jump to navigation

4. MORMONIZMI

Postuar tek: Mashtruesit, Mormonizmi më: 09, 9, 2007

Kisha e Jezu Krishtit dhe e Shenjtorëve të Kohës sonë është më e madhja, më e pasura dhe më e nderuara e çdo kulti tjetër Perëndimor. Në mënyrë popullore ajo është njohur si kisha mormone, nofkë të cilën e mori prej zbulesave jashtëbiblike pasqyruar në librin e Mormonit. Mjedisi fetar i Amerikës së fillimit të shek. XIX hapi ekluzën për shumëllojshmëri lëvizjesh kundërthënëse, në mesin e të cilëve mormonizmi ka qenë më i suksesshmi. Kisha Mormon pretendon të jetë e vetmja kishë e vertetë e krishterë - kisha e përtërirë që deklaron se të gjitha sektet fetare janë gënjeshtare.

Historia

Joseph Smith Jr. themeluesi i mormonizmit lindi në Sharon, Vermont, në 23 dhjetor 1805. Smithi ishte i katërti nga të dhjetë fëmijët e Joseph dhe Lucy Mack Smith. Në 1814 familja lëvizi drejt Palmirës, New York (afro njëzet e pesë milje në lindje të Rochesterit.) Katër vjet më vonë ata lëvizën përsëri pranë Manchesterit, ku Smith do të pretendonte se pati shfaqjet engjëllore që e çuan në themelimin e Kishës mormone. Në Palmyra të New Yorkut vepronin tre sekte fetare (baptistët, metodistët dhe presbiterianët) që gjallonin në shtëpitë e bashkësive të tyre. Shumica e familjes së Smithit u bashkua me presbiterianët, kurse Joseph u përqëndrua kryesisht në ndryshimet dhe për pak kohë ndoqi Kishën Metodiste. Është pikërisht për pikëpamjen e Joseph për ndryshimet sektare që e bënë atë të përshkruajë vizionin e vet të parë të dëshmuar.

Mormonizmi dhe zbulesa e re

Mormonizmi ngrihet mbi zbulesĂ«n jashtĂ«biblike. Po qe se Joseph Smithi nuk do t’i kishte bindur shokĂ«t e vet se Zoti kishte folur nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« me tĂ«, mormonizmi nuk do tĂ« ekzistonte sot midis nesh. JanĂ« tri mĂ«nyra, me tĂ« cilat Joseph Smith pretendonte se Zoti foli me tĂ« si me asnjĂ« tjetĂ«r njeri tĂ« gjallĂ«: vegimet, profecia dhe dhuntia e forca pĂ«r tĂ« shpjeguar kĂ«to rezultuan nĂ« zbulesat e tij jashtĂ«biblike me ‘Libri i Mormonit’, ‘Doktrina dhe marrĂ«veshjet’, ‘Margaritari i çmimit tĂ« madh’ si dhe ‘Versioni i frymĂ«zuar i BiblĂ«s’. KĂ«ta si dhe versioni i vjetruar nĂ« anglisht pĂ«r BiblĂ«n, janĂ« konsideruar ‘Vepra Bazë’ tĂ« KishĂ«s mormone.

Vegimet

Joseph Smith pretendonte se kishte patur shumĂ« vegime gjatĂ« gjithĂ« jetĂ«s sĂ« vet. ShumĂ« prej kĂ«tyre vegimeve u bĂ«nĂ« pjesĂ« e shkrimeve si ‘Margaritari i çmimit tĂ« madh’ dhe ‘Doktrina dhe marrĂ«veshjet”. Mjaft nga vizionet dhe zbulesat nuk janĂ« regjistruar nĂ« ndonjĂ« vepĂ«r tĂ« rĂ«ndĂ«sishme, por janĂ« gjetur vetĂ«m nĂ« gazetat, ditaret dhe nĂ« ‘HistorinĂ« e KishĂ«s’. Disa nga kĂ«to vegime dhe zbulesa ishin pĂ«rftuar ndĂ«rkohĂ« qĂ« Smith vĂ«shtronte tĂ«rthorazi njĂ« rruazĂ« guri magjik. TĂ« vĂ«shtruarit nuk ishte diçka e rrallĂ« aty nga fillimi i vitetve tetĂ«qind tĂ« shekullit tĂ« kaluar. NjĂ« gurĂ« i veçantĂ« mund tĂ« vihej nĂ« njĂ« kapele dhe njeriu mund tĂ« pĂ«rftonte njĂ« vegim duke e vĂ«shtruar ngultas gurin.

Profecia

Shumica e profecive tĂ« Joseph Smith mund tĂ« gjenden nĂ« librin ‘Doktrina dhe MarrĂ«veshjet’. Smith ishte i dhĂ«nĂ« pas krijimit tĂ« njĂ« profecie tĂ« re nĂ« çdo situatĂ«. Shumica e kĂ«tyre profecive nuk gjenden nĂ« veprat autoritare, veç nĂ« ‘HistorinĂ« e KishĂ«s’ dhe dokumenta tĂ« tjera dokumentare.

Dhuntia dhe fuqia për të shpjeguar

ShumĂ« nga zbulesat e reja tĂ« Smithit rodhĂ«n prej asaj qĂ« mormonĂ«t e quajnĂ« ‘dhunti e fuqi pĂ«r tĂ« shpjeguar’. NĂ« pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« kohĂ«s njĂ« gjĂ« e tillĂ« arrihej, ndĂ«rsa Smith vĂ«shtronte ngultas rruazĂ«n e njĂ« guri magjik. ‘Kjo dhunti e fuqi’ u pĂ«rdor te ‘Libri i Mormonit’, te pjesĂ« tĂ« ndryshme nga libri ‘Margaritarii çmimit Ă« madh’ dhe ‘Versioni i FrymĂ«zuar i BiblĂ«s’

Vegimi i parë i vitit 1820

NĂ« vitin 1820 Joseph gjoja pati njĂ« vizion qĂ« u bĂ« baza pĂ«r themelimin e KishĂ«s mormone. Sipas historisĂ« sĂ« mormonĂ«ve, sfondi i vegimit tĂ« parĂ« tĂ« Joseph ishte njĂ« ringjallje qĂ« shpĂ«rtheu nĂ« pranverĂ«n e 1820 nĂ« Palmira (New York). Smith e pĂ«rshkuan kĂ«tĂ« pĂ«rtĂ«ritje si njĂ« ‘pĂ«rçarje midis njerĂ«zve’, disa duke thirrur: ‘Shiko kĂ«tu!’ dhe ca tĂ« tjerĂ«ve ‘VĂ«shtro atje!’ Disa duke debatuar pĂ«r besimin Metodist, disa pĂ«r besimin presbiterian e tĂ« tjerĂ« pĂ«r besimin Baptist. (Margaritari i çmimit tĂ« madh — Joseph Smith — Historia 1:5)

Kur kishte katĂ«rmbĂ«dhjetĂ« vjeç, shpesh Joseph thoshte me vete ‘ÇfarĂ« duhet tĂ« bĂ«jmĂ«?’ Cilat nga kĂ«to parti kanĂ« tĂ« drejtĂ«? ose qĂ« tĂ« gjitha janĂ« bashkuar nĂ« gabim? Dhe nĂ«se ndonjera prej tyre ka tĂ« drejtĂ«, cila Ă«shtĂ« ajo dhe si do ta njoh?’ (po aty, fq 1-10) Historia e Joseph na thotĂ« se njĂ« ditĂ« ndĂ«rsa lexonte BiblĂ«n, rastĂ«sisht ndeshi nĂ« fjalĂ«t e Jakovit (1-5) “Por n.q.s ndonjĂ«rit prej jush i mungon urtĂ«sia, le tĂ« kĂ«rkojĂ« nga PerĂ«ndia, qĂ« u jep tĂ« gjithĂ«ve pa kursim, pa qortuar dhe atij do t’i jepet!”

Ai e mori kĂ«tĂ« paragraf pĂ«r tĂ« bindur veten qĂ« tĂ« shkonte ndĂ«r pyje dhe tĂ« lutej pĂ«r tĂ« marrĂ« pĂ«rgjigje pĂ«r se nĂ« cilĂ«n ai duhej tĂ« lidhej. Konteksi i vĂ«rtetĂ« i Jakovit nĂ« 1-5 flet kundĂ«r shpjegimit tĂ« Smith, sepse mençuria pĂ«r tĂ« cilĂ«n flet Jakovi ka tĂ« bĂ«jĂ« me atĂ« se pĂ«rse ne rendim pas provave. MegjithatĂ«, Smith shkoi ndĂ«r pyje pĂ«r t’u lutur, duke e lenĂ« veten tĂ« mposhtej prej njĂ« krize djallĂ«zore. “NjĂ« errĂ«sirĂ« e plotĂ« u mblodh rreth meje dhe mua m’u duk pĂ«r njĂ« çast se qeshĂ« dĂ«nuar me shkatĂ«rrim tĂ« menjĂ«-hershĂ«m.” (po aty 1:15) Dhe menjĂ«herĂ« pas kĂ«saj, mbi kryet e tij befas u shfaq njĂ« dritĂ« tek e cila zbritĂ«n dy persona. Ati tregoi me gisht Birin dhe e njohu atĂ«. Dhe Smithi vazhdon:

Qëllimi im për të shkruar e kërkuar Zotin ishte të mësoj se cili prej sekteve ishte i drejtë, që unë pastaj mund të lidhesha me to. Pyeta personat që rrinin sipër meje në mes të dritës se cili prej atyre sekteve ishte i vërtetë, (sepse në atë kohë zemra kurrë nuk më thoshte se ato ishin të gjithë të shtrembër), dhe cilin duhej ta pranoja. E ata më thanë se nuk duhej të lidhesha me asnjerin dhe se ata ishin që të gjithë të gabuar. Personi që mu drejtua më tha se të gjitha besimet i ngjallnin neveri e se profesorët ishin të korruptuar. (po aty 1:18-19)

Analiza biblike e vegimit të parë të Smithit

Në vegimin e parë të Smith ne gjejmë se të gjitha Kishat e krishtera janë të gabuara. Pyetja e Smith na zbulon mungesën e dijes së tij për sektet dhe Kishën. Sektet e krishtera mësojnë të njëjtat doktrina si ato të Trinisë, hyjnisë së Jezu Krishtit, Personin e Shpirtit të Shenjtë, vdekjen pajtuese të Krishtit, ringjalljen si dhe shpëtimin nëpërmjet mëshirës. Bibla lejon gjerësi në problemet periferike (Romakëve 14,1-5, Kolosianëve 2,16-17 dhe 1 Korintasve 12,12-27) e kjo do të thotë se sektet dallojnë. Organizimet e krishtera, sikurse Campus Crusade për Krishtin, janë provë e Bashkimit të krishterë, sepse anëtarët janë prej disa sekteve dhe se ne përqëndrohemi në një
punë të bashkuar në Krisht. Tashmë ne kemi përmendur në kapitullin 1 se prova për një profet të vërtetë përfshin një saktësi të plotë dhe ndjekje të Zotit të vërtetë. (Besëlidhja e Ripërtërirë 13,1-5; 18,20-22).

