyeti që të tregonte qartë se a ishte Ai Mesia, i Biri i Zotit, Jezui u përgjigj se ai vërtetë ishte Mesia, Biri i Zotit (Marku 14:61, 62). Prifterinjtë, duke mos i besuar dëshmisë së Tij për veten e Tij, fjalët e Tij i interpretuan si blasfem, dhe, ky gjykim përbuzës mbaroi me fjalët e tyre se Ai ishte fajtor dhe se e meritonte vdekjen (Marku 14:63, 64; Mateu 27:1, 2).

Arsyeja që ata e shpunë te Pont Pilati, Guvernatori i Judesë, ishte se ata kishin dëshirë ta ekzekutonin, por sipas ligjit të asaj kohe asnjë hebre nuk ka pasur të drejtë ta ekzekutojë askë. Atëherë, romakët sundonin Judenë, pasi e kishin okupuar vendin e tyre disa vite më parë. Autoriteteve romake u është dashur të vendosnin se a duhej të ekzekutohej ndonjëri apo jo.

Mirëpo, është poashtu me rëndësi të ceket se Pilati, pas marrjes së Krishtit në pyetje, nuk gjeti asnjë faj tek Ai, asnjë arsye për ta ekzekutuar dhe deshi ta lironte. Mirëpo, nga shkaku i dobësisë së tij, dhe pasi masa e trazuar kërkonte që Ai të kryqëzohej, ai ua dorëzoi Krishtin (Gjoni 18:28-19:16; Mateu 27:11-26 etj). Pilati e liroi një të burgosur tjetër, Barabën, pasi sipas zakonit romak një i burgosur duhej të lirohej për festën e Pashkëve hebreje. Dhe, si thotë edhe Bibla, Jezui u kryqëzua.

Kështu, Jezui u vra sepse pohoi se ishte Biri i Zotit (Marku 14:61-64; Gjoni 19:6,7). Jezui kurrë nuk e mohoi këtë të vërtetë, përndryshe hebrenjtë nuk do ta vritnin. Vetëm e dhëna që priftërinjtë e kuptuan si blasfem u përdor për ta ekzekutuar, sipas Ligjit të atëhershëm. Duhet të kemi parasysh një gjë shumë me rëndësi, se, kur pak më vonë janë shkruar ungjijtë, hebrenjtë kurrë nuk e kanë mohuar faktin se Ai është vrarë dhe se ata e kishin kërkuar vdekjen e tij me kryqëzim në bazë të thënies që ata e konsideronin blasfem.

Po ashtu, ekziston edhe heshtja e hebrenjve në lidhje me Besëlidhjen e Re. Për shembull, kur ishte varrosur Jezui, priftërinjtë kërkuan nga Pilati që ta mbyllte varrin dhe të caktonte roje para hyrjes së tij, duke u bazuar në fjalët e Jezuit se ai do të ngjallej përsëri pas tri ditësh. Hebrenjte kurrë nuk kanë mohuar se e kanë dëgjuar Jezuin duke i thënë këto fjalë dhe kurrë nuk i kanë akuzuar nxënësit e Tij që ua kanë bartur fjalët gabimisht (Mateu 27:62-66).

Aq më tëpër, faktet e shqyerjes së Perdës së Tempullit në dy pjesë, tërmeti që ngjau në kohën e Ringjalljes dhe tentimi i priftërinjve për t’u dhënë ushtarëve mitë për të thënë se nxënësit e vodhën trupin, do të ishin mohuar e kundërshtuar nga hebrenjtë sikur të mos ishin të vërteta. Ata do t’i mohonin e hidhnin poshtë këto gjëra për të vërtetuar se ithtarët e Krishtit kishin trilluar tërë rrëfimin për Ringjalljen (Mateu 27:51-53; 28:2; 28:11-15).

Heshtja e hebrenjve për këto gjëra ka rëndësi shumë të madhe dhe u jep përkrahje të plotë fakteve biblike për vdekjen dhe Ringjalljen e Krishtit.

Domethënia e Kryqit

Se priftërinjtë ishin injorant kur e kryqëzuan Krishtin, duke mos ditur se ai vërtetë ishte, dhe është, Mesia, Biri i Zotit, është e qartë pasi t’i lexojmë fjalët e apostujve në Librin e Veprave (Veprat 2:22-24,31,32,36; 3:13-15, 18-20; 4:27, 28; 5:30, 31). Mirëpo, me këto vargje poashtu bëhet e qartë se mu kështu Zoti i realizoi qëllimet e Tij të përjetshme për shpëtimin e njerëzimit përmes vdekjes dhe Ringjalljes së Jezu Krishtit.

Vetë Jezui i dha një përmbledhje kuptimit të Shkrimeve të Shenjta kur u tha nxënësve të Tij në Luka 24:44-47:

“Kur isha me ju, ju thashĂ«: ‘Gjithçka qĂ« u shkrua pĂ«r mua nĂ« Ligjin e Moisiut, nĂ« ProfetĂ«t dhe nĂ« Psalmet duhet tĂ« plotĂ«sohet.’” Dhe ai i ndihmoi pĂ«r ta kuptuar si duhet Shkrimin e ShenjtĂ«. “KĂ«tu Ă«shtĂ« shkruar - u shpjegoi - Mesia duhet tĂ« vuajĂ« e tĂ« vdesĂ«, dhe tĂ« ngjallet nga tĂ« vdekurit ditĂ«n e tretĂ«. NjerĂ«zve tĂ« tĂ« gjithĂ« popujve duhet t’u shpallet se atyre u ofrohet kthimi nga mĂ«katet te Zoti pĂ«r ndjesĂ«n e mĂ«kateve, me kusht qĂ« tĂ« besojnĂ« nĂ« MesinĂ«.”

