jump to navigation

DËSHMITARËT E JEHOVAJT

Postuar tek: Mashtruesit

DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt zyrtarisht tĂ« pĂ«rfshirĂ« nĂ« BiblĂ«n e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s dhe ShoqĂ«rinĂ« e Traktatit, Ă«shtĂ« revista mĂ« e botuar nĂ« kultet perĂ«ndimore. Shumica e familjeve nĂ« AmerikĂ« dhe ca mĂ« shumĂ« milionĂ« nĂ« mbarĂ« botĂ«n e lirĂ« janĂ« marrĂ«s tĂ« KullĂ«s sĂ« RojĂ«s prej pĂ«rfaqĂ«suesve tĂ« saj qĂ« shkojnĂ« derĂ« mĂ« derĂ«, tĂ« paktĂ«n njĂ« herĂ« nĂ« jetĂ«n e tyre, nĂ«se jo disa herĂ«. Revistat e tyre tĂ« famshme tĂ« kohĂ«s sĂ« sotme “Kulla e RojĂ«s” dhe “Zgjohu!” patĂ«n fillime tĂ« pĂ«rvuajtura me 6 000 kopje, por sot ata kanĂ« njĂ« tirazh prej pesĂ«dhjetĂ« e pesĂ« milionĂ« kopjesh nĂ« muaj!

Ajo që nisi me një studim biblik në Pittsburg të Pensilvanisë u rrit si një organizëm mbarëbotëror prej 60 000 kongregacionesh dhe më shumë se katër milionë punonjës në organikë dhe vullnetarë. Në 1990, 9.5 milionë njerëz ndoqën Shërbimin Përkujtimor Të Darkës Së Zotit. Asnjë degëzim i Kishës katolike ose protestante nuk ka qenë kursyer prej metodologjisë agresive të Dëshmitarëve të Jehovajt. Ata kanë kthyer shumë e shumë njerëz nga çdo fushë kulture, besimi dhe kombësie.

Historia

Rritja e DĂ«shmitarĂ«ve tĂ« Jehovajt pas shekullit tĂ« shkuar rivalizon atĂ« tĂ« sekteve protestante tri herĂ« mĂ« shumĂ«. Veprimtaria mbarĂ«botĂ«rore Ă«shtĂ« e drejtuar prej njĂ« “Trupi Drejtues” nĂ« qendrat e tyre nĂ« Brooklyn, New York. ShtĂ«pitĂ« qendrore, kompjuterĂ«t masivĂ«, teknologjia e fundit e botimit, ja çfarĂ« i mban ata shumĂ« larg prej botuesve tĂ« krishterĂ« dhe industrisĂ« sĂ« shtyp-shkrimit profan.

Çarls Tejz Rusel

Çarls Tejz Rusel lindi mĂ« 16 shkurt 1852 pranĂ« Pittsburg, nĂ« Pennsylvani. MĂ« 1870, ende nĂ« adoleshencĂ«n e tij dhe pa arsimimin zyrtar teologjik, Rusel organizoi njĂ« klasĂ« biblike. E vetmja lidhje me krishterimin ishte anĂ«tarĂ«siame KishĂ«n kongregacionale(1). Ai e bindte klasĂ«n e tij se ai ishte ‘pastori’ i saj. Ai mblodhi dyzina grupesh studimi pĂ«rgjatĂ« kufirit tĂ« Ohio dhe Penn-sylvanisĂ«. Ishte pikĂ«risht nĂ« kĂ«to vite, kur ai e bazoi eshatologjinĂ«(2) e tij mbi mĂ«simet e Nelson Barbonait, njĂ« adventist(3) dhe botues “i LajmĂ«tarit tĂ« MĂ«ngjesit” (The Herald Of The Morning) nĂ« Rochester, New York. Barbona e mĂ«sonte Ruselin se Jezu Krishti ishte i pranishĂ«m, por i paparĂ« qĂ« mĂ« 1874.

MĂ« pas Rusel e riinterpretoi datĂ«n dhe predikoi kthimin e padukshĂ«m tĂ« Krishtit mĂ« 1914. MĂ« 1879 ai krijoi revistĂ«n “Kulla e Rojes SĂ« Zionit” dhe “LajmĂ«tari i Paraqitjes SĂ« Krishtit”, nĂ« tĂ« cilat ai publikonte interpretimin e tij tĂ« vetĂ«m pĂ«r BiblĂ«n. Ai organizoi revistĂ«n e re “Kulla e RojĂ«s SĂ« Zionit” dhe “ShoqĂ«ria e Traktatit” mĂ« 1884, ndĂ«rkohĂ« qĂ« ndodhej nĂ« Pittsburg. Shkrimet e tij patĂ«n njĂ« pĂ«rkrahje tĂ« gjĂ«rĂ« nĂ« 1886, kur i pari prej gjashtĂ« librave tĂ« tij, titulluar “Agimi i MijĂ«vjeçarit” pa dritĂ«n e botimit (mĂ« vonĂ« ai u titullua “Studime PĂ«r Shkrime TĂ« Shenjta”. NjĂ« volum i shtatĂ« polemizues i ishte shtuar “Studime pĂ«r Shkrimet” nĂ« 1917, njĂ« vit pas vdekjes sĂ« Ruselit. Ai ishte pĂ«rpiluar prej botuesve tĂ« “KullĂ«s sĂ« RojĂ«s” dhe pĂ«rmbante planin e tij pĂ«r ditĂ«t e fundit prej Ezekielit dhe Librit tĂ« Apokalipsit.

Pak para vdekjes sĂ« vet, me 31 tetor 1916, pastor Rusel, sipas “KullĂ«s sĂ« RojĂ«s” udhĂ«toi mĂ« shumĂ« se njĂ« milion kilometra e mbajti mĂ« shumĂ« se tridhjetĂ« mijĂ« predikime dhe shkroi libra qĂ« arrijnĂ« gjithsej nĂ« mĂ« shumĂ« se pesĂ«dhjetĂ«mijĂ« faqe. (TĂ« kualifikuar pĂ«r t’u bĂ«rĂ« priftĂ«rinj, Anon, 1959, fq. 310).