Do tĂ« donim tĂ« shtonim dhe libri i JeshajĂ«s 8,20 me “NĂ« Ligj mbĂ«shtetemi, nĂ« dĂ«shmi! Ata qĂ« nuk do tĂ« thonĂ« kĂ«shtu, agimin nuk do ta presin.” Kjo provĂ« Ă«shtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme, sepse na tregon se tĂ« gjitha fjalĂ«t e pĂ«rhapura prej tyre duhen tĂ« pĂ«rputhen me ato qĂ« ka thĂ«nĂ« Zoti: Vegimi i parĂ« i Joseph Smith dĂ«shton pĂ«r tĂ« kaluar provĂ«n e Shkrimit tĂ« shenjtĂ«. Smith pretendon tĂ« ketĂ« parĂ« Zotin, Atin, qĂ« Ă«shtĂ« nĂ« kundĂ«rshtim me atĂ« tĂ« Gjonit 1,18; 6,46 (“Askush nuk e ka parĂ« Zotin”) dhe te 1 Timoteut 6,16 (“tĂ« cilin asnjĂ« njeri nuk e ka parĂ« dhe as mund ta shohĂ«”). Smith pretendon se Ati kishte formĂ« e trup, e kjo Ă«shtĂ« nĂ« kundĂ«rshtim me atĂ« qĂ« thuhet te KolosianĂ«t 1,15 (“shĂ«mbĂ«llesa e PerĂ«ndisĂ« sĂ« papashĂ«m”) Smith pretendon se Jezusi paska thĂ«nĂ« se tĂ« gjitha Kishat janĂ« tĂ« gabuara, e kjo Ă«shtĂ« nĂ« kundĂ«rshtim me Mateun 16,18. “UnĂ« do ta
ndĂ«rtoj KishĂ«n time; asnjĂ« armik nuk do ta shkatĂ«rrojĂ«, as vdekja”. VĂ«shtirĂ« se dikush do tĂ« mundej tĂ« besonte se i njĂ«jti Jezus nĂ« parabolĂ«n 13-tĂ« tĂ« Mateut do tĂ« mund tĂ« kundĂ«rshtonte vetveten me vegimin e Jezusit e tĂ« thoshte se tĂ« gjitha Kishat na qenkan tĂ« gabuara. Apostull Pal, gjithashtu, pohon se Kisha do tĂ« mbetet kĂ«tu pĂ«r shekuj e shekuj. (EfesianĂ«ve 3,21)

Lindja e mormonizmit

Ajo qĂ« shembĂ«llon si njĂ« vazhdimĂ«si e harmonizuar e ngjarjeve, Ă«shtĂ« ajo qĂ« Joseph me anĂ«n e disa ndihmĂ«save ia doli tĂ« themelonte KishĂ«n e tij. Ngjarja nxjerrĂ« nga libri “Margaritari i Çmimit tĂ« madh” thotĂ« se Joseph Smith pati njĂ« engjĂ«ll qĂ« e zgjoi nga gjumi me 21 Shtator 1823. Ky engjĂ«ll, mĂ« vonĂ« i njohur si Moroni, njĂ« personazh i marrĂ« me mend nĂ« “Libri i Mormonit” i tregoi Smith se njĂ« shĂ«nim i njerĂ«zve tĂ« kĂ«tij kontinenti ishte shkruar mbi pjata tĂ« arta dhe ishin varrosur pranĂ« shtĂ«pisĂ« sĂ« tij. Moroni i tregoi Joseph pjatat qĂ« ishin varrosur nĂ« kodrĂ«n Kumorrah, por e ndaloi t’i merrte pĂ«r katĂ«r vjet. Pjata e arta thuhej se ishin mbyllur nĂ« njĂ« arkĂ« guri bashkĂ« me dy takĂ«me guri me harqe tĂ« florinjta qĂ« ishin nĂ« njĂ« parzmore. Moroni i tregoi Smith se kĂ«ta gurĂ« ishin Urim-i dhe Thumim-i dhe se ishin pĂ«rdorur prej ‘profetĂ«ve’ pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« interpretime (Margaritari i Çmimit tĂ« Madh 1,27-54)

MĂ« nĂ« fund ai i mori pjatat e arta, gurĂ«t dhe parzmoren me 22 Shtator 1827 dhe nisi pĂ«rkthimin e shkronjave. Gjuha nĂ« ato pjata thuhej se qĂ« prej ‘hieroglifeve tĂ« riformuara’ pĂ«r tĂ« cilat askush nuk kishte dĂ«gjuar mĂ« parĂ« ose pas Smith. “Libri i Mormonit” botuar me 26 Mars 1830 Ă«shtĂ« Shkrimi themelor nĂ« KishĂ«n mormone dhe i 125 librave tĂ« tij tĂ« vegjĂ«l. Me 6 prill 1830, nĂ« Fayette, New York, “Kisha e Krishtit ishte organizuar zyrtarisht prej gjashtĂ« anĂ«tarĂ«sh. Emri i parĂ« i saj, Kisha e Krishtit, ishte ndryshuar nĂ« 1832 nĂ« Kisha e ShenjtorĂ«ve tĂ« SotĂ«m dhe pĂ«rsĂ«ri mĂ« 1834 nĂ« emrin e saj tĂ« tanishĂ«m, Kisha e Jezu Krishtit, tĂ« ShenjtorĂ«ve tĂ« SotĂ«m. Duke vepruar mbi nocionin e paramenduar se Kisha e krishterĂ« ishte e gĂ«njeshtĂ«rt, Smith nis tĂ« ringjallĂ« tĂ« gjitha pjesĂ«t e saj tĂ« humbura; profetin, parashikuesin, zbuluesin, apostujt, kungimin, priftĂ«rinĂ«, tempujt si dhe shkrimin e shtuar.

Mormonizmi pushtoi fortesën më të fuqishme kur thuajse gjithë kongregacioni i Dishepujve të hershëm të Krishtit, duke përfshirë këtu dhe predikuesin e shquar të tyre Sidney Rigdon, u kthyen në besimin e porsa formuar të Joseph Smith. Kjo ndodhi në Kirtland, Ohio, në tetor të 1830. Që nga ajo kohë e këtej Smith kurrë nuk vuajti nga mungesa e predikuesve të mirë dhe të shkëlqyer. Ajo që nisi si një organizëm prej gjashtë njerëzish në një kosolle druri në Fayette, të New Yorkut, është rritur tashmë në një perandori prej tetë milionësh me një të ardhur në rritje gjer në 3.000.000 dollarësh në ditë. Programi misionar i tyre merr më shumë se 40 000 misionarë në tërë botën e që pagëzon thuajse një të tretën e një milion njerëzve çdo vit.

Struktura i Kishës mormone

Autoriteti i priftërisë

Moroni i pati thĂ«nĂ« Smithit se tĂ« pasurit dhe tĂ« pĂ«rdorurit tĂ« gurĂ«ve pĂ«rbĂ«nin njĂ« profeci. Smith nĂ« mĂ«nyrĂ« shumĂ« tĂ« dukshme ndjente se kjo nuk i jepte atij shumĂ« autoritet, kĂ«shtu ishte vendosur qĂ« priftĂ«ria e vĂ«rtetĂ« dhe autoriteti pĂ«r tĂ« pagĂ«zuar duhej tĂ« ripĂ«rtĂ«riheshin me KishĂ«n. Me 15 maj 1829, Joseph Smith dhe Oliver Cowdery, njĂ«ri prej autorve tĂ« ‘Libri i Mormonit’, pretenduan se Gjon PagĂ«zori iu shfaq atyre pranĂ« HarmonisĂ«, Pennsylvania dhe i udhĂ«zoi ata tĂ« pagĂ«zonin njeri tjetrin te Lumi Sesquihana. Me kĂ«tĂ« pagĂ«zim erdhi edhe fuqia e PriftĂ«risĂ« aharonike.[1] Pas njĂ« kohe tĂ« shkurtĂ«r, Pjetri, Gjoni vizituan gjithashtu Smithin dhe Cowdery, ndĂ«rkohĂ« qĂ« rrinin nĂ« Pennsylvania. QĂ«llimi i kĂ«saj vizite ishte pĂ«r tĂ« ringjallur priftin Melkizedek [2] qĂ« u jepte atyre pushtetin pĂ«r tĂ« zotĂ«ruar dhuratĂ«n e Shpirtit tĂ« ShenjtĂ«. QĂ« tĂ« dy priftĂ«ritĂ«, tĂ« rĂ«ndĂ«sishme pĂ«r teologjinĂ« mormone, janĂ« pĂ«r anĂ«tarĂ«t meshkuj tĂ« kishĂ«s, por sĂ« pari ishin vetĂ«m pĂ«r anĂ«taret femra. Burrat e racave tĂ« tjera ishin ndaluar tĂ« pranonin priftĂ«ritĂ« e mormonizmit gjersa njĂ« zbulesĂ« e re iu dha profetit tĂ« tyre mĂ« 1978. E vetmja kategori njerĂ«zish qĂ« nuk lejohen tĂ« kenĂ« priftĂ«ri nĂ« mormonizĂ«m janĂ« gratĂ«.