Vdekja dhe Ringjallja e Jezu Krishtit Ă«shtĂ« zemra (thelbi) e ungjijve tĂ« krishterĂ«, porosia e shpĂ«timit. Jezui shumĂ« qartĂ« ka deklaruar se ka ardhur pĂ«r ta dhĂ«nĂ« jetĂ«n e Tij si shpagim pĂ«r shumĂ« njerĂ«z (Mateu 20:28), nĂ« pĂ«rputhje me fjalĂ«t e Jeshajes se Ai do t’i marrĂ« mĂ«katet e njerĂ«zimit kur tĂ« vdesĂ« (Jesh 53:4, 5, 6, 11). KĂ«tĂ« e vĂ«rteton apostulli Pal tek 1 Kor. 15:3,4: “Mesia vdiq pĂ«r mĂ«katet tona, nĂ« pĂ«rputhje me profecitĂ« e Shkrimit tĂ« ShenjtĂ«, dhe u varros. DitĂ«n e tretĂ«, ai u ngjall nga tĂ« vdekurit, sikurse parathuhej nĂ« Shkrimin e ShenjtĂ«,” e qĂ« poashtu u vĂ«rtetua nga apostulli PjetĂ«r tek 1 Pjetri 2:24: “TĂ« gjitha mĂ«katet tona i mbajti nĂ« kryq nĂ« trupin e Tij. Me anĂ« tĂ« kĂ«saj jemi çliruar qĂ« tĂ« jetojmĂ« pĂ«r tĂ« kryer vullnetin e PerĂ«ndisĂ«.”

Jezu Krishti është Qengji i Zotit i cili i mori mëkatet e tërë botës (Gjoni 1:29, 36), duke e mbajtur zemërimin e Zotit ndaj mëkateve (fajeve) të njerëzve dhe përmes besimit në të neve na falen mëkatet dhe përligjemi para Zotit, duke e marrë një jetë të re me fuqinë e Tij (Romakët 3:21-26; 5:6-9; 1 Gjoni 5:11, 12).

Pse është e nevojshme që Jezui të vdesë për mëkatet tona? Pse nuk mund ta fitojmë shpëtimin në ndonjë mënyrë tjetër? Pse nuk mund ta shpëtojmë veten tonë me veprat tona të mira? Kjo është kështu sepse ne, në gjendjen tonë plot mëkate e faje, nuk mund të jetojmë sipas standardeve të përkryera që i kërkon Ligji i shenjtë i Zotit, prandaj nuk mund t’i plotësojmë nevojat që i vënë drejtësia dhe shenjtëria e Zotit për ne. Ne, vetvetiu, kurrë nuk mund të përligjemi para Zotit.

MirĂ«po, “PerĂ«ndia aq e deshi botĂ«n, sa e dha Birin e tij tĂ« vetĂ«m, qĂ« tĂ« mos humbĂ« kushdo qĂ« beson nĂ« tĂ«, por tĂ« ketĂ« jetĂ« tĂ« pĂ«rjetshme” (Gjoni 3:16). Zoti e dinte se mĂ«nyra e vetme me anĂ« tĂ« sĂ« cilĂ«s do tĂ« mund tĂ« shpĂ«tohej njeriu do tĂ« ishte nĂ«se Ai VetĂ« e gjente atĂ« mĂ«nyrĂ«, dhe dashuria e Tij pĂ«r njerĂ«zimin e shtyri ta bĂ«nte kĂ«tĂ«. Ai e dĂ«rgoi Birin e Tij, Zotin Jezu Krisht, nĂ« botĂ« (Gjoni 1:14), i cili ka çuar jetĂ« tĂ« pastĂ«r njeriu, pa asnjĂ« mĂ«kat, dhe kĂ«shtu e pĂ«rmbushi Ligjin e Zotit nĂ« menyrĂ« tĂ« pĂ«rkryer duke i plotĂ«suar kĂ«rkesat e duhura. Ai vdiq nĂ« vend tonĂ« (pĂ«r ne) pĂ«r ta marrĂ« me vete zemĂ«rimin e gjykimit tĂ« Zotit pĂ«r mĂ«katet tona dhe e hapi rrugĂ«n qĂ« njeriu tĂ« pajtohet me Zotin dhe tĂ« pranojĂ« faljen e mĂ«kateve. Ai pĂ«rseri u ngjall nga tĂ« vdekurit, dhe e mundi fuqinĂ« e vdekjes dhe Djallit dhe pĂ«rmes Tij ne mund tĂ« marrim garancĂ« pĂ«r jetĂ«n e amshuar (Mateu 5:17; Rom 3:23-26; 4:25; 5:1; Gjoni 3:16).


[1] “ShĂ«nim i Webmasterit “Nomi i dytĂ« 18:15-22 i referohet Ligji i PĂ«rtĂ«rirĂ« 18:15-22.”