Josef F. Rutherford

Pak muaj pas vdekjes sĂ« Çarls Tejz Ruselit, kĂ«shilltari ligjor i shoqĂ«risĂ« Josef Franklin Rutherford, u bĂ« presidenti i dytĂ« i ShoqĂ«risĂ« SĂ« KullĂ«s SĂ« RojĂ«s. Rritur prej prindĂ«sh BaptistĂ«, ai nisi tĂ« ndiqte Rusel nĂ« vitin 1894 dhe u bashkua me KullĂ«n e Rojes SĂ« Zionit mĂ« 1906. Ai u dha atyre emrin “DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt” nĂ« lidhje me atĂ« qĂ« Jeshaja thotĂ« (43,10): “Ju jeni dĂ«shmitarĂ«t e mi — thotĂ« Zoti” nĂ« njĂ« kuvend nĂ« Kolumbus (Ohaio) mĂ« 1931. Ndodhi pikĂ«risht nĂ«n drejtimin e tij qĂ« Rutherford shpĂ«rnguli qendrat e shoqĂ«risĂ« nga Pittsburgu i PennsylvanisĂ« nĂ« Bruklin tĂ« New Yorkut. Kjo e bĂ«ri tĂ« dukshme pĂ«rfaqĂ«simin e qeverisjes sĂ« Zotit (teokracisĂ«) ku lindin tĂ« gjitha: kontrolli, pushteti dhe vendimet.

Veprimtaria mĂ« e madhe kĂ«rkonte dhe mĂ« shumĂ« punonjĂ«s, kĂ«shtu qĂ« u ngrit Betheli pĂ«r tĂ« ujdisur mjetet. Betheli Ă«shtĂ« programi i punĂ«simit pĂ«r KullĂ«n e RojĂ«s, ku dhoma dhe tavolina si dhe 20 dollarĂ« paguar nĂ« dorĂ« pĂ«r shpenzime javore i sigurohen si pĂ«rgjigje pĂ«r punĂ«n e DĂ«shmitarit besnik. Rutherfordi dha afatin e gjyqit tĂ« krishterimit tĂ« Krishtit qĂ« me 1918 duke nĂ«nkuptuar se ishte njĂ« organizĂ«m i caktuar pĂ«r tĂ« pĂ«rfaqĂ«suar Jezusin mbi tokĂ«, ShoqĂ«ria e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s. RudhĂ«rfordi i ndau dĂ«shmitarĂ«t nĂ« dy klasa: tĂ« 144 000 (‘tĂ« zgjedhurit’qĂ« janĂ« tĂ« lindur pĂ«rsĂ«ri) dhe ‘turma e madhe’ (tĂ« pazgjedhurit me jetĂ« tĂ« pĂ«rhershme mbi kĂ«tĂ« botĂ«). Ashtu si dhe Rusel para tij, Rutherfordi nuk kishte turp tĂ« fitonte honorare pĂ«r shkrimet e veta çfarĂ« duket qartĂ« nĂ« njĂ«qind librat dhe fletushkat qĂ« mbajnĂ« emrin e tij. QĂ« nga koha e Ruselit dhe Rutherfordit, tĂ« gjitha botimet e tjera janĂ« prej shkrimtarĂ«ve anonimĂ«.

Nathan Knorr

Rutherfordi vdiq nĂ« vitin 1942 dhe u pasua nga Nathan H. Knorr qĂ« la KishĂ«n e Reformuar nĂ« moshĂ«n 60 vjeç pĂ«r t’u bashkuar me DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt. QĂ« nĂ« kohĂ«n e presidencĂ«s sĂ« Knorr-it shoqĂ«ria u rrit nĂ« miliona, duke u shtuar nga 155 000 nĂ« mĂ« shumĂ« se dy milionĂ« anĂ«tarĂ« nĂ« 207 vende. NjĂ« qendĂ«r pĂ«rgatitore u quajt Shkolla Biblike e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s e Giladit ishte themeluar pĂ«r arsimimin e priftĂ«rinjve tĂ« tyre tĂ« ardhshĂ«m. MĂ« 1950, nĂ«n drejtimin e Knorrit shoqĂ«ria realizoi pĂ«rkthimin nĂ« anglisht tĂ« DhiatĂ«s sĂ« re, titulluar PĂ«rkthimi i BotĂ«s sĂ« Re i Shkrimeve tĂ« krishtera Greke. Ky ishte botuar mĂ« pas sĂ« bashku me versionin e tyre tĂ« DhiatĂ«s sĂ« VjetĂ«r si PĂ«rkthimi i BotĂ«s sĂ« Re tĂ« Shkrimeve tĂ« Shenjta.

Frederick W. Franz

Ku Knorri vdiq në 1977, Frederick N. Franz u bë president i ri i Kullës së Rojës dhe tani vazhdon të drejtojë punët sipas mënyrës së Knorri. Franz ishte zëdhënës për komitetin e Përkthimit Bota e Re dhe ishte i vetmi anëtar i këtij komiteti që kishte njohuri për gjuhët biblike sidoqë nuk kishte asnjë diplomë që ta përkrahte.

Strukura e Shoqatës së Kullës së Rojës për shpërndarjen e Biblës dhe Traktateve

Nuk Ă«shtĂ« e fshehtĂ« pĂ«r lexuesit e revistĂ«s sĂ« KullĂ«s sĂ« RojĂ«s qĂ« Trupi Drejtues kujdeset pĂ«r organizimin. Me 15 dhjetor 1971 botimi i KullĂ«s sĂ« RojĂ«s pĂ«rmban njĂ« diagramĂ« simbolike qĂ« shĂ«non Zotin Jehova nĂ« pjesĂ«n e sipĂ«rme, Jezu Krishtin nĂ«n Tij dheTrupin Drejtues nĂ«n Jezusin. PjesĂ«tarĂ«t e kĂ«tij Trupi janĂ« quajtur “Klasa besnike dhe e skllevĂ«rve tĂ« matur” dhe gjithĂ« drejtimi jetĂ«sor Ă«shtĂ« nĂ«n ta. Diagrama ka “PleqtĂ« e Kongregacionit’ si dhe “ShenjtorĂ«t meshtarë’ taman poshtĂ« Trupit Drejtues. Organizmi luan rol kaq tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m nĂ« jetĂ«n e DĂ«shmitarĂ«ve tĂ« Jehovajt saqĂ« dhe ai Ă«shtĂ« konsideruar si MĂ«ma e tyre.” Ne nuk duhet tĂ« njohim vetĂ«m Zot JehovĂ«n si Atin tonĂ«, por dhe dhe organizatĂ«n e tij si MĂ«mĂ«n tonĂ«â€ (Kulla e RojĂ«s, 1 maj 1957, fq. 274)