Profeti, Parashikuesi, Zbuluesi

Zyrtari i rangut të lartë të Kishës mormone është profeti i tyre. Disa herë ai cilësohet si paralajmës dhe zbulues. Ai ka dy shokë, që të dy këshilltarë të Aharonike. klasit të parë. Që të tre ata përbëjnë Presidencën e Parë të Kishës mormone. Profeti i ri zgjidhet prej presidentit të dymbëdhjetë apostujve pas vdekjes së profetit të mëparshëm. Joseph Smith, profeti i parë i Kishës mormone, i shtoi disa doktrina të reja Kishës së porsalindur. Disa prej praktikave dhe doktrinave të dyshimta tërhoqën kritikën e bashkësive fqinje.

QĂ« nĂ« vitet e para Smith kishte parandjenjĂ«n e hidhur tĂ« debatit qĂ« e ndiqte atĂ« nga shteti nĂ« shtet. NĂ« New York dhe Pennsylvania ai ishte njĂ« ‘shikues qelqi’ i njohur, e kjo do tĂ« thotĂ«; njĂ« praktikĂ« okulte pĂ«r tĂ« parĂ« pĂ«rmes njĂ« guri qĂ« tĂ« gjesh njĂ« thesar tĂ« humbur ose tĂ« varrosur. MĂ« 1826 ai ishte gjykuar dhe dĂ«nuar pĂ«r kĂ«tĂ« prej njĂ« gjykate. Po qe se dĂ«gjojmĂ« pikĂ«pamjen e historisĂ« mormone nĂ« Temple Square, Salt Lake City, Utah pĂ«r persekutimin e KishĂ«s sĂ« hershme mormone, kushdo do mund tĂ« mashtrohej lehtazi e tĂ« mendonte se Kisha mormone nuk paskĂ«sh qenĂ« pĂ«rndjekur pĂ«r arsye bindĂ«se. Ky argument bie ndesh me faktet.

Pozita e tyre lidhur me pĂ«rndjekjen e Joseph Smith dhe MormonĂ«ve tĂ« parĂ« lexohet si njĂ« roman i cunguar. Harruar prej shumicĂ«s sĂ« librave tĂ« ShenjtorĂ«ve tĂ« KohĂ«s sonĂ« Ă«shtĂ« bindja e fortĂ« e Smith-it pĂ«r tĂ« vĂ«shtruar pĂ«rmes qelqeve, Ă«shtĂ« projekti dĂ«shtak i tij pĂ«r tĂ« mbĂ«shteturit e shpresĂ«s nĂ« Kirtland, Ohio, poligamia e tij para zbulesĂ«s, ushtritĂ« e tija tĂ« organizuara nĂ« Missouri dhe Illinois si dhe shpartallimi qĂ« ai i bĂ«ri shtypit kundĂ«rshtar nĂ« Nauvao, Ilinois. Provat e dokumentuara tĂ« kĂ«tyre si dhe ngjarje tĂ« tjera vihen nĂ« dispozicion te Bota e ndryshuar e mormonizmit (“The Changing World of Mormonism,” Jerald and Sandra Tanner, Chicago, Moody Press, 1980). Me 27 qershor 1844, njĂ« turmĂ« prej afĂ«r 200 vetĂ«sh me fytyra tĂ« nxira pĂ«r tĂ« mos u njohur, sulmoi burgun dhe vĂ«llain e tij, Hiramin, duke i vrarĂ« qĂ« tĂ« dy.

Joseph nuk vdiq pa luftuar. Sipas një raporti të Kishës, ai shtiu mbi tre burra në turmë prej të cilëve dy vdiqën. (Historia e Kishës 6:617, 618) Pas vdekjes së Joseph Smith, shkopi i drejtimit iu kalua Brigham Young, presidentit të të dymbëdhjetë apostujve. Young e udhëhoqi grupin drejt Perëndimit në një udhëtim që ndeshi në shumë vështirësi, përfshirë këtu sulmet e indianëve, zbulimin para rreziqeve dhe mosmarrëveshjet e brendshme. Me 24 korrik 1847 ata arritën në Salt Lake Valley në Utah që u bë dhe qendra e Kishës mormone. Gjer para vdekjes së Young në 1877, anëtarësia ishte rritur nga 20 000 në Ilinois deri në 1 500 000 në Utah.

Profetët e gjallë

Ishin dymbëdhjetë profetë të tjerë të Kishës mormone që në kohën
e Joseph Smith. Tani, në udhëheqje të Shenjtorëve të Kohës sonë është profeti i
tyre i trembëdhjetë, Ezra Taft Bensoni. Person tjetër në radhë do të jetë Howard
W. Hunter, që është presidenti i sotëm i dymbëdhjetë apostujve. Profeti i
gjallë, pa dyshim, është figuara më e rëndësishme në mormonizmin e sotëm. Ezra
Taft Bensoni, profeti i tyre i gjallë, deklaroi në një fjalim me 26 shkurt 1980
nĂ« universitetin e Brigham Young se profeti i gjallĂ« Ă«shtĂ« ‘mĂ« jetĂ«sor pĂ«r ne
sesa punĂ«t rutinĂ«.’ MĂ« 1945 revista zyrtare e kishĂ«s mormone thoshte: ‘Kur
flasin udhëheqësit, mendimi përmbushet, ata propozojnë një plan - ai është plani
i Zotit. Kur ata tregojnë një rrugë, nuk ka tjetër veç asaj që të jetë e
sigurtĂ«. Kur ata japin udhĂ«zime, mosmarrĂ«veshjet marrin fund. (“Epok e
PĂ«rsosjes”) — (qershor 1945, fq. 354)

Dymbëdhjetë apostujt e gjallë

Kisha mormone përkrah mendimin se një kishë duhet të ketë
trashëgimi apostolike të drejtpërdrejtë, ndryshe ajo nuk është Kisha e Jezu
Krishtit. Mënyrën se si e shmangnin zbrazësirën kohore midis shekullit të parë
dhe 1830, është ajo e kthimit të apostujve të shekullit të parë në tokë
(Harmony, Pennsylvania) dhe e kalimit të autoritetit të kishës në duart e Joseph
Smith e Oliver Cowdery. Është pretendimi i tyre që thotë se, po qe se një Kishë
nuk ka dymbëdhjetë apostuj, ajo nuk mund të jetë Kishë e vërtetë. Këto
dymbëdhjetë burra ndjekin Presidencën e Parë me autoritet.

Grupi i parë i zgjedhur i të shtatëdhjetëve

Menjëherë nën këshillin e të dymbëdhjetëve apostujve vjen Grupi
i Parë i të Zgjedhur i të Shtatëdhjetëve. Këto shtatëdhjetë burra të zgjedhur të
Kishës mormone mendohen të jenë kopja moderne me të shtatëdhjetët që krijoi
Jezusi (te Luka 10). Këta burra bashkë me apostujt dhe presidencën e Kishës
mormone formojnë ata që konsiderohen Autoritetet Kryesore. Kur ndihet nevoja për
një përgjigje vendimtare për një problem, mund të bisedohet me një Autoritet të
Rëndësishëm. Nën drejtimin e tyre është dhe një tjetër grup prej shtatëdhjetë
vetash, njësi presidenciale në kishat lokale dhe peshkopët që janë në këto
njësi.

Analiza biblike e strukturës se Kishës mormone

Në vështrim të strukturës së Kishës mormone ne duhet të kuptojmë
ç’thotĂ« Pali te 1 Selanikasve 5,21 “Por vetĂ«m atĂ« qĂ« Ă«shtĂ« e mirĂ«”. Ne kuptojmĂ«
se brenda sekteve të krishtera ka pasur debate rreth hierarkisë kishtare dhe
rregullit të shërbimit kishtar. Në mormonizëm nuk flasim për një gjë të tillë.
Derisa Smith pretendon të rivendosë çfarë ishte e paripërtërirë, ai duhej së
pari të tregonte se Zoti synonte trashëgiminë e profetëve, apostujve dhe të të
shtatëdhjetëve shumë më parë se ai mund të rivendoste një gjë të tillë.

Në shqyrtim të themeluesit të Kishës mormone çdo i krishterë do
të alarmohej menjëherë me atë që Joseph Smithi ishte i fajësuar përsa i përket
praktikës okulte, pasqyrës parathënëse ndërmjet kohës së vizionit të tij të parë
dhe themelimit të Kishës së tij. Guri vështrues dhe pasqyra parathënëse nuk
përbëjnë një incident të izoluar në jetën e Smith. Shumë është shkruar për këtë
dhe një autor ka fotografuar dy prej gurëve vështrues aktualë të Joseph Smithit.
(Shih. D. Michael Quinn, Mormonizmi i hershëm dhe Pamja e Botës Magjike, Salt
Lake City: Signature Press, 1985). Çështja e priftërisë dhe e autoritetit në
mormonizëm është shpjeguar tashmë në Bibël. Mormonizmi nuk mund të mbajë
priftërinë Aaronike ngaqë ajo është e kufizuar me pasardhësit e Aaronit. Qëllimi
i priftërisë Aronike synonte të bënte shërbime priftërore dhe veçanërisht të
ofronte sakrifica për popullin e Izraelit (Hebrenjve 5,1-3) Nevoja për
priftërinë aharonike pati marrë fund nëpërmjet sakrificës së Jezusit në kryq
(Hebrenjve 7,27). Pati një ndryshim të ligjit dhe priftërisë përsa i përket
kësaj (Hebrenjve 7,12).