Ky Trup Drejtues vlerĂ«sohet tĂ« jetĂ« rruga e sĂ« vĂ«rtetĂ«s pĂ«r botĂ«n sot. “Njohja e kĂ«tij trupi Drejtues dhe vendi i tij nĂ« pĂ«rgatitjen teokratike tĂ« Zotit pĂ«r sendet, Ă«shtĂ« e domosdoshme pĂ«r nĂ«nshtrimin ndaj udhĂ«heqjes sĂ« Birit tĂ« Zotit.” (Kulla e RojĂ«s, 15 dhjetor 1972, fq. 755). Bibla duhet lexuar vetĂ«m e pĂ«rvijuar prej ShoqatĂ«s sĂ« KullĂ«s sĂ« RojĂ«s. “Zoti nuk e ka rregulluar fjalĂ«n qĂ« tĂ« flasĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« pavarur, ose tĂ« shndrisĂ« jetĂ«n duke i dhĂ«nĂ« asaj tĂ« VĂ«rteta nĂ«pĂ«rmjet vetvetes. ËshtĂ« nĂ« saje tĂ« organizatĂ«s qĂ« Zoti e siguron kĂ«tĂ« dritĂ«.” (Kulla e RojĂ«s, 1 maj 1957, fq. 274.)

Supozohet qĂ« Jezusi e kishte zgjedhur ShoqatĂ«n e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s si tĂ« vetmen pĂ«rfaqĂ«suese tĂ« Tij mbi dhe duke pĂ«rjashtuar tĂ« gjitha sektet e krishtera. “Kur Jezusi erdhi nĂ« Tempullin ShpirtĂ«ror tĂ« Zotit mĂ« 1918 me qĂ«llim qĂ« tĂ« gjykonte njerĂ«zit, krishterimi ishte flakur tutje” (Kulla e RojĂ«s, 1 gusht 1960). MĂ« pas konstatojmĂ«: “JashtĂ« kongregacionit tĂ« vĂ«rtetĂ« tĂ« krishterĂ«, çfarĂ« organizmi tjetĂ«r ekziston? VetĂ«m organizmi i Djallit.” (Kulla e RojĂ«s, 1 mars 1979, fq. 24). Shoqata e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s haptazi e etiketon KishĂ«n si femohuese, duke pretenduar kĂ«shtu se vetĂ«m ata e kanĂ« tĂ« drejtĂ«n. “ShĂ«rimi nga mohimi i fesĂ« priti deri nĂ« gjysmĂ«n e dytĂ« tĂ« shekullit tĂ« nĂ«n-tĂ«mbĂ«dhjetĂ«.” (Zgjohu! 8 shkurt 1960)

Salloni i mbretërisë (Kingdom Hall) i Dëshmitarëve të Jehovajt është bërë popullor gjatë dekadës së fundit për programin e pashoq ndërtimor për ngritjen e një ndërtese brenda dyzet e tetë orëve. Salloni i mbretërisë është vendi ku mblidhen kongregacionet lokale. Shërbimet janë të planifikuara që më parë prej shtabeve në Brooklin madje gjer në atë se çfarë kënge do të këndohet dhe në cilën pikë të programit pikërisht. Mekanizmi për çdo shërbim është i njejtë në mbarë botën dhe drejtohet prej më plakut të kongregacionit. Ai është nën mbikqyrjen e një rrethi vëzhguesish që viziton çdo sallon i mbre-tërisël në rrethin e vet dy herë në vit.

ShpĂ«rndarja e “KullĂ«s sĂ« RojĂ«s” si edhe e revistĂ«s ‘Zgjohu!” derĂ« mĂ« derĂ« dhe nĂ« qoshet e rrugĂ«ve Ă«shtĂ« quajtur publikim. Publikimi Ă«shtĂ« detyrĂ« pĂ«r mĂ« tĂ« besuarit e DĂ«shmitarĂ«ve. Problemet pĂ«r diskutim janĂ« tĂ« planifikuara qĂ« mĂ« parĂ« me tĂ« njejtĂ«n pyetje fillestare pĂ«r t’u pĂ«rdorur nĂ« secilĂ«n derĂ«. ShĂ«rbimi PĂ«rkujtimor i DarkĂ«s sĂ« Fundit Ă«shtĂ« shĂ«rbimi mĂ« i madh qĂ« kryejnĂ« DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt. Ai tregon numrin e vĂ«rtetĂ« tĂ« atyre qĂ« besojnĂ« nĂ« mesazhin e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s, por qĂ« janĂ« ndoshta jo tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m nĂ« ndjekje. Sikurse e thamĂ« dhe mĂ« parĂ«, ShĂ«rbimi PĂ«rkujtimor mĂ« 1990 tĂ«rhoqi mĂ« shumĂ« se 9.5 milionĂ« njerĂ«z nĂ« mbarĂ« botĂ«n. MeqĂ«nese vetĂ«m tĂ« 144 000 mund tĂ« hanĂ« bukĂ«n dhe tĂ« pinĂ« verĂ«n, pĂ«rmes gjithĂ« kongregacionit pa marrĂ« pjesĂ« askush nĂ« ngrĂ«nie dhe nĂ« pirje. Kjo Ă«shtĂ« pĂ«r shkak tĂ« numrit tĂ« tkurrur tĂ« anĂ«tarĂ«ve tĂ« gjallĂ«, tĂ« tĂ« 144 000 prej tĂ« cilĂ«ve sot vlerĂ«sohet tĂ« kenĂ« mbetur 5 000.