Qëkur qëllimi i priftërisë aharonike ishte përmbushur nëpërmjet
kryqit, Jezusi ishte shpallur Prifti i Lartë i Fesë së krishterë, sipas urdhrit
të Melkizedekut (Hebrenjve 7,11-18). Ai vazhdon përgjithmonë sipas urdhrit të
Melkizedekut gjersa Jezusi kurrë nuk do të lërë vendin e tij si prifti ynë i
lartë. E vetmja priftëri e përmendur në Bibël për të krishterët gjendet te 1
Pjetri 2,5-10. Atje ne gjejmë priftërinë madhështore dhe të shenjtë për
besimtarin. Ajo nuk është e kufizuar vetëm për meshkujt e bardhë, por për të
gjithë besimtarët. Autoriteti ynë rrjedh nga të qenit fëmijë të Zotit tonë të
vĂ«rtetĂ« e tĂ« gjallĂ«. Gjoni 1,12 na thotĂ«: “MeqĂ« shumĂ« e pranuan atĂ«, Ai iu dha
tĂ« drejtĂ«n tĂ« bĂ«heshin fĂ«mijĂ« tĂ« PerĂ«ndisĂ«, atyre qĂ« besonin nĂ« emrin e tij.” E
drejta jonë nuk është rezultat i priftërisë, por asaj që Shpëtimtari ynë bëri
për ne. A kemi nevojë ne për një profet që të udhëheqë Kishën e krishterë?

Në kuptimin e vërtetë ne e kemi një profet që udhëheq
krishterimin - emri i tij është Jezus. Jezusi është profeti ynë (Veprat 2,22),
prifti ynë (Hebrenjve 7,12), mbreti ynë (Apokalipsi 17,14). Mormonët kanë një
koncept të gënjeshtërt se ne duam një profet të tipit të Dhiatës së Vjetër
sikurse Moisiu për të udhëhequr krishterimin. Shpesh ata i drejtohen Amosit 3,7
si një provë e kësaj, mirëpo teksti provë i tyre qëndron jashtë kontekstit. Ajo
që Amosi na thotë është se Zoti kurrë nuk do të lejojë një fatkeqësi mbi
Izraelin pa mos treguar së pari profetin. Ndoshta argumenti më i fuqishëm ndaj
idesĂ« sĂ« njĂ« profeti Ă«shtĂ« Luka 16,16 ‘Ligji i Mosheut dhe ProfetĂ«t ishin
shpallur gjer me ardhjen e Gjon Pagëzorit.’ Jezusi tha se profeti i fundit i
Dhiatës së Vjetër ishte Gjon Pagëzori. Hebrenjve 1,1 i bën jehonë kësaj.

“NĂ« tĂ« kaluarĂ«n PerĂ«ndia foli shpeshherĂ« me tĂ« parĂ«t tanĂ« me
anën e profetëve. Por tani, këto ditët e fundit, na ka folur me anë të Birit të
vet.” ProfetĂ«t ishin pĂ«r ta para ardhjes sĂ« Krishtit. Apostujt qĂ« zgjodhi
Krishti ishin themeli i Kishës. Kur Juda vrau veten, ai ishte zëvendësuar prej
Matait (Veprat 1,26). Kur vështrojmë tek Efesianët 2,20 mësojmë për themelin e
KishĂ«s “Ju u vutĂ« nĂ« ndĂ«rtesĂ«n themeli i tĂ« cilĂ«s pĂ«rbĂ«het nga ata qĂ« janĂ«
apostujt dhe profetë. Por guri më i rëndësishëm i këtij themeli, d.m.th guri i
qoshes, Ă«shtĂ« Jezusi vetĂ«.” Kisha ka vazhduar ndĂ«rtimin e saj qĂ« nĂ« ditĂ«t e
profetëve. Ne nuk kemi përse të shkallmojmë ndërtesën, sa herë vdes një apostull
dhe ta zëvendësojmë atë me një themel të ri. Një tjetër problem që zhvillohet në
Kishën mormone është ai për të shtatëdhjetët. Pasazhi nga ku ata e nxjerrin këtë
është gjetur diku te Luka 10,1. Dorëshkrimet më të mira greke kanë shtatëdhjetë
e dy në vend të shtatëdhjetë. Bibla Standarte Amerikane dhe Versioni i Ri
Ndërkombëtar e vërtetojnë këtë. Kisha Mormone ka ndërtuar një pjesë të
ripërtëritjes së saj mbi një tekst të brendshëm që bëhet veçanërisht problematik
që nga momenti kur Smith pretendoi të përkthente Biblën me vullnetin dhe fuqinë
e Zotit. Mirëpo ai kurrë nuk e ndreqi rreshtin.

Shkrimet e Mormonizmit

Kisha Mormon ka katër shkrime të pranuara që ata i quajnë Veprat
e tyre bazĂ«: BiblĂ«n, “Librin e Mormonit,” “DoktrinĂ«n dhe MarrĂ«veshjet, si dhe
“PerlĂ«n E Çmimit TĂ« Madh.”

Bibla

Paragrafi i tetĂ« i Besimit pĂ«r KishĂ«n Mormone thotĂ«: ‘Ne besojmĂ«
Biblën si Fjalë e Perendisë sa kohë që ajo përkthehet saktësisht.’ (Perla e
Çmimit të Madh, Fq. 60). Libri i Mormonit pretendon se Kisha Katolike ka flakur
tutje FjalĂ«n e Zotit. “ShumĂ« pjesĂ« qĂ« janĂ« tĂ« qarta dhe shumĂ« tĂ« çmuara dhe
gjithashtu, edhe shumë premtime të Perendise janë hequr. Dhe gjithë këtë e kanë
bĂ«rĂ« qĂ« tĂ« shtrembĂ«rojnĂ« rrugĂ«t e drejta tĂ« Zotit.” (1 Nef 13: 26b, 27). Orson
Pratt, njeri prej apostujve të parë të Kishës mormone, e shpjegon këtë kështu:
‘E kush di qĂ« madje njĂ« rresht nĂ« tĂ«rĂ« BiblĂ«n t’i ketĂ« shpĂ«tuar pĂ«rdhosjes e tĂ«
na pĂ«rcjellĂ« kuptimin qĂ« shpreh nĂ« origjinal?’ (“Orson Pratt’s Works,” 1891, p.
218 — Veprat e Pratit.).

Ky mosbesim i përgjithshëm për Biblën i ka çuar mormonët të kenë
më shumë besim në veprat standarte të Kishës së tyre. Joseph Smith bëri një
përpjekje të ndreqë gabimet që ai mendonte se ndodheshin në Bibël, duke e
pĂ«rkthyer atĂ« “me hirin dhe fuqinĂ« e PerĂ«ndisĂ«.” MormonĂ«t pretendojnĂ« se Bibla e
cila është ndryshuar pa shpresë ndreqjeje nga teksti origjinal, është krejt e
gënjeshtërt. (Shih Answers to Tough Questions, fq. 4-6 — Përgjigje pyetjeve të
vështira, fq. 4-6) Smith e nisi punën e tij për Biblën në pranverën e 1831. Me 2
Korrik 1833, ‘Historia e KishĂ«s’ shĂ«non ‘KĂ«tĂ« ditĂ« ne pĂ«rfunduam pĂ«rkthimin e
Shkrimeve të Shenjta’. Qenë hartuar plane për botimin e përkthimit (Doktrina dhe
Marrëveshje, 94:10), por nuk ia dolën të shohin botimin gjer më 1867, kur një
grup i vogël i Kishës mormone e botoi atë. Kisha Mormone e Jutah (Utah) refuzoi
të adoptonte veprën e përfunduar të Smithit gjer në vitin 1984, kur pjesë të saj
ishin shtuar në shënimet që ata i bënë Biblës sipas versionit të vjetëruar në
anglisht. Apostulli Gjon na jep një paralajmërim rreth të shtuarit ose të
hequrit prej librit të Apokalipsit:

Nëse dikush do t’u shtojë atyre diçka, Zoti do t’ia shtojë
atij mallkimet që janë shkruar në këtë libër. Dhe po qe se dikush heq prej
fjalëve të këtij libri këtë profeci, Zoti do ta largojë atë prej pemës së
jetës dhe prej qytetit të Shenjtë, të cilët janë shkruar në këtë libër.
(22,18b, 19)

Këto rreshta janë një vetëmallkim për Smithin. Në Biblën e
botuar prej Kishës mormone, libri i Apokalipsit ka rreshtat që pasojnë me JSF
(iniciale në anglisht për John Smith Translation) në shënimet në fund të tekstit
që tregojnë ndryshimin në tekst prej përkthimit të Joseph Smithit: Apokalipsi
1,1. 20; 2,1. 22. 26-27; 3,1-2; 4,4.5-6; 5,6; 6,1.14; 12,1; 13,1; 19,15. 18. 21;
20,6. Imzoti John. D. Nutting shkroi një krahasim të dorëshkrimeve hebraike dhe
greke të Biblës me versionin e Smithit. Ai zbuloi se ndryshimet që Smithi bëri
në Bibël nuk qëndrojnë krahasuar me dorëshkrimin e Dhiatës Së Vjetër ose të Re;
Smith ishte i paarsimuar në gjuhët biblike dhe nuk ishte i kualifikuar për të
përkthyer atë. (Vënë në dispozicion prej Misionit Ungjillor, Utah, P.O Box 1901,
Orange, CA 92668).

Libri i Mormonit

“Libri i Mormonit” qĂ« Ă«shtĂ« konsideruar gjithashtu i frymĂ«zuar:

“Ne besojmĂ« se “Libri i Mormonit” tĂ« jetĂ« Fjala e Zotit (“Artikuj pĂ«r FenĂ«,”
numri 8), Joseph Smith e quante atĂ« “MĂ« i sakti libĂ«r mbi kĂ«tĂ« dhe.” (“MĂ«simet e
Joseph Smith,” Salt Lake, Deseret . Press, 1949, fq. 194) “Libri i Mormonit”
thuhet se u përket banorëve të hershëm të Amerikës Së Veriut dhe përmban
plotĂ«simin e Ungjillit si dhe ‘gjĂ«rat e thjeshta dhe tĂ« çmuara qĂ« janĂ« hequr’
prej BiblĂ«s. IndianĂ«t e AmerikĂ«s tĂ« quajtur LamanitĂ«t te “Libri i Mormonit,”

ishin në mënyrë krejt origjinale pasardhës së çifutëve. Pjesa më e madhe e
Librit është përqëndruar rreth Lenit dhe familjes së tij që thuhet se lanë
Jeruzalemin në vitin 600 para Krishtit. Rebelimi bëri që ata të ndahen në grupe
të vogla dhe të padrejtët u bënë lëkurë murrmë për shkak të mëkateve të tyre,
ndĂ«rsa tĂ« drejtĂ«t, “nefitĂ«t” mbetĂ«n ‘tĂ« bardhë’ dhe tĂ« kĂ«ndshĂ«m. Dy fraksionet
nisĂ«n tĂ« grinden e tĂ« luftojnĂ« njeri tjetrin dhe pĂ«rfundimisht “lamanitĂ«t”
lĂ«kurĂ«zinj fituan. Para se Moroni, i fundit i “nefitĂ«ve”, tĂ« vdiste, ai mori
dëshminë e njerëzve të vet, të cilat ishin gdhendur në hieroglife të riformuara
egjiptiane dhe ishin varrosur në bregun Kamorrah.

Ai hyn në histori përsëri më 1823 dhe i shfaqet Smith në formën
e një ëngjëlli, i cili i kërkon të shpjegohet prej tij. Libri në vetvete është
një përmbledhje e pesëdhjetë librave të shkruara me të njëjtin stil, sikurse ai
i Biblës në Versionin e King James. Ajo që i jep atij hijen e autoritetit janë
rreshtat dhe kapitujt e tërë të Biblës të shpërndarë në të gjithë tekstin. Smith
u përpoq ta bëjë atë sa më të pranueshëm duke patur dëshmitë e nënshkruara të
tre burrave, sipas të cilëve zëri i Zotit që i urdhëroi ata të përkthenin, ishte
i vĂ«rtetĂ« dhe ata panĂ« “pllakat e arta.” DĂ«shmia e tre burrave (Oliver Cowdery,
David Whitmer dhe Martin Harris) Ă«shtĂ« botuar nĂ« fillimin e “Librit tĂ«
Mormonit.” MirĂ«po ajo qĂ« nuk Ă«shtĂ« diskutuar midis mormonĂ«ve Ă«shtĂ« se si kĂ«ta
tre dëshmues ndryshuan më pas dëshminë e tyre. Dëshmuesi Oliver Cowdery, u bë
prokuror dhe vdiq më 1850, pa mundur kurrë të kundërshtonte këto vargje poetike
tĂ« gjetura nĂ« njĂ« botim mormon me titull “KohĂ«t dhe StinĂ«t,” “Po kjo nuk provon
se koha nuk ecĂ«n, Pse ca orĂ« gjetiu nuk shkojnĂ«, (Se “Libri i Mormonit ” nuk
Ă«shtĂ« Fjala e Zotit), Se vetĂ« Oliveri na e paska mohuar.” David Whitmer, i cili
shkroi dy broshura mbi mormonizmin dhe Brigham Young thonë:

“NĂ« qershor 1829, PerĂ«ndia thirri Oliver Cowdery, Martin Harris
dhe mua si tre dëshmues të shohin vegimin e engjëllit. (Një fjalim para gjithë
besimtarëve në Krisht, 1887, fq. 32) Nuk është e parëndësishme që Whitmer tha se
tre dëshmitarët patën një vegim. Martin Harris hedh më shumë dritë mbi këtë
çështje: “NdĂ«rsa po lutesha, kalova nĂ« njĂ« gjendje magjepseje dhe nĂ« atĂ« gjendje
unĂ« pashĂ« engjĂ«jt dhe pllakat e arta.” (Anthony Metcalf, NjĂ« dĂ«shmi e re pĂ«r
Krishtin Në Amerikë, Salt Lake City, Bookcraft Publishers, 1959, vol. 2, fq.
348). DĂ«shmitarĂ«t e “Librit tĂ« Mormonit” e kanĂ« konsideruar tĂ« argumentuar
historinĂ« e tyre tĂ« pabesuar duke e ndryshuar dĂ«shminĂ« e tyre “nga tĂ« parĂ«t e
engjĂ«llit me pllakat e arta” nĂ« njĂ« vegim dhe magjepsje.

PĂ«rkthimi i “Librit tĂ« Mormonit” na vjen si proces i
parashikimit të së ardhmes sesa si njohje gjuhësh. Koleksioni i historisë Mormon
“Histori e ngjeshur e KishĂ«s” na portretizon procesin e pĂ«rkthimit si proces
mekanik. “Me ndihmĂ«n e Gurit Profetik, fjalitĂ« do tĂ« shfaqeshin e do tĂ«
lexoheshin prej Profetit dhe do të shkruheshin prej Martinit … por, nëse ata nuk
do të ishin shkruar saktësisht, ato do të mbeteshin kështu derisa të ndreqeshin,
në mënyrë që përkthimi të ishte pikërisht identik. Sikur shkrimi i gdhendur mbi
pllakat.” (Vol.1, fq. 129). Ata qĂ« pa Joseph Smithi duke pĂ«rkthyer na japin njĂ«
raport kontradiktor.

Martin Harris, Ema Hale Smith, (gruaja e profetit) dhe David
Whitmer deklaronin se Joseph Smith duhej të vinte një gur në kapele dhe të
mbulonte fytyrën me atë kapele, në mënyrë që në gur të shfaqeshin fjalët prej
pllakave dhe ekuivalenti anglisht. Whitmer rrĂ«fen: “Tani do t’u jap njĂ«
pĂ«rshkrim tĂ« mĂ«nyrĂ«s sipas sĂ« cilĂ«s ishte pĂ«rkthyer Libri I Mormonit.” Joseph
Smith e vendoste gurin profetizues në kapele dhe pastaj mbulonte fytyrën e vet
me atë kapele … një copë disi e ngjashme me pergamenin i shfaqej para sysh dhe
mbi tĂ« i vegonte shkrimi.” (Fjalim tĂ« gjithĂ« besimtarĂ«ve nĂ« Krisht - fq. 12)
Miliona njerëz kanë mbështetur besimin e tyre në veprën e Joseph Smith. Përveç
parashikimeve të bëra për të krijuar të krijuar atë, përmbajtjet e këtij libri
kundërshtojnë Biblën. Çdo përpjekje e Smith për të kopjuar stilin e Biblës nuk
mund ta shpëtonte prej gabimit që dëshmon natyrën e tij mashtruese.

AsnjĂ« dĂ«shmi arkeologjike pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur “Librin e Mormonit,”
madje edhe pse Kisha Mormon ka shpenzuar mijëra dollarë dhe orë pune pambarim
për të kërkuar atë. Mormonët kanë prodhuar filma dhe libra duke u përpjekur të
heqin paralele ndĂ«rmjet kulturave tĂ« hershme tĂ« AmerikĂ«s Qendrore dhe “Librit tĂ«
Mormonit,” por gjer nĂ« kĂ«tĂ« ditĂ« ata kurrĂ« nuk kanĂ« dhĂ«nĂ« qoftĂ« edhe njĂ« zbulim
të pakundërshtuar. Thomas Steward Ferguson, profesor në Universitetin Young të
Birmingamit, shpenzoi njëzet e pesë vjet të jetës së tij duke kërkuar dëshmi
arkeologjike pĂ«r “Librin e Mormonit.” NĂ« mbarim tĂ« karrierĂ«s sĂ« vet ai shkroi
një letër lidhur me përfundimin e projektit të tij afatgjatë dhe na thotë se e
gjitha ishte vetĂ«m njĂ« — diskutim. MĂ« nĂ« fund konkludon se “Libri i Mormonit”

ishte ‘trillues’ dha na paraqet kolona qĂ« pĂ«rmbajnĂ« tekstin nĂ« fjalĂ« dhe
mungesĂ«n e dĂ«shmisĂ«. (Shih: “Ferguson’s Manuscript Unveiled” — “DorĂ«shkrimi i
Zbuluar i Fergusonit” — Utah, Light House Ministry, 1984, Salt Lake City, Utah
84 110.)

Doktrinat dhe marrëveshjet

“Doktrinat dhe MarrĂ«veshjet” Ă«shtĂ« regjistrimi i 140 zbulesave
që nga koha e Joseph Smith. Ky volum përmban doktrinat dalluese të mormonizmit:
duke përfshirë poligaminë, mbarimin e saj, martesën në parajsë, pagëzimin për të
vdekurit, shumë zotat, njeriu mund të bëhet Zot, Ati ka një trup me mish dhe
kocka dhe ‘FjalĂ«n e Mençurisë’, pĂ«rfshirĂ« kĂ«tu dhe tĂ« ngrĂ«nit mish nĂ« verĂ«, tĂ«
pirit duhan (përjashta për bagëtinë dhe të sëmurët, pijet e forta dhe alkoolin,
për larjen e trupit.) Ndërthurur me këto shkrime janë profecitë e rreme dhe ato
profeci që janë shkruar pasi që faktet ishin bërë të njohura. Një shembull për
këtë të fundit është e famshmja profeci e luftës civile e Joseph Smithit. Në
paragrafin 87 ai thotë se do të shpërthejë luftë ndërmjet Shteteve të Veriut dhe
Shteteve të Jugut, duke nisur me një rebelim në Karolinën e Jugut.

Kjo pjesë ishte shkruar me 25 dhjetor 1832 dhe aty gjenden disa
ngajrje kureshtare që na bëjnë përshtypje se si Smith arriti t’i fusë në këtë
subjekt. Librat e historisë së Shteteve të Bashkuara na thonë se Kongresi
aprovoi një akt tarife me 14 Korrik, pesë muaj para se Smith të bënte zbulesën e
tij. Karolina e Jugut kundërshtoi aktin e tarifës duke e deklaruar atë të
paefekshtëm dhe bosh. Presidenti Xhekson parashikoi trazira dhe vuri trupat
kombëtare në gatishmëri. Një muaj para zbulesës së Smith, qeveritari i Karolinës
së Jugut iu drejtua Kongresit duke shpallur rezistencë me anë të forcës po ta
kërkonte puna.