Analiza biblike e ndërtimit të Kullës së Rojës

Koncepti sipas tĂ« cilit DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt janĂ« pĂ«rfaqĂ«suesit e vetĂ«m tĂ« krishterimit mbi dhe Ă«shtĂ« i huaj pĂ«r BiblĂ«n. “AsgjĂ«kundi” ne nuk gjejmĂ« nĂ« Shkrimet njĂ« mendim pĂ« organizmat mbi dhe qĂ« tĂ« vendosim pĂ«r njĂ« tĂ« tillĂ«. GjithmonĂ« Jezusi e ka ditur se kush janĂ« njerĂ«zit e tij, sepse “Ai i thĂ«rret delet e tij me emĂ«r dhe i udhĂ«heq ato. Delet e mia, dĂ«gjojnĂ« zĂ«rin tim, unĂ« i njoh ato dhe ato mĂ« ndjekin mua.” (Gjoni 10,3.27)

Jezusi dha dy shembĂ«lltyra te Mateu 13 qĂ« na japin dĂ«shminĂ« e vĂ«rtetĂ« se si i ndanĂ« ai tĂ« krishterĂ«t e vĂ«rtetĂ« prej tĂ« pavĂ«rtetĂ«ve. ShĂ«mbĂ«lltyrat pĂ«r egjrĂ«n dhe grurin si dhe pĂ«r tĂ«rheqjen e rrjetave tĂ« peshkut tregojnĂ« se gjykimi do tĂ« bĂ«het midis anĂ«tarĂ«ve nĂ« tĂ« ‘njejtĂ«n fushë’ dhe ‘rrjetë’ dhe jo midis organizatave. DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt flasin pĂ«r KishĂ«n si pĂ«r njĂ« renegatĂ« dhe sikur vetĂ«m ato kanĂ« tĂ« drejtĂ«. NĂ« tĂ« kundĂ«rt Bibla thotĂ« se kisha kurrĂ« nuk do tĂ« pushojĂ« sĂ« ekzistuari ‘duke qenĂ« ndĂ«rtuar mbi themelin e apostujve dhe profetĂ«ve, ku Jezu Krishti vetĂ« Ă«shtĂ« guri i qoshes.’ (Efes. 2,20) Kisha e Jezu Krishtit do tĂ« qĂ«ndrojĂ« deri nĂ« ardhjen e tij e ngaqĂ« portat e ferrit nuk mund ta depĂ«rtojnĂ« atĂ«. (Mateu 16,18) dhe se ajo do tĂ« ekzistojĂ« pĂ«rmes shekujve. (Efes. 3,21)

DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt kundĂ«rshtojnĂ« BiblĂ«n me ShĂ«rbimin e tyre PĂ«rkujtimor. Te 1 Kor. 11,26 gjejmĂ« “Pra, kurdo qĂ« tĂ« hani kĂ«tĂ« bukĂ« dhe tĂ« pini nga kjo kupĂ«, dĂ«shmoni se e pĂ«rvetĂ«suat flijimin e MesisĂ«, derisa tĂ« vijĂ« vetĂ« Ai.” Derisa DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt thonĂ« se Jezusi u kthye i padukshĂ«m nĂ« 1914, ata kanĂ« mohuar deklaratĂ«n “Derisa Ai tĂ« vijĂ«â€ nga pasazhi i sipĂ«rm. VĂ«zhgimi pĂ«r DarkĂ«n e Zotit ishte vetĂ«m derisa ai tĂ« kthehet. Ata pĂ«rpiqen ta kenĂ« atĂ« me dy mĂ«nyra. Librat thonĂ« se Ai u rikthye mĂ« 1914, kurse ShĂ«rbimi PĂ«rkujtimor thotĂ« se Ai nuk Ă«shtĂ« rikthyer ende.

Burimi i Pushtetit

AnĂ«tarĂ«t janĂ« tĂ« zellshĂ«m e tĂ« sinqertĂ« dhe pretendojnĂ« se e pranojnĂ« BiblĂ«n si tĂ« vetmin autoritet tĂ« tyrin. MegjithatĂ«, teologjia e tyre mohon çdo besim tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« krishterimit duke pĂ«rfshirĂ« kĂ«tu TrininĂ«, hyjninĂ« e Jezu Krishtit, ringjalljen e tij trupore, shpĂ«timin me anĂ«n e mĂ«shirĂ«s pĂ«rmes fesĂ« si dhe ndĂ«shkimin e pĂ«rjetshĂ«m pĂ«r mashtruesit. ‘Pastori’ Rusel, i panjohur pĂ«r pĂ«rvujtinĂ« e vet, bĂ«nte deklaratĂ«n e mĂ«poshtme: “Dhe le tĂ« dihet se asnjĂ« sistem tjetĂ«r i teologjisĂ« nuk pretendon ose kurrĂ« nuk ka pretenduar tĂ« jetĂ« pĂ«rpjekur tĂ« harmonizojĂ« nĂ« vetvete çdo thĂ«nie tĂ« BiblĂ«s, madje as edhe njĂ« grimĂ« tĂ« saj, ne nuk mund tĂ« pretendojmĂ«.” (Çarls Tejz Rusel, Studime pĂ«r Shkrimet — Studies in the Scriptures, 1:348). Madje edhe sot ShoqĂ«ria e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s pretendon tĂ« jetĂ« i vetmi burim pĂ«r tĂ« vĂ«rtetĂ«n: “ËshtĂ« e vetmja rrugĂ« e ngushtĂ« kolektive e Zotit pĂ«r kalimin e sĂ« vĂ«rtetĂ«s biblike pĂ«r te njerĂ«zit.” (Kulla e RojĂ«s, 15 korrik 1960, fq. 439) Para se tĂ« bĂ«hej president i KullĂ«s sĂ« RojĂ«s, Frederic F. Franc tregonte se si interpretimet e tyre vinin prej Zotit:

Ato transmetohen prej Shpirtit tĂ« ShenjtĂ« qĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« padukshme komunikon me DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt — dhe me leksionin e Botimit. (Scottish Daily Express, 24 nĂ«ntor 1954)