Fjala e qeveritarit ishte botuar me 10 dhjetor 1932 nĂ« “The
Boston Daily Advertiser and Patriot.” NjĂ«ri prej udhĂ«heqĂ«sve mormonĂ«, Orson
Hyde, ndodhej në Boston me 10 dhjetor për të vajtur në Kirtland, Ohio, ku
ndodhej Smith dhe arriti atje me 22 djetor. Tri ditë më vonë Smith i tregonte
atij zbulesën që përmbante të njëjtin informacion që vihej re në acarimin publik
dhe në gazetat. Një profet i Zotit nuk dëgjon lajmet, por ja që ai i përsërit si
profeci tĂ« tij. ShtatĂ« paragrafĂ« tĂ« “Doktrina dhe MarrĂ«veshje” kanĂ« profeci tĂ«
rreme dhe të bujshme. Në të sipërpërmendurën profeci të luftës civile gjenden
pjesë profecie që nuk u realizuan.

E tillë është ajo që thotë se Britania e Madhe do të hynte në
luftë dhe t’u bënte thirrje kombeve të tjera ta ndihmonin. Një gjë e tillë nuk
ndodhi. Një tjetër shembull i njerës prej profecive të rreme të Smithit është
paragrafi 114:1-2 qĂ« thotĂ«: “VĂ«rtetĂ« kĂ«shtu thotĂ« Zoti: ka urtĂ«si te shĂ«rbĂ«tori
im David W. Patten … që do të përmbushë një mision bashkë me mua pranverën që
vjen, nĂ« shoqĂ«ri me tĂ« tjerĂ«t, me tĂ« dymbĂ«dhjetĂ«t duke pĂ«rfshirĂ« vetveten.”
Smith e dha këtë profeci me 17 prill 1838, mirëpo sipas Historisë Mormone të
Kishës, Patteni vdiq anëtar besnik me 9 tetor 1837, pesë muaj para misionit të
tij.

Libri i çmimit të madh

Ky volum i Shkrimit mormone zakonisht gjendet i lidhur bashkë me
“Doktrina dhe MarrĂ«veshja.” Ai pĂ«rmban kĂ«to pjesĂ«: “Libri i Moisiut,” “Libri i
Abrahamit,” “Joseph Smith — Historia” dhe “Artikuj pĂ«r FenĂ«.” “Libri i Moisiut”

dhe “Joseph Smith - Mateu” janĂ« pjesĂ« nga pĂ«rkthimi i BiblĂ«s prej Joseph Smith
me 1831. “Historia prej Joseph Smith” Ă«shtĂ« njoftimi i vitit 1839 pĂ«r vegimin e
parĂ« dhe vizitĂ«n e Moronit. “Artikujt pĂ«r FenĂ«” pĂ«rmbajnĂ« trembĂ«dhjetĂ« deklarata
pĂ«r fenĂ«. “Libri i Abrahamit” mendohej se ishte pĂ«rkthimi i njĂ« papirusi
egjiptian, i cili rishkruan kapitullin e parĂ« tĂ« ZanafillĂ«s e ku “perĂ«nditĂ«”
krijuan dhe u zĂ«vendĂ«suan me ‘PerĂ«ndinë’. PolemikĂ« nisi dhe pĂ«r “Librin e
Abrahamit” qĂ«kur Smith e paraqiti sĂ« pari nĂ« vitin 1835. NjĂ«mbĂ«dhjetĂ« mumje
egjiptiane, të mbështjella me tapa papirusesh i ishin dhënë me testament Z.
Michael Chandler prej New York. Z. Chandler udhëtoi në të gjithë vendin që të
kërkonte vëzhgues. Kur arriti në Kirtland, Ohio, Joseph Smithi bleu mumjet
Chandlerit. Menjëherë Smith nisi përkthimin e hieroglifeve të papiruseve dhe
‘pĂ«r gĂ«zimin tonĂ« tĂ« madh gjeti se njeri prej atyre tapave pĂ«rmbante shkrimet e
Abrahamit, kurse njĂ« tjetĂ«r shkrimin e Jozefit tĂ« Egjiptit.” (“Historia e
KishĂ«s,” 2:236). PĂ«rkthimi pĂ«rfundimtar i njĂ« papirusi u pranua si shkrim i
shenjtĂ« prej mormonĂ«ve dhe ky ishte “Libri i Abrahamit.”

MĂ« 1867 koleksioni i papiruseve qĂ« formonin “Librin e Abrahamit”
ishte rizbuluar në Muzeun Metroplitan në New York. Ky koleksion u dha
egjiptologëve hov për veprën e Joseph Smithit, mirëpo për fatkeqësinë e Kishës
mormone, asnjë egjiptolog nuk vërtetoi as edhe një fjalë të vetme në përkthimin
e Smithit. Ca më keq, papirusi nuk kishte të bënte fare me Abrahamin, ai vetëm
se përmbante udhëzime varrimi për një funeral të zakonshëm egjiptian. Kjo tregon
natyrën mashtruese të përkthimit të Smithit. Vepra e tij është mashtruese, një
doktrinë e gënjeshtërt e vendosur nën maskën e shkrimit të shenjtë. Perënditë e
pĂ«rmendura te “Libri i Abrahamit,” kapitujt 4 dhe 5 janĂ« po aq tĂ« gĂ«njeshtra sa
dhe perënditë që përmenden te papirusi. Në mënyrë krejt të plotë ai nuk vlerësoi
paralajmërimin rreth profetëve të rremë tek Besëlidhja e Ripërtërirë 13,1-4 duke
e bërë popullin e tij të rendë pas perëndive të tjera.

Teologjia mormone

Kisha mormone i paraqet publikut imazhin se ata janë pikërisht
një Kishë tjetër e krishterë. Ata do të dëshironin të pranoheshin si të tillë,
çfarë është shfaqur edhe në kuptimin e mjegulluar te artikulli i tyre i parë për
fenĂ«: ‘Ne besojmĂ« te Zoti, te Ati i pĂ«rjetshĂ«m, te Biri i tij Jezu Krishti dhe
te Shpirti i Shenjtë.’ Nëse këto fjalë do të ishin të izoluara prej kontekstit
mormon, ato do të mund të pranoheshin si të vërtetë për semantikët, përcaktimi
përfundimtar varet prej asaj se si ju i përkufizoni fjalët tuaja.

Natyra e Zotit në mormonizëm

Në sqarimin e Artikujve mormonë për fenë, Joseph Smith mohon
haptas doktrinĂ«n e TrinisĂ« — njĂ« Zoti nĂ« tre Persona. Ai thotĂ« “ShumĂ« njerĂ«z
thonë se është një Zot; se Ati, Biri dhe Shpirti i Shenjtë janë vetëm një Zot!
Unë them se ky është një Zot i çuditshëm — tre në një dhe një në tre.! … Ai do
të jetë një Zot çuditërisht i madh — Ai do të jetë një gjigand ose një
pĂ«rbindĂ«sh.” (“Historia e KishĂ«s,” 6:476). Smith kurrĂ« nuk e mohoi kĂ«tĂ«
deklaratĂ«. Ai u largua prej monoteizmit dhe pĂ«rqafoi politeizmin me fjalĂ«t “UnĂ«
do tĂ« predikoj pĂ«r shumĂ«llojshmĂ«rinĂ« e zotave…. DĂ«shiroj tĂ« deklaroj gjithmonĂ«
dhe në të gjitha kongregacionet kur kam predikuar për hyjninë, në atë predikim
ishte shumĂ«lllojshmĂ«ria e zotave” (po aty 6:474). Sikurse pĂ«rmendĂ«m edhe mĂ«
lart, “Libri i Abrahamit” politeist gjithashtu ‘E pastaj PerĂ«ndia tha: Le tĂ«
zbresim poshtĂ« … d.m.th zotat… dhe Shpirti i Zotit varej pezull nĂ« sipĂ«rfaqen
e ujĂ«rave. Dhe zotat thirrĂ«n dritĂ«n e ditĂ«s … dhe zotat urdhĂ«ruan hapĂ«sirĂ«n.”

(Abrahami 4:1-7) Zoti i vërtetë, të cilin ne po lexojmë në Bibël është i
përjetshëm, nga pafundësia në pafundësi. Dr. Norman Geisler argumenton për
ekzistencën e qënies, Zotin.

Ne themi se teizmi është e vetmja pikëpamje e mjaftueshme e
botës. Të gjitha të tjerat janë vetëshkatërruese ose aktualisht të
paafirmuara. Vetëm teizmi është tashmë i pamohueshëm. Ai ofron një argument
bashkë me premisa të pamohueshme në ekzistencën e një Qenie pambarisht të
pĂ«rsosur dhe tĂ« fuqishme pĂ«rtej kĂ«saj bote. (“ApologjetĂ«t e krishterĂ«,”
Grand Rapids, M1: Baker Book House, 1976, fq. 258)

Kulturat që mësojnë politeizmin e pengojnë këtë të vërtetë. Kur
një zot ndjek një tjetër zot në trashëgimi, atëherë ju duhet të jepni një
vlerësim se nga vijnë këto zota. Joseph Smith i përgjigjet kësaj duke thënë se
Zoti Ă«shtĂ« njĂ« njeri i lartĂ«suar: “Zoti vetĂ« ishte njĂ«herĂ« ashtu siç ne jemi
tani dhe ai mbetet njĂ« njeri i lartĂ«suar. (“Historia e KishĂ«s,” 6:3050). Shkrimi
Mormon i shton kĂ«saj: “Ati ka njĂ« trup me mish dhe kocka, po kaq tĂ« prekshĂ«m sa
dhe tĂ« njeriut.” (“Doktrina dhe MarrĂ«veshje,” 130:22). GjetkĂ«, Smithi merret me
këtë duke na mësuar se Ati dikur jetonte në një planet tjetër dhe se adhuronte
një zot para tij: Gjoni zbuloi se edhe Zoti, Ati i Jezu Krishtit kishte një
AtĂ«.” (“Historia e KishĂ«s,” 6:476) Nuk Ă«shtĂ« e pazakontĂ« tĂ« gjesh perĂ«ndesha nĂ«
besimet politeiste. Kisha mormone e shton këtë gjithashtu në teorinë e vet dhe
nĂ« adhurim. NĂ« Librin e Himneve tĂ« KishĂ«s mormone, dy strofat e kĂ«ngĂ«s “O, Ati
im! i kushtohen nderimit tĂ« thellĂ« pĂ«r MĂ«mĂ«n qiellore”. Apostulli mormon, James
Talmage shkroi pĂ«r tĂ« nĂ« librin e tij “Artikuj pĂ«r FenĂ«”: “Ne na Ă«shtĂ« thĂ«nĂ«
shprehimisht se Zoti është Ati i shpirtrave tanë … ne duhet të dimë se një Mëmë
e shpirtrave Ă«shtĂ« njĂ« personalitet i vĂ«rtetĂ«.” (Salt Lake City: Desert Books
fq. 443)

Jezusi në mormonizëm

Perënditë dhe perëndeshat në teologjinë mormone kanë fuqinë të
parashikojnë fëmijët shpirtërorë në qiell. Mormonët i referohen kësaj si
paraekzistencë e shpirtrave. Ati i këtij planeti kishte fëmijë me gruan
perëndeshë, prej së cilës Jezusi ishte parëlindur. Profeti i gjashtë i Kishës

mormone, Joseph F. Smith, thoshte: “Midis fĂ«mijĂ«ve shpirtĂ«rorĂ« tĂ« Elohimit i
parëlindur ishte dhe mbetet Jahve, ose Jezu Krishti, me të cilin gjithë të
tjerĂ«t janĂ« tĂ« rinj.” (“Doktrina Ungjillore” fq. 70)

Në paraekzistencë që të gjithë fëmijët e shenjtë janë një
familje e madhe. Fëmija i dytë i parëlindur në mormonizëm është Luçiferi.
Mormonët nuk turbullohen të quajnë Jezusin një vëlla hyjnor me Luçiferin. Një
shkrimtar mormon thoshte: Emërimi i Jezusit për shpëtimtar i botës që
kundërshtuar prej njerit prej bijve të tjerë të Zotit. Ai ishte Luçiferi, biri i
mëngjesit — ky vëlla hyjnor i Jezusit që në mënyrë të dëshpëruar u përpoq të
bĂ«hej shpĂ«timtar i njerĂ«zimit.” (Milton Hunter, “Ungjilli pĂ«rmes shekujve,” Salt
Lake City: Stevens and Wallis, 1945, fq. 15)

Kur koha e përshtatshme erdhi që Jezusi të vinte në këtë botë,
mormonët na mësojnë se Ati qiellor zbriti mbi këtë dhe (si një njeri i
lartësuar) dhe bëri bashkim seksual me Marinë për t’i dhënë trup Jezusit.
Brigham Young thoshte: “Kur Maria virgjĂ«reshĂ« ngjizi fĂ«mijĂ« Jezusin, Ati e pati
bĂ«rĂ« atĂ« sipas shĂ«mbĂ«lltyrĂ«s sĂ« vet. Ai nuk pati lindur me Shpirtin e shenjtĂ«.”
(“Journal of Dis courses,” 1:50) PĂ«rsĂ«ri ai thotĂ«: “Ati erdhi vetĂ« dhe nderoi
atĂ« me trup njeriu tempull nĂ« vend qĂ« tĂ« linte dikĂ« tjetĂ«r tĂ« binte mbi tĂ«.” (po
aty 4:218) Fjalët e Brigham Youngut e bëjnë shtatëzaninë dhe lindjen e Jezu
Krishtit fallso dhe një veprim tokësor.

Ideja për zotat me gratë në qiell nuk e shpëtoi Jezusin në
teologjinĂ« mormone te “ShenjtĂ«t e kohĂ«s sonĂ«”. Jezusi Ă«shtĂ« njeri prej zotave nĂ«
gjithësi. Apostulli Orson Pratti pretendon se Jezusi ishte i martuar me tre gra:
“Do tĂ« mbahet mend se njĂ« kohĂ« u bĂ« dasĂ«m nĂ« Kana tĂ« GalilesĂ«. Nga leximi i
kujdesshëm i atij përkthimi do të zbulohet se askush tjetër veç Jezu Krishtit
ishte martuar me atë rast. Nëse ai nuk do të ishte martuar kurrë, afria e tij me
Marinë, Martën dhe me Marinë tjetër … duhet të ketë qenë shumë e pahijshme dhe e
papĂ«rshtatshme pĂ«r tĂ« mos thĂ«nĂ« mĂ« tepĂ«r.” (“Journal of Discourses,” 2:82)

Shpirti i Shenjtë në mormonizëm

Doktrina për Shpirtin e Shenjtë duket se ka pasur ndryshim të
madh në mormonizëm. Fillimisht Joseph Smith mendonte se kishte një ndryshim
ndërmjet Frymës së Shenjtë dhe Shpirtit të Shenjtë. Ai nuk e njihte faktin se
fjalët Holy Ghost (Fryma e Shenjtë) përbëjnë një frazë të vjetër të anglishtes
elisabetiane baraz me Holy Spirit (Shpirti i ShenjtĂ«). MegjithatĂ«, “NĂ« Leksionet
e Joseph Smith pĂ«r FenĂ«” (fillimisht botuar me mĂ« 1835 te “Libri i Urdhrave”) ai
bënte një seri pyetjesh (fq. 55,58):

Pyetje: A kanë Ati dhe Biri të njëjtën mendje?

Përgjigje: Po, kanë

Pyetje: Ç’është kjo mendje?

Përgjigje: Shpirti i Shenjtë

Brigham Young, gjithashtu, predikonte doktrinën e rreme për
Shpirtin e ShenjtĂ« kur thoshte: “Jezu Krishti nuk pati lindur prej Shpirtit tĂ«
ShenjtĂ«.” (“Journal of Discourses,” 1:51). PĂ«rveç kĂ«saj, Herber C. Kimball,
anëtar i Presidencës Së Parë Të Të Rinjve (Young’s First Presidency) thoshte se
Shpirti i ShenjtĂ« pati lindur nĂ« qiell si njeri “Shpirti i ShenjtĂ« Ă«shtĂ« njĂ«
njĂ«ri prej bijve tĂ« Atit dhe Zotit tonĂ«.” (po aty, 5:179)

Njeriu shndërrohet në Zot në mormonizëm

Njeriu është një krijesë në zhvillim në mormonizëm. Ai zuri fill
si njĂ« mençuri e pĂ«rjetshme e qĂ« pastaj u shndĂ«rrua nĂ« njĂ« fĂ«mijĂ« hyjni. “Njeriu
është një shpirt i veshur me një trup-altar. Pjesa e inteligjencës, prej së
cilës ai kurrë nuk ishte krijuar ose bërë, por që ekzistonte në përjetësi —
njeriu qĂ« nĂ« fillim bashkĂ« me Zotin.” (Joseph F. Smith, “Progresi i Njeriut”)
Duke nisur me Joseph Smith, Shenjtorët e Kohës Sonë na kanë mësuar për vite me
rradhĂ« se njĂ«ra zotĂ«ron forcĂ«n pĂ«r t’u bĂ«rĂ« Zot. Smith thoshte: “KĂ«tu, pra,
është jeta e pafund — për të njohur Zotin e mençur e të vërtetë dhe ju duhet të
mĂ«soni si tĂ« bĂ«heni zota vetĂ« … ashtu siç janĂ« bĂ«rĂ« gjithĂ« zotat para jush.”

(Historia e KishĂ«s, 6:306) Ai, gjithashtu, shkroi njĂ« zbulesĂ« te “Doktrina dhe
MarrĂ«veshje” nĂ« tĂ« cilĂ«n premton hyjnizimin nĂ« ringjalljen e Mormonit besnik: “E
atëherë ata do të bëhen zota, sepse nuk do të kenë më fund dhe rrjedhimisht, do
të ekzistojnë nga pafundësia. Pastaj do të mbeten zota, sepse do të kenë gjithë
pushtetin.” (132:19, 20)

Vdekja pajtuese e Krishtit dhe shpëtimi

Shlyerja e mëkatit me anë të Krishtit në Mormonizëm, është e
mundshme pĂ«r disa mĂ«kate. Brigham Young thoshte: “JanĂ« disa mĂ«kate qĂ« i bĂ«jnĂ«
njerëzit dhe për të cilat nuk mund të marrin falje në këtë botë … ata do të
donin tĂ« derdhnin gjakun e tyre mbi kĂ«tĂ« dhe” (“Journal of Discourses,” 4:53)
Shlyerja e Krishtit në mormonizëm siguronte një shpëtim të përgjithshëm për këdo
dhe kjo Ă«shtĂ« ringjallja e ‘tĂ« drejtĂ«ve’ dhe e ‘tĂ« padrejtĂ«ve’. Artikulli i tyre
i gjashtĂ« pĂ«r FenĂ« thotĂ«: “Ne besojmĂ« se nĂ«pĂ«rmjet shlyerjes sĂ« mĂ«katit nga ana
e Krishtit gjithë njerëzimi mund të shpëtojë duke iu bindur ligjeve dhe urdhrave
tĂ« Ungjillit.” NĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ« ata qĂ« nuk kanĂ« bĂ«rĂ« mĂ«kate tĂ« pafalshme, do tĂ«
shkojnë në qiell, shkalla e parë e qiellit në teologjinë mormone, sfera
‘telestiale’. NjerĂ«zit tĂ« cilĂ«t pĂ«rgjithĂ«sisht pĂ«rpiqen tĂ« bĂ«jnĂ« mirĂ«, por qĂ«
nuk u binden urdhrave të Mormonit, shkojnë në shkallën e dytë, në sferën
‘tokĂ«sore’.