Nuk gjendet asnjĂ« ‘artikull pĂ«r fenĂ«â€ as edhe deklarata tĂ« besueshme doktrinave tĂ« botuara prej KullĂ«s sĂ« RojĂ«s. PikĂ«pamjet e tyre teologjike gjenden nĂ« botime tĂ« ndryshme, pĂ«rfshirĂ« kĂ«tu ‘Kulla e RojĂ«s’ dhe ‘Zgjohu.’ Doktrina qĂ« vjen prej kĂ«tyre veprave Ă«shtĂ« quajtur autoritare. Thelbi i teologjisĂ« sĂ« tyre Ă«shtĂ« ‘arsyeja’, sikundĂ«r Ă«shtĂ« parĂ« shpesh nĂ« pyetjet qĂ« ata bĂ«jnĂ« gjatĂ« diskutimeve. “ËshtĂ« e arsyeshme qĂ« ne tĂ« besojmĂ« …?” Madje Çarls Tejz Rusel thoshte se Bibla Ă«shtĂ« nĂ«n nĂ«nshtrimin e arsyes. “Le tĂ« shqyrtojmĂ« karakterin e Shkrimeve tĂ« shpallura si tĂ« frymĂ«zuara dhe tĂ« shohim nĂ«se mĂ«simet e tyre janĂ« nĂ« pajtim me karakterin qĂ« ne nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« arsyshme ia kemi atribuar Zotit.” Kjo nuk do tĂ« thotĂ« se DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt janĂ« tĂ« arsyeshĂ«m, tĂ« matur dhe logjikĂ« nĂ« pĂ«rfundimet e tyre, por ja qĂ« ata e kanĂ« bindur njĂ« pjesĂ« tĂ« madhe tĂ« shoqĂ«risĂ« sonĂ« tĂ« besojnĂ« se ata kanĂ« tĂ« drejtĂ«.

Koleksioni i letĂ«rsisĂ« sĂ« botuar prej KullĂ«s sĂ« RojĂ«s nuk pĂ«rbĂ«n pĂ«rherĂ« njĂ« pĂ«rgjigje pĂ«rfundimtare. Ata besojnĂ« se drita bĂ«het mĂ« e shndritshme sa mĂ« tepĂ«r qĂ« i afrohen asaj. Kjo shpjegohet me fjalĂ«t : “NĂ«pĂ«rmjet kolonave tĂ« KullĂ«s sĂ« RojĂ«s vjen e rritet drita mbi FjalĂ«n e Zotit ashtu siç na e bĂ«n tĂ« njohur Jehova” (Kulla e RojĂ«s, 1 gusht 1972, fq. 460)

Kjo shpjegon se si presidenti i tanishĂ«m i kĂ«tij organizmi mund tĂ« hedhĂ« poshtĂ« mĂ«simet e presidentit tĂ« mĂ«parshĂ«m. Arbitri Rutherford, nĂ« librin e tij ‘Mbrojtja’ pretendon se askush nĂ« kĂ«to 2500 vitet e fundit nuk e kupton librin e Ezekielit po aq mirĂ« sa e kupton ai (PĂ«rfshirĂ« kĂ«tu dhe Ruselin). A hidhet poshtĂ« ose nderohet mĂ«suesi i mĂ«parshĂ«m, mĂ«simet e ditĂ«s kanĂ« gjithashtu peshĂ«n mĂ« tĂ« madhe.

Revista “Kulla e RojĂ«s”

Revista Kulla e RojĂ«s jep ushqim shpirtĂ«ror prej ‘Skllavit besnik e tĂ« matur’ Trupit Drejtues. Ajo Ă«shtĂ« dhe botimi mĂ« autoritar i DĂ«shmitarĂ«ve tĂ« Jehovajt “QĂ« mĂ« 1879 revista Kulla e RojĂ«s Ă«shtĂ« pĂ«rdorur prej kĂ«tij kolektivi pĂ«r tĂ« pĂ«rhapur rregullisht ushqim shpirtĂ«ror te ‘grigja e vogĂ«l e tĂ« krishterĂ«ve tĂ« VĂ«rtetë’. (Kulla e RojĂ«s, 1 tetor 1967, fq. 590) DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt nuk besojnĂ« se revista Kulla e RojĂ«s zĂ«vĂ«ndĂ«son BiblĂ«n siç duhet. “ËshtĂ« nĂ«pĂ«rmjet kolonave tĂ« KullĂ«s sĂ« RojĂ«s qĂ« Jehovaj u jep udhĂ«zimin dhe kĂ«shillĂ«n e qĂ«ndrueshme tĂ« Shkrimit tĂ« ShenjtĂ« njerĂ«zve tĂ« vet.” (Kulla e RojĂ«s, 1 maj 1964, fq. 277) Kjo deklaratĂ« thotĂ« gjithashtu se Jehova Ă«shtĂ« burimi i vĂ«rtetĂ« i artikujve tĂ« KullĂ«s sĂ« RojĂ«s.

Revista “Zgjohu” dhe botimet e tjera

PesĂ« shĂ«rbimet e mbajtura prej Sallonit lokal tĂ« MbretĂ«risĂ« sĂ« Zotit (Local Kingdom Hall) janĂ«: biseda publike, studimi i KullĂ«s sĂ« RojĂ«s, libri i Studimit, Shkolla PriftĂ«rore Teokratike dhe Mbledhja e ShĂ«rbesĂ«s. Bisedat publike janĂ« tĂ« ngjashme me shĂ«rbesat kishtare, me pĂ«rjashtim qĂ« ai qĂ« Ă«shtĂ« mĂ« plaku bisedon nĂ« vend tĂ« njĂ« pastori predikues. Ajo qĂ« pason kĂ«tĂ« shĂ«rbim mĂ«ngjesor tĂ« se dielĂ«s Ă«shtĂ« studimi i KullĂ«s sĂ« RojĂ«s gjatĂ« sĂ« cilit lexohet njĂ« artikull i botuar nĂ« tĂ« dhe ku zhvillohen pyetjet qĂ« e shoqĂ«rojnĂ« atĂ« artikull. NĂ« studimin e librit nĂ« mesin e javĂ«s dhe qĂ« zhvillohet nĂ« shtĂ«pi, anĂ«tarĂ«t lexojnĂ« njĂ« libĂ«r tĂ« paracaktuar. Dy shĂ«rbimet e tjera janĂ« takime udhĂ«zuese dhe ku bĂ«hen pĂ«rgatitje pĂ«r ‘botim’. UdhĂ«zimet pĂ«rqĂ«ndrohen te revista ‘Zgjohu!’ e pĂ«rkthimit tĂ« BotĂ«s sĂ« Re si dhe te buletini i rregullt i quajtur ‘Misioni i MbretĂ«risĂ« sĂ« Zotit Tonë’.

MeqenĂ«se se ShoqĂ«ria e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s Ă«shtĂ« ‘e vetmja rrugĂ«z e dukshme pĂ«rmes sĂ« cilĂ«s duhet tĂ« kalojĂ« vetĂ«m ushqim shpirtĂ«ror” (Kulla e RojĂ«s, 10 tetor 1967, fq. 590) botimet zyrtare tĂ« tyre janĂ« mesazhi i Jehovajt pĂ«r tĂ« sotmen. Ata njohin, gjithashtu, rĂ«ndĂ«sinĂ« e botimeve tĂ« tjera, ‘rezultatet e miratuara sipas marrĂ«veshjes sĂ« njerĂ«zve tĂ« bekuar tĂ« Zotit, broshurat, revistat dhe librat e botuar prej tyre qĂ« pĂ«rmbajnĂ« mesazhin e sĂ« vĂ«rtetĂ«s sĂ« Zotit e qĂ« vijnĂ« prej tĂ« GjithĂ«fuqishmit Zot, Jehovajt e qĂ« sigurohen prej tij nĂ«pĂ«rmjet Jezu Krishtit dhe nĂ«npunĂ«sve tĂ« Tij” (Kulla e RojĂ«s, 1 maj 1938, fq. 143)

Studimet e Shkrimeve

Çarls Tejz Rusel nisi botimin e librave tĂ« tij Studime pĂ«r BiblĂ«n nĂ« 1886 si seritĂ« e titulluara “Agimi i i MijĂ«vjeçarit”. KĂ«to, qĂ« mĂ« vonĂ« u quajtĂ«n Studime pĂ«r Shkrimet, u bĂ«nĂ« trampolinĂ« pĂ«r doktrinĂ«n nĂ« kishĂ«n e porsa shfaqur. GjashtĂ« prej volumeve ishin botuar nĂ« gjallje tĂ« Ruselit, ndĂ«rsa i shtati pas vdekjes sĂ« tij. Shitjet e kombinuara tĂ« volumit tĂ« parĂ«, Bima e Shekujve, duke pĂ«rfshirĂ« kĂ«tu edhe grupet e vogla tĂ« shitjes, patĂ«n arritur nĂ« dhjetĂ« milionĂ« aty rreth vitit 1966.

Qëndrimi plot vetëbesim i Ruselit ndaj mendimeve të veta u jepte pasuesve të tij vartësi ndaj shkrimeve të tij. Ai shkruante:

Po qe se tĂ« gjashtĂ« volumet e “Studime pĂ«r Shkrimet” janĂ« praktikisht Bibla, pĂ«rgatitur nĂ« mĂ«nyrĂ« tematike me tekstet, prova tĂ« dhĂ«na me BibĂ«l, ne nuk do tĂ« kishim pĂ«rse t’i emĂ«ronim ato nĂ« mĂ«nyrĂ« krejt tĂ« papĂ«r-shtatshme. “Bibla nĂ« formĂ«n e pĂ«rgatitur” çfarĂ« do tĂ« thotĂ« se ato nuk janĂ« thjesht komente mbi BiblĂ«n, por janĂ« Bibla vetĂ«. PĂ«rveç kĂ«saj, ne jo vetĂ«m konstatojmĂ« se njerĂ«zit nuk do tĂ« mundnin tĂ« kuptojnĂ« qĂ«llimin hyjnor gjatĂ« studimit tĂ« vetĂ«m tĂ« BiblĂ«s, por shohim gjithashtu se nĂ«se dikush lĂ« menjanĂ« veprĂ«n ‘Studime mbi Shkrimet” dhe pasi e ka pĂ«rdorur atĂ«, Ă«shtĂ« familiarizuar duke e pĂ«rdorur atĂ« pĂ«r dhjetĂ« vjet — nĂ«se ky dikush, i lĂ« atĂ« pastaj mĂ«njanĂ«, i injoron dhe rend pas BiblĂ«s krejt vetĂ«m, edhe pse e ka kuptuar BiblĂ«n e tij pĂ«r dhjetĂ« vjet, — pĂ«rvoja tregon se brenda dy vjetĂ«sh ai do tĂ« bjerĂ« pĂ«rsĂ«ri nĂ« errĂ«sirĂ«. Nga ana tjetĂ«r, nĂ«se ai do tĂ« kishte lexuar vetĂ«m “Studime mbi Shkrimet” bashkĂ« me referencat, ai do ta shihte veten nĂ« dritĂ«n e shkrimeve. (Çarls Tejz Rusel, Kulla e RojĂ«s, 15 shtator 1910, fq. 298)

Kjo ngrehinë e teologjisë se Kullës së Rojës nuk mund të kalojë pa u vënë re si diçka e parëndësishme. I njejti mohim i doktrinave të krishtera gjetur në Shkrimet nga Ruselil gjendet gjithashtu në botimet e Kullës së Rojës.