Shenjtët besnikë të kohës sonë, të cilët u binden të gjitha
ligjeve dhe urdhrave tĂ« Ungjillit, do tĂ« shkojnĂ« nĂ« sferĂ«n ‘qiellore’ shkalla e
tretë dhe më e larta. Mormonët kanë një doktrinë për pagëzimin e një të gjalli
në vend të një të vdekuri, çfarë lejon që i vdekuri të llogaritet Mormon. Ai
bazohet mbi leximin e gabuar të 1 Korintasve 15,29 ku Pali foli për dikë tjetër,
jashtĂ« vetes sĂ« vet dhe KishĂ«s, “PĂ«rse atĂ«herĂ« ata pagĂ«zohen dhe pĂ«r tĂ«
vdekurit?” Ă‹shtĂ« e qartĂ« se kjo nuk Ă«shtĂ« praktikĂ« e krishterĂ«, sepse Pali tha
plot kujdes ‘ata’, nĂ« vend qĂ« tĂ« thoshte ‘ne’ ose ‘unë’. Veprat mormone
përcaktojnë se çfarë vendi zë dikush në ardhmërinë e tij. Madje, edhe ai veprim
tokësor që quhet pagëzim për të vdekurit, përcakton fatin e dikujt në
Mormonizëm. Do bënim mirë këtu atë që Pali tha për shpëtimin dhe (veprat) e
Titit 3,5: “Ai qĂ« na shpĂ«toi jo me anĂ« tĂ« veprave tĂ« mira qĂ« bĂ«jmĂ«, por sipas
mĂ«shirĂ«s.”

Analiza biblike e Shenjtërve të kohës sonë

Janë dy fusha të teologjisë mormone, të cilat po të punoheshin
ashtu siç duhet, tërë sistemi i tyre rrëzohet. Pikëpamja e Mormonëve për Zotin
vërtitet rreth dy problemeve: ajo është politeiste dhe kërkon paraekzistencën e
shpirtrave. Në përgënjeshtrim të saj, po qe se mohon njerëz ose të dyja këto,
atëherë të gjithë çështjet e tjera janë të dorës së dytë. Nëse tregojmë se
monoteizmi është biblik, atëherë ai asgjeson të gjitha konceptet për Perëndinë
dhe perëndeshat. Vendosja e monoteizmit nuk është e vështirë, sepse Bibla
bazohet mbi ekzistencën e një Zoti, gjithë të tjerët që pretendojnë se janë
zota, në të vërtetë nuk janë të tillë. (Galatasve 4,8). Rreshtat që vijojnë janë
disa nga ata që shpallin një Zot:

Ai Ă«shtĂ« Zoti, nuk ka asnjĂ« tjetĂ«r veç Tij.” (BesĂ«lidhja e
Ripërtërirë 4,35) Perëndia është Zoti ynë, Zoti është një (Besëlidhja e
Ripërtërirë 6,4) Vallë, a jo unë Perëndi, s’ka perëndi tjetër përpos meje?
(Jeshaja 45,21) Nuk ka perëndi përveç një Perëndie të vetëm. (1 Korintasve
8,4) Ti beson se është një Perëndi i vetëm? Bën mirë. (Jakobi 2,19)

Mormonët zakonisht do të thonë se ata besojnë në një Zot. Mirëpo
ka njĂ« tĂ« metĂ« kĂ«tu: “Trinia e tyre ka tre zota qĂ« janĂ« persona tĂ« lindur nĂ«
kohë të ndryshme dhe në vende të ndryshme. Trinia biblike është një Zot i
përjetshëm, por ka vetëm një Zot i përjetshëm që ekziston në tre Persona.
Uniteti i Personave si dhe identiteti i Zotit tregohet në vetitë e tij. P.sh:
Nuk ka “tre tĂ« pĂ«rjetshĂ«m”, por ka vetĂ«m njĂ« Zot qĂ« Ă«shtĂ« i pĂ«rjetshĂ«m dhe tek i
cili të tre Personat kanë pjesën e tyre në natyrën e Tij të përjetshme. Nuk ka
“tre tĂ« plotfuqishĂ«m”, por vetĂ«m njĂ« Zot qĂ« Ă«shtĂ« i PlotfuqishĂ«m dhe tĂ« tre
Personat kanë pjesën e tyre në natyrën e tij të Plotfuqishme. Kjo mund të thuhet
për çdo veti të Zotit.

Nuk ka “tri PerĂ«ndi”, por ka vetĂ«m njĂ« Zot qĂ« Ă«shtĂ« PerĂ«ndi dhe
të tre Personat kanë natyrën e tij si Perëndi (Një Perëndi — Efes. 4,5; Ati
është Perëndi — Mat. 11,25; Biri është Perëndi — Veprat 2,36; Shpirti i Shenjtë
është Perëndi — (2 Korintasve 3,17). Monoteizmi, madje, mësohet edhe në
doktrinën e Trinisë — një Zot në tri Persona. Para-ekzistenca e shpirtrave në
Kishën Mormone është një pozicion që rrallë është mbajtur prej atyre që
qëndrojnë jashtë mormonizmit. Arsyeja është se Bibla nuk lejon një koncept të
tillë. Sidoqë Bibla nuk na tregon gjithçka për shpirtin, ajo e hedh poshtë
para-ekzistencën e tij. Psalmi 102,18 na thotë se çdo brez njerëzish është
krijuar dhe nuk ka para-ekzistuar, Zaharia 12,1 na tregon se shpirti nuk është
formuar para se të vendoset te njeriu, e kjo mohon para-ekzistencën e tij.
Jezusi thonte te Gjoni 3,13 se vetëm ai ka zbritur prej qiellit e jo biliona
shpirtra bashkë me Të. Po te Gjoni 8,23 Ai thoshte se Ai është i vetmi që vjen
prej së larti dhe se kushdo qoftë tjetër është prej kësaj bote. Me këtë kuptojmë
se doktrina e para-ekzistimit është e gënjeshtërt. Shpëtimi sipas Biblës është
dhuratë e Jezu Krishtit, Zotit tonë. Te Efes. 2,8-10 thuhet:

Vetëm me mëshirë jemi të shpëtuar. Vetvetiu nuk mund të bëni
asgjë, veçse të pranoni me besim atë që Perëndia bëri për ju, sepse ne jemi
krejtësisht vepër e Tij, krijuar prej Jezu Krishtit për vepra të mira, që
Zoti i paracaktoi për një jetë të re që ne mund t’i zbatojmë.

Kur njerĂ«zit e pyetĂ«n Jezusin “ÇfarĂ« duhet tĂ« bĂ«jmĂ« qĂ« tĂ«
kryejmĂ« veprat e Zotit?” (Gjoni 6,28), Jezusi iu pĂ«rgjigj: “Kjo Ă«shtĂ« vepra e
Zotit, qĂ« ju tĂ« besoni nĂ« AtĂ« qĂ« Ai dĂ«rgoi pĂ«r ju.” (vargu 29) Nuk ka asnjĂ«
rrugë tjetër për të fituar shpëtimin. Veprat e mira të një njeriu janë dëshmi e
një fakti bindës për shpëtimin e tij, shpëtim jo i blerë nëpërmjet veprave të
tij, por i siguruar prej gjakut të Jezu Krishtit. Ne jemi të shpëtuar nëpërmjet
sakrificës së Krishtit në kryq për mëkatet tona dhe jo ngaqë ne vetë mund të
bëjmë ndonjë gjë për vetveten. Te Hebrenjve 7,27 thuhet se kur Jezusi dha veten
pĂ«r mĂ«katin e njeriut, kjo do tĂ« thotĂ« se ishte “njĂ«herĂ« dhe pĂ«rgjithmonĂ«.”

PĂ«rfundimi

Kur gjithë dëshmia të merret në konsideratë do të konstatojmë,
se mormonizmi pretendon të jetë rimëkëmbja e Kishës së rënë të Jezu Krishtit. Ne
kemi nĂ« dorĂ« sfidĂ«n e Brigham Young, i cili thoshte: “Merreni BiblĂ«n, krahasoni
besimin e Shenjtëve të Kohës Sonë me të dhe shihni nëse ai do t’i qëndrojë
provĂ«s.” (Journal of Discourses, 16:46) PĂ«rfundimi ynĂ« Ă«shtĂ« se kur mormonizmi
të jetë i peshuar në ballancë, ai do të konsiderohet i panevojshëm. Që nga
doktrina për Zotin gjer te profecitë dhe zbulesat jashtëbiblike, Joseph Smith
dështoi në çdo provë për të qënë një profet i Biblës. Te Galatasve 1,8 thuhet:

“Por, as ne dhe asnjĂ« engjĂ«ll nga qielli, nuk kemi tĂ« drejtĂ« t’ju sjellim njĂ«
lajm të mirë në kundërshtim me atë që ju solla unë. Kush bën kështu është i
mallkuar.”

Këshilla për dëshmitarë

Mormonët janë njerëz, për të cilët Krishti vdiq. Kur flisni me
një mormon për shpëtimin, kini në mendje se ai mendon se ju jeni një anëtar i
krishterimit ‘femohues’. BĂ«ni çfarĂ« Ă«shtĂ« e mundur t’i qĂ«ndroni çështjes sĂ«
Zotit dhe shpëtimit dhe jo problemeve anësore. Ndërkohë që bisedoni, kapni
përkufizimet e gabuara të fjalëve dhe përsëritini ata disa herë gjatë rrjedhës
së diskutimit. Kjo do t’ju ndihmojë të nënvizoni qartazi ndryshimet me
mormonizmin. Nuk është gjë e jashtëzakonshme të merrni disa shënime gjatë
bisedës me qëllim që t’i kthehemi përsëri një çështje. Një rresht i shpjeguar
mirë që hedh poshtë një doktrinë të gënjeshtërt është më e vyer sesa dhjetë
rreshta të zbrazura me nxitim. Disa rreshta janë paraqitur më qartazi se të
tjerët, kështu që vështroni te konteksti më parë dhe përgatiteni veten me
rreshtat që themelojnë doktrinat e krishtera.


[1]. Emër hebraik, Aharon, që do të thotë i ndriçuar. Në Bibël thuhet se ishte vëllai i madh i Moisiut dhe prifti i parë i Hebrenjve. (Dalja 4, 40: 13-16). Këtu ka vlerën e mbiemrit dhe cilëson Kishën Mormone. (shën i Përkth)

[2]. Melkizedek — Hebr. Malki-cedek, mbret i drejtësisë. Bibla thotë se ishte prift e mbret i Jerusalemit që bekoi Abrahamin (Zanafilla 14,18). (Shën i Përkth)

Share|