Profetët dhe udhëheqësit

Edhe pse nuk pretendojnĂ« hapur tĂ« kenĂ« njĂ« profet, DĂ«shmitarĂ«t e JehovĂ«s e kanĂ« pĂ«rkufizuar organizmin e tyre si njĂ« tĂ« tillĂ« nĂ« artikujt e KullĂ«s sĂ« RojĂ«s. “Ky profet nuk ishte njĂ« burrĂ« , por ishte njĂ« organizim prej burrash dhe grash. Qe grupi i vogĂ«l i pasuesve tĂ« Jezu Krishtit.” (Kulla e RojĂ«s, 1 prill, 1972, fq. 197) Duke vazhduar, ata thonĂ«: “Profeti qĂ« Jehovaj ka ngritur nuk ka ishin thjeshtĂ« njĂ« person sikurse nĂ« rastin e JeremisĂ«, por njĂ« klasĂ«â€ (Kulla e RojĂ«s, 1 tetor 1982, fq. 27). UdhĂ«heqja nĂ« shtabet e Brooklinit profetizon: “Faktet vĂ«rtetojnĂ« se dishepujt e mbetur tĂ« Krishtit kanĂ« bĂ«rĂ« kĂ«tĂ« profeci nĂ« tĂ«rĂ« kombet”. (Shpirti i ShenjtĂ« , Brooklyn WTB & TS, 1976, fq. 148) Madje edhe interpretimet e profecisĂ« biblike, rrjedhimisht, nuk Ă«shtĂ« prej njeriut, por prej Jehovajt,  ështĂ« e vĂ«rteta e tij dhe jo e njeriut.” (Kulla e RojĂ«s, 1 maj 1938, fq. 143)

Profecitë e gënjeshtra

Ne nuk mund të gjejmë një parashikim të qartë prej Shoqatës së Kullës Së Rojës që të jenë vërtetuar. Datat që ata japin për ngjarjet e së ardhmes nuk janë të vërteta me faktet. Ne do të japim këtu disa shembuj të datave të spikatura si profeci të gënjeshtra:

Përkthimi i Botës së Re të Shkrimeve të Shenjta

Në 1961 Shoqata e Kullës së Rojës për shpërndarjen e Biblës dhe Traktateve botoi Përkthimin e Botës së Re të Shkrimeve të Shenjta (NWT: New World Translation). Arsyetimi për këtë përkthim ishte dhënë kur u botua Dhiata e Re më 1950:

AsnjĂ« pĂ«rkthyes ose komision pĂ«rkthyesish tĂ« pafrymĂ«zuar nuk mund tĂ« pretendojnĂ« ndonjĂ« urdhĂ«r tĂ« drejtpĂ«rdrejt tĂ« Zotit tĂ« madh pĂ«r t’u angazhuar nĂ« pĂ«rkthimin e FjalĂ«s hyjnore nĂ« njĂ« gjuhĂ« tjetĂ«r 
 PĂ«r paraqitjen e kĂ«tij pĂ«rkthimi tĂ« Shkrimeve tĂ« krishtera Greke besimi ynĂ« mbetet nĂ« ndihmĂ«n e Autorit tĂ« madh tĂ« Librit. DĂ«shira jonĂ« e parĂ« ka qenĂ« tĂ« kĂ«rkojmĂ« jo miratimin e njerĂ«zve, por tĂ« PerĂ«ndisĂ« duke pĂ«rkthyer tĂ« vĂ«rtetĂ«n e FjalĂ«s sĂ« Tij tĂ« frymĂ«zuar, aq qartĂ« dhe aq besnikĂ«risht, sa na lejojnĂ« forcat tona tĂ« pĂ«rkushtuara. VetĂ«mashtrimi nuk sjell asnjĂ« tĂ« mirĂ«. Ca mĂ« tepĂ«r, ato qĂ« ndĂ«rrmarrin njĂ« pĂ«rkthim pĂ«r ndĂ«rtimin shpirtĂ«ror tĂ« tĂ« tjerĂ«ve, e venĂ« veten para njĂ« pĂ«rgjegjĂ«sie tĂ« veçantĂ«, ashtu sikurse edukatori para GjykatĂ«sit hyjnor. KĂ«shtu qĂ« vlerĂ«simi ynĂ« pĂ«r domos-doshmĂ«rinĂ« e kujdesit 
 PĂ«rpjekja jonĂ« tej e ndanĂ« ka qenĂ« qĂ« tĂ« japim njĂ« pĂ«rkthim sa mĂ« tĂ« fjalĂ«pĂ«rfjalshĂ«m qĂ« tĂ« jetĂ« i mundur aty ku lejon idioma moderne angleze dhe ku njĂ« pĂ«rkthim i drejtpĂ«rdrejt tĂ« mos shkaktojĂ« fshehjen e ndonjĂ« mendimi. (ParathĂ«nia te PĂ«rkthimi i BotĂ«s sĂ« Re tĂ« Shkrimeve tĂ« krishtera greke, 1950, fq. 78)

Përkthyesit e Botës së Re nuk ia kanë arritur qëllimit të tyre. Puna e tyre është një përpjekje krejt e paragjykuar për të justifikuar disa nga doktrinat jobiblike. Thënë me terma shkollareske, Përkthimi i Botës së Re lë shumë për të dëshiruar. Dr. Edmud Gruss na jep pesë arsyet për ta hedhur poshtë si të pavlefshëm Përkthimin e Botës së Re:

1. PĂ«rkthimi i parafrazimit nĂ« mospajtim me qĂ«llimin e shpallur. Dr. Gruss na jep shembullin e fjalĂ«s greke en siç gjendet disa herĂ« te Gjoni 15. FjalĂ«t e qarta dhe qĂ«llimi i thĂ«nies sĂ« Jezusit drejtuar tĂ« krishterĂ«ve ‘nĂ« Mua (en emoi) nga ana e pĂ«rkthimit tĂ« BotĂ«s sĂ« Re Ă«shtĂ« parafrazuar me ‘bashkim me mua”. MarrĂ«dhĂ«nia e qĂ«nies sĂ« krishterĂ« nĂ« Krisht qĂ« zĂ«vĂ«ndĂ«suar prej nesh me “pĂ«rgjatĂ« Krishtit.”

2. Futja e pajustifikuar e fjalëve që nuk gjenden në greqishten. Ka disa rreshta ku PBR (NWT) ka futur fjalë për të ndryshuar kuptimin. Dhe për këtë nuk ka absolutisht as edhe një bazë në dorëshkrimet ose gramatikën greke. Rreshta të tillë si te Gjoni 1,1, Kolosianëve 1,16-17, Fil. 1,23 dhe Heb. 9,27 shërbejnë si shembuj.

Te Gjoni 1,1 kuptimi Ă«shtĂ« ndryshuar me futjen e nyjes sĂ« pashquar ‘një’ para fjalĂ«s Zot: “NĂ« fillim ishte Fjala dhe Fjala ishte me Zotin dhe Fjala ishte njĂ« Zot.” (PBR) Synimi i qartĂ« kĂ«tu Ă«shtĂ« tĂ« shkatĂ«rrohet hyjnia e vĂ«rtetĂ« e Jezusit. Nuk ka rĂ«ndĂ«si se çfarĂ« argumentesh paraqesin DĂ«shmitarĂ«t e Jehovajt pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur shtimin e nyjes sĂ« pasme joshquese te Gjoni 1,1, pĂ«rfundimi gjithmonĂ« do tĂ« mbetet, politeizmi, dy zota.

Te KolosianĂ«ve 1,16-17 fjala ‘e tĂ« tjera’ ishte futur edhe pse e vĂ«nĂ« nĂ« kllapa, pĂ«r tĂ« ndryshuar kuptimin ‘sepse me anĂ« tĂ« tij u krijuan (tĂ« gjitha) sendet. GjithĂ« sendet (e tjera) ishin krijuar prej tij dhe pĂ«r tĂ«. Gjithashtu ai ekziston para gjithĂ« sendeve (tĂ« tjera) dhe prej tij tĂ« gjithĂ« (sendet e tjera) ishin bĂ«rĂ« pĂ«r tĂ« ekzistuar. (PBR) Synimi kĂ«tu Ă«shtĂ« pĂ«r ta bĂ«rĂ« Jezusin njĂ« krijesĂ« tĂ« bindur bashkĂ« me sendet e tjera.

Te e Titit 2,13 nyja e pĂ«rparme e rasĂ«s gjinore (qĂ« nĂ« anglisht Ă«shtĂ« dhe parafjalĂ« — shĂ«n i pĂ«rkth) e pĂ«rsĂ«ritur dy herĂ« bĂ«het pĂ«r tĂ« flakur tutje prej Jezusit shenjtĂ«rinĂ« e tij “NdĂ«rsa po presim shpresĂ«n e lumtur dhe shfaqjen madhĂ«shtore tĂ« PerĂ«ndisĂ« sonĂ« sĂ« madhe dhe tĂ« ShpĂ«timtarit tonĂ«, Jezu Krishtit.” (PBR)

3. PĂ«rkthimi i gabuar i fjalĂ«ve greke. KĂ«to keqpĂ«rkthime tĂ« qĂ«llimshme synojnĂ« t’i venĂ« pasazhet nĂ« pĂ«rputhje me teologjinĂ« e dĂ«shmitarĂ«ve tĂ« Jehovajt. Gjoni 8,58 na tregon natyrĂ«n e pĂ«rjetshme tĂ« Jezusit me fjalĂ«t e tij: “Para se tĂ« lindte Abrahami, UNË JAM.” Kurse nĂ« PBR e ndryshoi kĂ«tĂ« nĂ«: “Para se Abrahami tĂ« vinte nĂ« ngjallje, unĂ« kam qenĂ« .” Ky pĂ«rkthim e ndryshon personin e pĂ«rjetshĂ«m tĂ« Krishtit nĂ« njĂ« qenie paraekzistuese dhe tĂ« krijuar. Kur u kundĂ«rshtuan pĂ«r kĂ«tĂ« nga tĂ« krishterĂ«t, ata trilluan mospasjen e rregullave gramatikore duke bĂ«rĂ« kĂ«shtu njĂ« pĂ«rpjekje tĂ« dĂ«shpĂ«ruar pĂ«r tĂ« mbrojtur atĂ« gabim. SidoqoftĂ«, nuk ka asnjĂ« dyshim qĂ« Jezusi foli nĂ« kohĂ«n e tanishme, “UnĂ« Jam”. Mohimi i hyjnisĂ« sĂ« Jezusit nga ana e tyre Ă«shtĂ« vĂ«nĂ« re, gjithashtu, edhe te KolosianĂ«t 2,9 ku fjala “Hyjni” Ă«shtĂ« pĂ«rkthyer gabim me “veti hyjnore”

4. Shënimet dhe shtesat mashtruese dhe çorientuese. Një faktor që ne e gjejmë vazhdimisht në shtesën e Përkthimit të Botës së Re është këmbëngulja e tyre e plotë për të mohuar doktrinat e rëndësishme të krishtera. Disa prej çështjeve janë gjumi i shpirtit, mohimi i hyjnisë së Krishtit, mohimi i Kryqit dhe mohimi i ndëshkimit të përjetshëm.

5. PĂ«rdorimi arbitrar dhe mospĂ«rdorimi i shkronjave tĂ« mĂ«dha kur bĂ«het fjalĂ« pĂ«r emrin hyjnor. Kjo Ă«shtĂ« parĂ« nĂ« PBR te fjala “zot” pĂ«r Jezusin (Gjoni 1,1.18). Shpirti i ShenjtĂ« nuk Ă«shtĂ« pĂ«rmendur fare as si person dhe as si Zot, por thjesht “Shpirt i ShenjtĂ«â€ (Mateu 2,19) dhe ‘Shpirti i sĂ« vĂ«rtetĂ«s” (Gjoni 15,26)


1. Kisha kongregacionale, quhet Kisha që i përket kongregacionalizmit. Kongregacionalizmi është një formë e organizimit kishtar në të cilën çdo kongregacion është i vetëqeverisur. Së pari, Kongregacionalizmi lindi në Angli. (Shën i përkth)
2. Eshatologji, nga gr. eshatos, më tutje. Degë e teologjisë që merret me çështjet dhe ngjarjet përfundimtare të fesë. (Shën i përkth)
3. Adventist—anĂ«tar i sektit ku ka preokupim pĂ«r pĂ«rmbajtjen e sabatit dhe kthimin e Krishtit.